2026-11-05T18:14:38Z https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/pl/oai

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/3 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/3 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 19-31 Mróz, Katarzyna 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/3 powieść historyczna historia wojna kobiecość miłość pl Artykuł stanowi próbę odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób trzej różni autorzy powieści historycznych (Sienkiewicz, Hen i Komuda) widzieli wiek siedemnasty w historii Polski oraz w jaki sposób ten okres historyczny przedstawili w swych utworach. Tekst skupia się na porównawczej analizie metod konstruowania przez prozaików scen wojennych, relacji erotycznych między bohaterami oraz wizji kobiecości, jaka w powyższych powieściach jest proponowana. Artykuł rozróżnia też sposoby pracy z materiałami źródłowymi, jakimi posługiwali się twórcy, charakteryzuje również gatunki powieści historycznej, jakie pisarze ci realizowali.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/4 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/4 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 33-44 Hawrysz, Magdalena 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/4 strategie komunikacyjne świadomość narodowa zabory Zofia Bukowiecka pl Celem szkicu jest identyfikacja strategii pisarskich oraz podporządkowanego im repertuaru środków językowych wykorzystanych w apoteozującym opisie państwa, jaki wyłania się z prozy historycznej Zofii Bukowieckiej. Kreacja laudacyjnej wizji przeszłości Polski (zgodna z wytycznymi epoki) jest tworzona przez Z. Bukowiecką programowo i ma charakter edukacyjny, konsolacyjny, wreszcie – najważniejsze – formacyjny, tzn. ma na celu rozbudzanie patriotycznych postaw w pozbawionym państwa narodzie. Spojrzenie na teksty Zofii Bukowieckiej z perspektywy pragmatyki lingwistycznej pozwoliło wyróżnić kilka strategii pisarskich, które służą realizacji apoteozującej wizji przeszłości. Są to idyllizacja pejzażu, perfektyzacja państwa, splendaryzacja władców i magnifikacja narodu. Szczególnie często wykorzystywanymi środkami językowymi (z różnych poziomów organizacji języka i tekstu) realizującymi poszczególne strategie były: nagromadzenie, hiperbola, kontrast, słownictwo aksjologiczne, topos zamilknięcia, bestializacja, argumentum ad verecundiam.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/5 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/5 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 45-58 Krzywicka, Ewa 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/5 Marcin Wroński Lublin powieść kryminalna retro literatura małych ojczyzn pl Lublin jest bohaterem cyklu Marcina Wrońskiego o Zygmuncie Maciejewskim nie mniej ważnym niż sam detektyw. Kryminał retro - w rozumieniu pisarza odmiana wybitnie topograficzna i historyczna - doskonale nadawał się do przejęcia zadań literatury małych ojczyzn. Artykuł jest próbą odczytania retrokryminałów Wrońskiego jako kontynuacji literatury prywatnych ojczyzn i odpowiedzi na pytanie, jaki obraz Lublina wyłania się z tekstów autora.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/6 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/6 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 59-71 Mazurkiewicz, Adam 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/6 literatura kryminalna pamięć historia przeszłość pl Rozmyta przynależność do różnych obiegów kulturowych wynika w przypadku kryminału retro z problematyzacji wizji przeszłości, wykorzystywanej do konstrukcji świata przedstawionego. Nie można przy tym sprowadzić jej do jednego z dwu dominujących strategii artystycznych, charakterystycznych dla opisu „dziejów minionych”: apologetycznego i rewizjonistycznego, dla których wspólne pozostaje przeświadczenie o konieczności przepracowania kulturowej pamięci odbiorców. Nieobojętne pozostaje bowiem, co – jako konsumenci dóbr kultury – czytelnicy kryminału retro pamiętają, ale też i jak – a przede wszystkim – w jakim celu to czynią. Wyszczególnione tu kwestie należą do trzech porządków pamięci, współobecnych w akcie lektury dzieła literackiego: rekwizytorni świata przedstawionego; relacji między literackim obrazem a jego zgodnością/niezgodnością z wiedzą odbiorcy oraz funkcjonalizacją/instrumentalizacją pamięci. Wyodrębniono je w celu jaśniejszego dookreślenia różnych aspektów nadrzędnego zagadnienia: uobecnienia przeszłości w tekstach kultury popularnej na przykładzie kryminału retro.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/7 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/7 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 85-97 Kotin, Andrey 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/7 Vladimir Nabokov temporalność w literaturze pamięć vs. przemijanie świadomość vs. śmierć pl Niniejszy artykuł skupia się na trzech decydujących aspektach myśli i twórczości Vladimira Nabokova: pamięci, czasie i śmierci. Rozdział wstępny przedstawia ogólny zarys problematyki temporalnej w odniesieniu do sztuki literackiej, aby następnie – na konkretnych przykładach z powieści, esejów i wypowiedzi Nabokova – ukazać ten bardzo specyficzny, estetyczno-filozoficzny pogląd na naturę czasu i świadomości, który da się wyczytać z analizowanych tekstów. Teza przewodnia, która znajduje potwierdzenie w większości tekstów Nabokova, brzmi: pamięć, rozumiana jako forma wyobraźni, stanowi jeden z najbardziej kreatywnych aspektów ludzkiej świadomości, będąc zarazem zaprzeczeniem czasu i śmierci.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/8 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/8 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 73-84 Trygar, Barbara 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/8 starożytność ontologia aksjologia pamięć literatura pl W artykule analizuję aspekty ontologiczne i aksjologiczne w twórczości Nicoli Chiaromontego i Wojciecha Karpińskiego w kontekście rozważań matematycznych Platona. Matematyka dla greckiego filozofa stanowiła pomoc w interpretacji rzeczywistości, wartości i zagadnień na temat bytu. Spotkanie z kulturą i filozofią grecką skłania włoskiego myśliciela i polskiego pisarza do kontemplacji nad arche i wartościami takimi jak wolność, prawda, dobro i piękno.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/9 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/9 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 99-108 Węgorowska, Katarzyna 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/9 przeszłość pamięć archiwum ludzkiej pamięci faktografia emocje Kresy pl Przedmiotem szkicu jest próba filologiczno-lingwokulturologicznej rekonstrukcji południowokresowych Psar (dworu-majątku-rezydencji), które, dzięki różnym rodzajom pamięci przechowywanym w archiwum ludzkiej pamięci, utrwalone zostały w dopełniających się tekstach kultury: 1) kresowej encyklopedii i 2) kresowym przewodniku – źródłach prezentujących perspektywę faktograficzną oraz 3) kresowych wspomnieniach autorstwa Anny z Reyów Konstantynowej Potockiej – tekście reprezentatywnym dla perspektywy emocjonalnej. Konfrontacja zawartych w nich detali ułatwia odczytanie kolejnej warstwy kresowego palimpsestu nierozerwalnie związanego z pojęciami przeszłości i pamięci.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/10 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/10 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 109-124 Gorzelana, Joanna 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/10 pamiętnik oświecenie wiara Bóg modlitwa pl Analizowany tekst Historii mego wieku... uznany jest za pamiętnik typowy dla sentymentalizmu. Jego autor, Franciszek Karpiński, nie był osobą duchowną, dlatego przyjęto, że leksyka religijna w tym tekście nie powinna odbiegać znacznie od przeciętnego języka, jakim posługiwano się w tej epoce. W artykule rozpatrzono słownictwo i frazeologię związaną semantycznie z religią, między innymi odnoszącą się do Boga, modlitwy, budynków sakralnych (kościół, kaplica, cerkiew), osób duchownych (ksiądz, zakonnik, mnich, pop, zakonnica). Mimo tego, że autor rzadko snuje refleksje dotyczące swojej wiary i religijności, jednak słownictwo związane z tymi zagadnieniami jest w tekście obecne i zróżnicowane, co świadczy, że w epoce uznanej powszechnie za czasy racjonalizmu i ateizmu pisarze – w tekstach opisujących życie codzienne – odwoływali się do religii.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/11 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/11 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 125-145 Siama, Alfred 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/11 romans tradycyjny oświecenie publicystyka krytyka pl Zasadniczym tematem artykułu jest stosunek osiemnastowiecznych publicystów do romansu tradycyjnego. W pracy zaprezentowano wybrane sądy na temat tego gatunku literackiego, obecne w tekstach encyklopedycznych i publicystycznych oświecenia. Wskazane zostały podobieństwa w spojrzeniu na romans, a także pewne rozbieżności w rozumieniu tego terminu przez intelektualistów epoki. Przedstawiane przez autorów opinie zazwyczaj mają charakter krytyczny i prześmiewczy, co wynika z faktu, iż romans tradycyjny przez ówczesną elitę literacką postrzegany był jako gatunek anachroniczny i bezideowy, pozbawiony walorów artystycznych i dobrego smaku. Chociaż najważniejsi przedstawiciele oświecenia konsekwentnie krytykowali romanse, to przez cały wiek zachowywały one zadziwiającą popularność. Chętnie były czytane i w związku z tym często wydawane.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/12 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/12 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 147-167 Gruntkowska, Dominika 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/12 romantyzm Włodzimierz Wolski diabeł chłopi walka niepodległościowa Cyganeria Warszawska pl Celem artykułu jest określenie funkcji diabła oraz zarysowanie cech jego postaci w utworach Włodzimierza Wolskiego, które można zaliczyć do tak zwanego „cyklu ludowego”, w jego skład wchodzi: Ojciec Hilary, Halka, Połośka oraz libretto Halka. Poruszony został także temat stosunku sił ponadnaturalnych do bohaterów utworów w obliczu konfliktu o podłożu klasowym. Nacisk został położony przede wszystkim na ewolucję poglądów autora, jaka dokonuje się na przestrzeni „cyklu” w odniesieniu do kwestii chłopskiej. Kolejnym z zagadnień podjętych w artykule jest kwestia tego, jak pisarz rozstrzyga sprzężenie konfliktów społecznych wobec jednoczesnej konieczności walki narodowowyzwoleńczej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/13 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/13 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 169-205 Pijanowska, Kamilla 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/13 czasopisma malarstwo historyczne reprodukcje dzieł sztuki sztuka polska prasa ilustrowana pl W drugiej połowie XIX wieku polskie czasopisma ilustrowane publikowały między innymi reprodukcje obrazów historycznych. Priorytetem dla wydawców były dzieje narodowe. Malarze podejmowali zarówno tematy wzniosłe, syntetyzujące w jednej scenie procesy historyczne, jak również sięgali po anegdoty, odsłaniając odbiorcom prywatne życie bohaterów z przeszłości. Zygmunt August i Barbara Radziwiłłówna, Święty Kazimierz Jagiellończyk czy królowa Jadwiga to postacie najczęściej pojawiające się na płótnach dziewiętnastowiecznych polskich malarzy, a co za tym idzie – na łamach tygodników. Pisma ilustrowane ukazywały się w Warszawie, ale ich dystrybucja opierała się na prenumeracie na terenie dawnych ziem Rzeczypospolitej. Pozwalało to na kontakt z malarstwem także osobom mieszkającym poza miastami, gdzie odbywały się wystawy sztuki. W ten sposób tworzyła się wspólna dla wykształconych warstw społecznych narracja historyczna, odwołująca się do kanonu dawnych bohaterów.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/14 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/14 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 209-223 Kowalska, Danuta 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/14 Mikołaj Rej proza biblijna Psałterz Dawidów styl językowy pl Celem artykułu jest wskazanie najważniejszych cech biblijnej prozy Mikołaja Reja na podstawie parafrazy Psałterza Dawidowego. Wybór przedmiotu analiz nie jest przypadkowy, Psałterz należy do „czystych” tekstów religijnych i nawiązuje do tradycji przekładu swobodnego, ugruntowanej w Polsce tłumaczeniem Walentego Wróbla. Utwór, choć powstał na progu twórczości pisarza, odznacza się stylistyczną dojrzałością. Analizy pokazują, że styl przekładu jest wynikiem świadomej, artystycznej pracy Reja, w której zauważalna jest dbałość o zachowanie niektórych cech tradycyjnego stylu psałterzowego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/15 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/15 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 225-239 Maliszewski, Bartłomiej 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/15 Mikołaj Rej metafora pareneza troska o siebie pl Celem pracy jest analiza przenośni i analogii, które w Żywocie człowieka poczciwego służą postulowaniu troski o siebie (zalecaniu roztropnego naśladownictwa, wyzbywania się dostrzeganych wad). Omawiając metafory i analogie, zwracamy uwagę na ich funkcję poznawczą (metafora jako środek ujmowania abstrakcyjnych tematów), perswazyjną (przenośnia jako środek wpływania na postawę odbiorcy) oraz kulturotwórczą (metafora jako utrwalany wskaźnik dawnych realiów i świata wartości nadawcy).

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/16 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/16 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 241-273 Sikora, Ireneusz 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/16 Eliza Orzeszkowa epistolografia recepcja literatura polska (do roku 1795) pl Syntetyczne studium przynosi rezultaty wnikliwej analizy listów Elizy Orzeszkowej (zebranych i opublikowanych przez Edwarda Jankowskiego w dziewięciu tomach), zawierających dane o lekturowych jej doświadczeniach. Jak się okazuje, czytała wiele i oczywiście znała sporo staropolskich i oświeceniowych arcydzieł literackich. Jej korespondencja stanowi trwały dowód czytelniczej pasji. Orzeszkowa miała w rękach teksty spisane przez Biernata z Lublina. Wypowiedziane przez nią słowa dokumentują, że znała osiągnięcia Mikołaja Reja i wysoko cenione wiersze Jana Kochanowskiego, często cytowane i parafrazowane w rozmaitych wypowiedziach Orzeszkowej. Studiowała teksty Andrzeja Frycza Modrzewskiego, Piotra Skargi. Jej szacunek wobec ideałów humanistycznych (tolerancja, równość, wolność) ujawnia się w zapiskach o książkach Łukasza Górnickiego – historiograficznej i tłumaczeniu głośnego włoskiego Il Cortegiano (Baltazara Castiglionego). Orzeszkowa znacznie mniej interesowała się twórczością siedemnastowieczną, odnotowała Torkwata Tassa Jerozolimę wyzwoloną w przekładzie Piotra Kochanowskiego oraz pisma Sebastiana Klonowicza, Szymona Szymonowicza, Józefa Bartłomieja Zimorowica, Krzysztofa Opalińskiego. Czasy późnego baroku i oświecenia w listach Orzeszkowej reprezentują teksty Elżbiety Drużbackiej. Wiele tu wzmianek można znaleźć o arcydziełach Ignacego Krasickiego czy pracach Juliana Ursyna Niemcewicza bądź Tomasza Kajetana Węgierskiego. Autorka Nad Niemnem ceniła Hugona Kołłątaja za jego zaangażowanie w przedsięwzięciach Komisji Edukacyjnej. Szkic przedstawia również wielkości frekwencyjne wzmianek i aluzji o literaturze powstałej w okresie niepodległej Polski przed rozbiorami w epistolograficznych refleksjach Elizy Orzeszkowej. To ważny przyczynek Ireneusza Sikory do naszej wiedzy o oczytaniu i erudycji pisarki, analiza może być kolejną próbą szczegółowych badań skoncentrowanych nad recepcją literatury polskiej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/18 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/18 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 23-37 Ślęczka, Tomasz 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/18 Jan Piotrowski Andrzej Opaliński Stefan Batory list dziennik wojny polsko­-moskiewskie w XVI wieku pl Praca poświęcona jest śladom obecności autora i wizerunkowi odbiorcy w Dzienniku wyprawy Stefana Batorego pod Psków Jana Piotrowskiego. Autor, kanonik gnieźnieński i sekretarz królewski, sporządzał na zlecenie marszałka wielkiego koronnego, Andrzeja Opalińskiego, sprawoz­dania z postępów wyprawy i w regularnych odstępach czasu wysyłał swemu mocodawcy, informując go o postępach walk z Moskalami. Piotrowski kryje się za swoją relacją i niewiele można o nim po­wiedzieć na podstawie tego, co napisał. Jest bystrym obserwatorem, umiejętnie zbiera informacje, jednak rzadko pozwala sobie na prywatne i osobiste uwagi. Wizerunek odbiorcy ujawnia się wyłącznie pośrednio, poprzez to, co autor wybiera i mu przesyła. Andrzej Opaliński jest panem wymagającym, jednak potrafi zadowolić się tym, co jego agent zbiera w obozie Batorego. Interesują go nie tylko sprawy bezpośrednio związane z wojną, ale i postępowanie najważniejszych w Rzeczypospolitej osób (np. kanclerza Jana Zamojskiego).

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/19 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/19 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 39-51 Sztyber, Radosław 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/19 Wojciech Dembołęcki lisowczycy Przewagi elearów polskich piśmiennictwo osobiste pl Szkic stanowi syntetyczny opis sposobu pisania przez Wojciecha Dembołęckiego jego książki pt. Przewagi elearów polskich, co ich niegdy lisowczykami zwano. Ten wydrukowany w Poznaniu tekst przynosi świeżą relację z przygód najemniczego oddziału z czasu początków wojny trzydziesto­letniej (1619-­1622), w tym i bitwy pod Chocimiem (1621). Forma opowieści nie przypomina zwyczaj­nego pamiętnika, ponieważ jest raczej mieszaniną rozmaitych typów narracji. W niektórych partiach można dostrzec osobiste wspomnienia kapelana, zwłaszcza w obrębie rozdziałów, prezentujących niedzielne kazania głoszone przez franciszkanina przed jego żołnierzami (niektóre z nich uwydatniały niezwykłe więzi Boga z gloryfikowanymi w ten sposób lisowczykami, którzy dodatkowo mieli być Machabeuszami Nowego Testamentu – jak twierdzi apologeta). Wstępne zdania zawierają informa­cje, że duchowny zagubił jego pisany in statu nascendi diariusz, dlatego też to oczywiste, iż Przewagi wypadają jako rekonstrukcja nieistniejących już wtedy zapisów. Jednak kilka dokumentów zapewne przetrwało w bagażach Dembołęckiego, ponieważ zostały zacytowane w książce z 1623 – autentyczne listy adresowane do dowództwa pułku oraz jego prawa. Wysoka frekwencja cytatów ewangelicznych bądź ich objaśnień prowadzą do wniosku, iż na biurku Dembołęckiego musiały znajdować się notatki wykorzystywane podczas działalności kaznodziejskiej. Poza tym autor był naocznym świadkiem większości wydarzeń zobrazowanych w jego książce, a nawet wyraźnie rozróżnia to, co widział oso­biście, a czego nie widział, natomiast powtórzył, zmierzając tropem zasłyszanych sprawozdań. Co więcej, w wierszu kończącym całą książkę wyznaje, że niektóre fragmenty były drukowane, podczas gdy w tym samym czasie inne dopiero powstawały. Działo się to w gościnie w Poznaniu. Argumenty te miały być usprawiedliwieniem licznych błędów zauważonych jeszcze w warsztacie typograficznym (Jana Wolraba). Wszystkie te okoliczności i inne szczegóły (dostrzeżone w analizowanym raporcie) ukazują prawdę o sposobie pracy Dembołęckiego nad jego pierwszą książką. Powstała w pośpiechu, gdyż relacja miała jeden istotny cel: odbudować dobre imię skompromitowanych lisowczyków. Symptomatyczne – autor ponoć wykradł część nakładu, a wspomniany wyżej drukarz trafił do wię­zienia za druk tytułu bez wymaganej ówcześnie aprobaty biskupiej. Nie ma wątpliwości, że książka była niezwykle potrzebna i dotarła do czytelników, pomimo wielu przeszkód.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/20 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/20 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 53-65 Narolska, Aneta 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/20 Władysław Sabowski Siostrzana dusza publiczność teatralna pl Opublikowany w czwartym numerze „Echa Muzycznego i Teatralnego” z roku 1884 utwór Siostrzana dusza. Z pamiętników dramaturga Władysława Sabowskiego porusza problematykę artystyczną. Tekst nawiązuje do prowadzonej na łamach pisma polemiki o roli i zadaniach publicz­ności teatralnej, w tym między innymi do artykułów Stanisława Koźmiana Nasza publiczność oraz Edwarda Lubowskiego Jeszcze o „Naszej publiczności”. Przesłanie utworu mówi o nieistnieniu ideal­nych odbiorców sztuki, dokonujących deszyfracji ukrytych w dziele sensów i znaczeń symbolicznych. By je sformułować, autor odwołuje się do komedii Aleksandra Fredry Odludki i poeta oraz powieści Tomasza Teodora Jeża Siostrzane dusze.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/21 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/21 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 67-86 Sikora, Ireneusz 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/21 Eliza Orzeszkowa epistolografia recepcja dawna literatura europejska pl Syntetyczne studium przynosi rezultaty wnikliwej analizy listów Elizy Orzeszkowej (zebranych i opublikowanych przez Edwarda Jankowskiego w dziewięciu tomach), zawierających dane o lekturowych jej doświadczeniach. Jak się okazuje, czytała wiele i oczywiście znała sporo wy­różniających się arcydzieł literackich czy filozoficznych. Jej korespondencja stanowi trwały dowód czytelniczej pasji. Orzeszkowa miała w rękach teksty spisane w połowie pierwszego millenium. Wypowiedziane przez nią słowa dokumentują, że znała Wyznania Augustyna z Hippony, a także słynne Listy Abelarda i Heloizy scholastycznego filozofa. Studiowała Kwiatki Franciszka z Asyżu i Tomasza à Kempis O naśladowaniu Chrystusa. Jej dydaktyczne zajęcia ujawniają, że pragnęła wzbogacić edu­kacyjny program o Eddę poetycką czy Pieśń o Nibelungach. Autorka Nad Niemnem wysoko ceniła Boską komedię Dantego Alighieri. Orzeszkowa pamiętała biografię i prace Torquata Tassa. Co więcej, przekładała na język polski Historię literatury angielskiej Hipolita Taine’a, dlatego też nie może dziwić obecność Williama Shakespeare’a w jej epistolografii. Powszechnie znane „być albo nie być” czy „źle dzieje się w państwie duńskim” zjawiają się w jej tekstach. Interesowała się także literaturą francuską i przyswoiła między innymi komedie Molièra, Gargantuę i Pantagruela Françoisa Rabelais’ego czy Bajki Jeana de la Fontaine’a. Artykuł wydaje się ważnym przyczynkiem do naszej wiedzy o lekturach Orzeszkowej oraz jej erudycji.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/22 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/22 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 87-96 Kuniczuk-Trzcinowicz, Agnieszka 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/22 Sienkiewicz codzienność korespondencja rodzina estetyka list pl Autorka stara się przybliżyć Sienkiewicza jako osobę zainteresowaną człowiekiem i otoczeniem na poziomie estetycznym. Pisarz w swojej korespondencji pozostawił wiele śladów orga­nizowania przez siebie przestrzeni domowej: wyposażał mieszkania, przywoził z podróży sprzęty, które potem służyły jako wystrój jego domów. Podobnie działo się z ubiorami kupowanymi wielokrotnie dla siebie, rodziny i przyjaciół. Zagadnienia te stały się przedmiotem relacji listownych Sienkiewicza, co pozwala na analizę jego skłonności, przyzwyczajeń i wrażliwości estetycznej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/23 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/23 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 97-118 Jazownik, Leszek 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/23 sztuka epistolarna listowniki wzory korespondencji miłosny savoir­vivre kultura obyczajowa XIX i XX wieku pl U schyłku XIX wieku bardzo popularne stały się tzw. listowniki dla zakochanych, gromadzące wzorcowe listy, które miały na celu ułatwianie prowadzenia korespondencji o tematyce miłosnej. Mimo że listy te mają charakter fikcyjny, są wartościowymi dokumentami kultury obycza­jowej epoki, w której powstawały. Stanowiły swego rodzaju podręczniki miłosnego savoir­-vivre’u. W artykule omówione zostały zawarte w nich propozycje listów służących zawieraniu znajomości, przedstawianiu wyznań miłosnych, składaniu oświadczyn, przyjmowaniu tych oświadczyn oraz odrzucaniu ich, zrywaniu zaręczyn itp. Przedstawione zostały także propagowane w listownikach szyfry miłosne, pozwalające przekazywać ukryte informacje m.in. za pomocą różnych sposobów naklejania znaczków pocztowych.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/24 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/24 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 119-136 Kozłowska, Izabela 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/24 proza rozrachunkowa polityka a literatura pl Tematem artykułu jest proza rozrachunków inteligenckich, ukazująca się w latach 1946-­1948 (Drewniany koń K. Brandysa, Jezioro Bodeńskie S. Dygata, Nagrobek S. Otwinowskiego oraz zbiór opowiadań P. Hertza pt. Sedan). Strategia narracyjna obecna w utworach sprzyja poszukiwaniu w nich pierwiastków autobiograficznych. Autorka śledzi związki między życiem politycznym pisarzy a kreacją stworzonych przez nich bohaterów literackich, zastanawia się, w jakim stopniu w dziełach są widoczne oczekiwania stawiane twórcom przez władzę komunistyczną w latach czterdziestych.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/25 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/25 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 137-146 Karkut, Dorota 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/25 wspomnienia osobiste pamięć miejsca historia Kolbuszowej Zdzisława Rechul­-Bytnar pl Wspomnienia osobiste Zdzisławy Rechul (matki Janka Bytnara) są związane bez­pośrednio z miastem jej urodzenia i dzieciństwa – Kolbuszową. Przywołują zdarzenia z życia co­dziennego, opisują miejsca i postaci związane z historią lokalną. Mają wpływ na tożsamość jednostki i grupy lokalnej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/26 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/26 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 147-155 Ludwicki, Konrad 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/26 literatura dziennik sztuka polska malarstwo pl W szkicu, odwołując się do Wyrwanych stron, poruszam problem „zmagania się ze sobą” Józefa Czapskiego. Owe zmagania to również opis poszukiwania przez pisarza Absolutu i prawdy. Czapski w swych poszukiwaniach przechodzi długą i niełatwą intelektualną drogę. To nade wszystko w dzienniku artysta jawi nam się najbardziej autentyczny. Nie ma jednowymiarowości istnienia i ten problem – za refleksją Czapskiego – próbuję zasygnalizować.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/27 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/27 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 157-169 Majdosz, Sylwia 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/27 Bogdan Wojdowski pisarz polski literatura polska pl Autorka artykułu stara się zaprezentować wstępne rozpoznanie niepublikowanych dzienników Bogdana Wojdowskiego. Autor Chleba rzuconego umarłym praktykę diarystyczną pro­wadził przez cały okres aktywności twórczej, aż do swojej tragicznej śmierci. Artykuł stara się przed­stawić ogólny aspekt charakterologiczny wybranych zapisków, uwzględniając fragmenty ukazujące Wojdowskiego jako pisarza swoich czasów.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/28 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/28 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 171-183 Węgorowska, Katarzyna 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/28 językoznawcy językoznawstwo środowisko wspomnienia pl Celem szkicu jest prezentacja refleksji jednej z najwybitniejszych rodzimych polonistek i slawistek – zapisków dotyczących Jej naukowego środowiska. W artykule przedstawione zostały: 1) językoznawcze interakcje Uczonej w okresie studiów (m.in. Uniwersytet Łódzki, Uniwersytet Jagielloński, wykładowcy, studenci­językoznawcy, tematy badawcze...) oraz 2) interpersonalne zależności i wydarzenia zaistniałe w Jej dorosłym już życiu naukowym (m.in. Instytut Slawistyki PAN w Warszawie, projekty badawcze, doktorat, habilitacja, naukowe przyjaźnie, badania terenowe, publikacje wyników badań, opieka naukowa...). Zagadnienia opisane przez Lingwistkę pozwalają na rekonstrukcję naukowego świata, który ukształtował Jej naukową osobowość i pozwolił Jej na intelektualno­pragmatyczne wykorzystanie naukowo­organizacyjnych predyspozycji, dzięki którym stała się jedną z najbardziej cenionych i szanowanych postaci w Polsce.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/29 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/29 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 185-193 Plewa, Elżbieta 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/29 pamiętnik tłumaczenie audiowizualne tłumaczenie filmowe tłumaczenie lektorskie tłumacz filmowy pl Niniejszy artykuł poświęcony jest analizie translatorskiej polskich tłumaczeń ekraniza­cji Dziennika Bridget Jones i Bridget Jones 3. Głównym zadaniem tekstu tłumaczenia jest przybliżenie znaczenia tekstu wyjściowego. Jednak nigdy dwie osoby nie wykonają tłumaczenia identycznie. Zawsze jest ono indywidualnym, niepowtarzalnym tekstem autora – tłumacza filmowego, odzwierciedleniem jego idiolektu. Forma tekstu docelowego uzależniona jest od poziomu umiejętności translator­skich, które determinują poszczególne rozwiązania tłumaczeniowe fragmentów problematycznych (nieoczywistych) tekstu wyjściowego. Sposób radzenia sobie z tymi trudnościami określa format tłumacza. W artykule omówiono dwa tłumaczenia dwóch różnych tłumaczek i podjęta próba oceny ich warsztatu.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/30 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/30 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 195-207 Jatczak, Paulina Pietrzak, Magdalena 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/30 o. Adam Szustak rekolekcje świadectwo nadawca pl Podstawą materiałową artykułu jest zmodyfikowany zapis rekolekcji adwentowych Plaster miodu wygłoszonych w 2014 roku przez popularnego kaznodzieję dominikanina Adama Szustaka. Analizy zostały przeprowadzone dwutorowo. Autorki zbadały językowe sposoby uobecnie­nia się nadawcy („ja” i „my” rekolekcjonisty) oraz określiły role semantyczne nadawcy (kierownika duchowego, znawcy oraz interpretatora Biblii, a szczególnie znawcy kina, członka wspólnoty zakon­nej i rodzinnej oraz uobecnianie się za pomocą zwierzeń z osobistej relacji z Bogiem). Badania te posłużyły znalezieniu odpowiedzi na pytanie o ekspozycję prywatności w sposobie manifestowania się nadawcy – czy i w jaki sposób jest obecna w tekście. Autorki wykazały, że wyznania o własnym doświadczeniu Boga i zwierzanie się ze szczegółów życia prywatnego są uzasadnionym zabiegiem budującym więź z czytelnikiem­ekolektantem i zwiększającym skuteczność wygłaszanej nauki.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/31 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/31 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 209-238 Siatkowska, Ewa 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/31 pl

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/32 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/32 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 241-260 Łukaszuk, Małgorzata 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/32 Bolesław Leśmian poezja dwudziestolecie ontologia wyobraźnia poetycka świat istnienie afirmacja pl Artykuł dotyczy istotnego problemu w refleksji o twórczości B. Leśmiana. O jego poetyckiej ontologii pisali między innymi M. Głowiński, J. Trznadel, Z. Łapiński. Autorka porządkuje perspektywy badawcze. Proponując uważną lekturę utworów, za dominantę wyobraźni poetyckiej Leśmiana uznaje “ontologię pozytywną”: mocny byt i uznanie realności świata.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/33 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/33 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 275-290 Wawryk, Joanna 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/33 Bolesław Leśmian teatr śmierci poemat fantastyczny poemat dramatyczny pl Zdziczenie obyczajów pośmiertnych od lat jest obecne w badaniach twórczości Bolesława Leśmiana, jednak dopiero w 2014 roku ukazała się pierwsza przygotowana na podstawie rękopisów edycja utworu w opracowaniu Dariusza Pachockiego. Wydarzenie to skłania do podjęcia kolejnych prób analizy i interpretacji dzieła. Utwór zawiera tematy, motywy oraz ujęcia znane z liryki, ballad i dramatów mimicznych Leśmiana, jak odgrywanie życia w zaświatach, miłosny trójkąt, natura, mgła, mrok, nieobecność Boga. Nawroty pewnych elementów wskazują na ważną w światopoglądzie Leśmiana problematykę antropologiczną i ontologiczną.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/34 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/34 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 293-306 Węgorowska, Katarzyna 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/34 naczynie wonności język nazwa kulturologia pl Szkic stanowi lingwistyczno-­kulturologiczną refleksję na temat nazw oraz opisów naczyń, w których od starożytności do czasów współczesnych przechowywano i przechowuje się różne wonne substancje. Przytoczone w nim werbalne egzemplifikacje dowodzą, że artefakty te na trwałe wpisały się w historię światowej kosmetyki, dokumentując tym samym kreatywność i wraż­liwość człowieka.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/35 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/35 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 307-319 Galicka, Jelizaweta 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/35 somatyzm anatomiczno-­topograficzny wskaźnik nominacja wyrobów perfumeryjno-­kosmetycznych wskaźnik semantyczny pl W artykule przedstawiono opis metod tworzenia nazw wyrobów perfumeryjno-­ko­smetycznych na podstawie wykorzystania somatyzmów. Problem nominacji perfum i kosmetyków rozpatrywany jest w paradygmacie opisowym struktur oraz składników podstawowych nazw za sprawą sposobu postrzegania funkcji somatyzmów. Zidentyfikowane w zakresie funkcjonalnym i semantycznym somatyzmy zostały podzielone na kilka klas i grup.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/36 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/36 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 321-362 Kładoczny, Piotr 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/36 rama interpretacyjna konceptualizacja zmysły powieść pl Artykuł jest poświęcony konceptualizacji zmysłów przez Jerzego Pilcha ujętych w ramy interpretacyjne każdego z nich. Dzięki badaniu można dostrzec, jak przedstawia się hierarchia postrzeżeń autora oraz które zakresy w nich dominują. Materiał pochodzi z dwóch wczesnych po­wieści Jerzego Pilcha Spisu cudzołożnic (1993), Innych rozkoszy (1995) oraz ostatnich Zuza albo czas oddalenia (2015) i Portret młodej wenecjanki (2017). Na tej podstawie uzyskuje się obraz przekrojowy wyłaniający się z całości przeprowadzonej próby oraz możliwe jest wychwycenie różnic pomiędzy starszą i nowszą częścią dorobku artysty.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/37 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/37 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 365-376 Kubiak, Maciej 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/37 Stanisław Staszewski teksty piosenek estetyka gradacja oddziaływanie pl Artykuł ma na celu przybliżenie twórczości Stanisława Staszewskiego, którego dzieła – mimo iż od lat są obecne w polskiej kulturze popularnej, nie zostały należycie zbadane pod kątem zawartych w nich treści zarówno tekstowych, jak i muzycznych. Niniejszy tekst poddaje analizie twórczość autora znaną z oryginalnych, zachowanych nagrań oraz bazuje na tekstach pomieszczonych w tomie poetyckim Samotni ludzie. Wiersze i piosenki. Zawarty rys historiograficzny oraz bliższe spojrzenie na formalną stronę muzyczno-­tekstową omawianych tu utworów stanowi przyczynek do ogólnego stanu badań nad związkami literatury i muzyki.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/38 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/38 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 377-400 Legeza, Siergiej 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/38 kultura popularna fantastyka alternatywna historia modelowanie przeszłości pl W artykule omówiono genezę powstania gatunku alternatywnej historii w fantastyce kultury popularnej ZSRR. Rozpatrzono główne etapy rozwoju tego gatunku w rosyjskim i ukraińskim kontekście kulturowym. Wydzielono dwa kierunki takiego rozwoju: po pierwsze, w ramach rosyjskiej kultury popularnej – od analizy bieżącego stanu rosyjskiej państwowości do rewanżyzmu w stosunku do „utraconego imperium”; po drugie, w ukraińskiej masowej kulturze – od pojmowania kulturowego i podmiotowego rozerwania kraju do prób wyrabiania tożsamości narodowej. Odnotowano zarazem związek zmian schematów fabularnych, związanych z alternatywną historią i aktualnymi zmianami ideologicznymi zaistniałymi w Rosji i na Ukrainie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/39 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/39 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 401-416 Zhukova, Nataliia 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/39 wspomnienia nomada projekt nomadyczny postmodernizm chaosmosis (przestrzeń chaosu) eon pl Artykuł przynosi ogląd nomadycznego projektu postmodernizmu opartego na fran­cuskiej powieści Wspomnienia (tytuł oryginału: Les Souvenirs) Dawida Foenkinosa. Jak wolno są­dzić, projekt nomadyczny (z angielskiego nomad – wędrowiec) ujmuje w tym tekście stan kultury „uchwyconej” z perspektywy zagubienia w czasie. Historia każdej jednostki odznacza się losowym i możliwym scenariuszem, podobnie jak z interpretacjami danych wydarzeń dziejowych (później stających się ich oficjalnymi wersjami), one także mają zbliżoną naturę. W rezultacie nikt nie może głosić prawdy o własnej osobistej historii. Z tego punktu widzenia wszyscy jesteśmy nomadami, co znaczy, że podróżujemy po przeszłości. Związek wspomnień ujawnia się w wieczności, tworząc jakieś wydarzenie w eonie. Bieg życia zależy zatem od rodzaju wspomnień i znaczeń, jakie się im przypisuje, a także jak inne wydarzenia­wspomnienia z eonu dotykają ludzką świadomość.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/40 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/40 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 417-426 Ajdačić, Dejan 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/40 literatura ukraińska miejska fantasy fantastyka anima libido witalizm wampir religia psychologia Maryna Sokolian pl Powieść Novendialia (2008) ukraińskiej autorki Maryny Sokolian (ur. 1979) z ele­mentami detektywistycznymi i horroru miejskiego opowiada o bitwach pomiędzy porywaczami energii życiowej a jej obrońcami ze służby Nocnego Magistratu. W tekście rozważane są religijne i psychologiczne aspekty rozmaitych aluzji oraz implikacje wyobrażonego autorskiego systemu mityczno­magicznego z punktu widzenia religii, filozofii, psychologii (zwłaszcza psychoanalizy). Cena życia i śmierci dowodzi, że pisarka wpisuje się w typ powieści o samorealizacji, poświęceniu i namiętnościach.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/41 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/41 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 427-441 Hajder, Tatiana 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/41 literatura popularna (masowa) folklor motyw pl Artykuł jest poświęcony jednej z aktualnych kwestii ukraińskiego literaturoznawstwa – literaturze popularnej i jej roli w kształtowaniu współczesnej kultury. Na przykładzie twórczości dwu znanych ukraińskich autorek – Łady Łuziny oraz Maryny Sokolian – dokonano próby opisu i analizy motywów najczęściej występujących w ich twórczości. Są to motywy folklorystyczne, demonologiczne oraz chrześcijańskie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/42 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/42 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 491-508 Nodzyńska, Ewa 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/42 Biblioteka klasztoru kanoników regularnych św. Augustyna w Żaganiu zbiory specjalne Biblioteka UZ barokowe biblioteki klasztorne starodruki drukarstwo XVI-­XVIII wieku pl We wstępie artykułu została opisana kolekcja zbiorów specjalnych zgromadzona w Bibliotece UZ. Składają się na nią zabytkowe starodruki, książki dziewiętnastowieczne, elemen­tarze w różnych językach świata, książki artystyczne, dawne mapy, druki bibliofilskie oraz cenna ikonografia. Zbiory specjalne obejmują ponad 22 tysiące jednostek materiałów bibliotecznych. Wśród najcenniejszego zasobu znajdują się starodruki, czyli wydawnictwa sprzed końca 1800 roku, któ­re mają różne znaki własnościowe, czyli wpisy proweniencyjne nieistniejących już księgozbiorów (bibliotek) prywatnych, szlacheckich, szkolnych i klasztornych. Przedmiotem dalszego opisu jest historia nieistniejącej już biblioteki klasztornej kanoników regularnych św. Augustyna w Żaganiu na Dolnym Śląsku wpisana w kontekst bibliotek klasztornych na terenie Austrii – w Melku i Sankt Florian. Trzy starodruki z dawnych zasobów biblioteki poaugustiańskiej w Żaganiu znajdują się w zbiorach specjalnych Biblioteki UZ i w dalszym toku rozważań zostały poddane analizie z punktu widzenia ich walorów edytorskich i treściowych. Druki te dowodzą, że mimo zmian politycznych i religijnych Żagań pozostał ostoją katolicyzmu na Dolnym Śląsku aż do kasaty zakonu kanoników regularnych św. Augustyna w 1810 roku.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/43 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/43 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 509-521 Gieba, Kamila 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/43 małe ojczyzny Ziemia Lubuska literatura regionalna przesiedlenia literatura XXI wieku pl Artykuł dotyczy współczesnej prozy Ziemi Lubuskiej: utworów Grünberg Krzysztofa Fedorowicza, Stacyjka na wschodzie i zachodzie oraz Klucze do rzeki Marii Sidorskiej­-Ryczkowskiej oraz zbioru opowiadań Wedelmann Edwarda Derylaka. Autorka odczytuje te utwory w perspektywie prozy małych ojczyzn, a ponadto podejmuje próbę określenia regionalnych cech wskazanych utworów.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/44 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/44 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 261-274 Kokoszka, Magdalena 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/44 Bolesław Leśmian Artur Maria Swinarski Ballada dziadowska wspólnota niepełnosprawność pl Wydaje się, że Bolesław Leśmian mógł antycypować współczesną krytyczną refleksję nad niepełnosprawnością (disability studies). Za Tymoteuszem Karpowiczem poezję autora Ballady dziadowskiej odczytywać można między innymi jako obronę bycia tym, czym się jest, a niekoniecznie tym, czym by się chciało być. Teza ta jest punktem wyjścia do tego, by raz jeszcze bliżej przyjrzeć się niektórym Leśmianowskim postaciom, a także proponowanej przez poetę koncepcji wspólnoty – wspólnoty naznaczonej niedoskonałościami. Za Leśmianem, interesuje mnie ułomność jako istotna część życia manifestującego się w formach kruchych i obarczonych wadami. A w tym kontekście także – eksplorowane przez poetę pogranicze śmieszności i tragizmu. W artykule omawiane są przede wszystkim dwie parodie: Leśmianowska Ballada dziadowska (dialogująca ze Świtezianką Adama Mickiewicza) i Lipa Artura Marii Swinarskiego, nawiązująca do wspomnianej ballady Leśmiana, ale i głównych wątków jego twórczości.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/45 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/45 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 31-58 Sztyber, Radosław 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/45 polska literatura okolicznościowa XVII wieku bitwa chocimska z 1621 roku Poseł z Wołoch z obozu polskiego pl Szkic prezentuje krótką broszurę należącą do staropolskich gazet ulotnych i zarazem przynosi jej reedycję opracowaną po blisko czterystu latach. Treść agitki wydaje się oryginalna ze względu na ograniczoną liczbę zamieszczonych w niej rozmaitych cytowań czy aluzji, zwłaszcza w porównaniu z innymi analogicznymi drukami poświęconymi tematowi bitwy chocimskiej i opublikowanymi nieomal natychmiast po zakończeniu wspomnianego konfliktu zbrojnego między imperium ottomańskim i Rzeczpospolitą. Główne przesłanie Posła odbiega daleko od czystego optymizmu, ponieważ anonimowy autor zapewnia, że walka nie zakończyła się w zupełności i, co ważniejsze, wróg jedynie „osłabiał”, a to znaczy, że siły tureckie nadal pozostawały niebezpieczne i stanowiły poważne zagrożenie dla ojczyzny nieznanego pisarza. Jak się okazuje, to dość wyjątkowa myśl na tle broszur bezkrytycznie chwalących zwycięstwo nad islamskimi najeźdźcami. Co więcej, wyniku starcia nie można uznawać za zwyczajnie zwykłą wygraną (mimo wielu sugestii akcentujących absolutny triumf oddziałów prowadzonych na południe kraju przez doświadczonego dowódcę Jana Karola Chodkiewicza), był to raczej remis potwierdzony traktatami pokojowymi. Dlatego też Posła wolno uważać za prozę zredagowaną przez obiektywnego obserwatora, którego opinie ujawniają zdroworozsądkowy umysł oraz pragmatyczne podejście do ocenianych wydarzeń oraz ich rozwoju. Nieprzypadkowo tekst kończy znaczący w tym kontekście apel o utworzenie koalicji wszystkich europejskich narodów chrześcijańskich w celu obrony ich ziem, a przede wszystkim wiary przed wyznawcami i spadkobiercami proroka Mahometa. Poza tym omawiany tekst pierwotnie został przedstawiony jako mowa skierowana do jakiegoś audytorium i zapewne dopiero potem zrodził się pomysł, by ogłosić go drukiem. Istnieje wiele oczywistych dowodów słownych takiego sposobu pierwszego ogłoszenia tego krótkiego oświadczenia. Wszystkie opisane wyżej właściwości utworu skłaniają do przekonania, że godny jest wznowienia (Poseł stanowi załącznik do tego artykułu w jego drugiej, odrębnej części), choć broszura nigdy nie znajdzie miejsca w zbiorze literackich arcydzieł. Jest to raczej zwykły przykład typowej twórczości ogłaszanej w trzeciej dekadzie XVII wieku, ale wartościowy zwłaszcza ze względu na jego pragmatyzm. Szkic przynosi zarazem kilka polemicznych uwag w odniesieniu do spojrzenia na bitwę chocimską Stanforda Shawa. Amerykański historyk uważa, że nigdy do niej nie doszło. Ten ostatni mocno zadziwiający wniosek skonfrontowano z kilkoma wybranymi danymi odtworzonymi przez polskiego badacza Leszka Podhorodeckiego (na podstawie wielu źródeł), który policzył poległych w okolicach zamku chocimskiego w 1621 roku. W sumie około 60 000 żołnierzy straciło wtedy życie, zarówno obrońców Polski, jak i tureckich agresorów. Inna wątpliwa insynuacja wiąże się z powodami wyprawy sułtana na północną granicę swojego imperium. Krótko, Shaw wyjaśnia, że Osman II zamierzał zawrzeć z Rzeczpospolitą pokój. Objaśnienie to wydaje się nie do zaakceptowania, a w tych okolicznościach wnikliwsza lektura Posła przekonuje, iż jego autor znacznie lepiej rozumiał sens scenariusza dawnych zdarzeń, mimo że je obserwował właściwie in statu nascendi.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/46 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/46 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 59-75 Uździcka, Marzanna 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/46 doba porozbiorowa prasa XIX wieku prasa dziecięca kompetencja literacka twórczość dla dzieci pl Przedmiotem analizy w artykule jest zagadnienie kształtowania kompetencji literackiej czytelnika dziewiętnastowiecznej prasy dla najmłodszych w trudnym dla instytucji oświatowych i wychowawczych okresie porozbiorowym. Periodyki dla dzieci w tym czasie nie tylko rozwijały uczucia i postawy patriotyczne wobec narodu i państwa, które utraciło niepodległość. Ze względu na dramatyczną sytuację szkolnictwa oraz postępującą rusyfikację i germanizację brały czynny udział w edukacji i stanowiły pomoc dydaktyczną dla powszechnego wówczas nauczania domowego. Pojęciem sterującym narracją w artykule jest kompetencja literacka, rozumiana jako zespół predyspozycji warunkujących „kontakt z dziełem”. Bliżej omówiono takie jej składniki, jak: zakres przekazywanej w czasopismach dla dzieci wiedzy o dziełach i ich twórcach; sposoby rozwijania wrażliwości na tekst literacki, potrzebnej do odbioru dzieła, jego rozumienia i interpretacji; sposoby wdrażania czytelnika do twórczej kreacji tekstu własnego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/47 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/47 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 21-30 Ochocki, Zbigniew 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/47 Jan Długosz kroniki mirakl św. Stanisław pl Jan Długosz w swoich Rocznikach... wypowiada się obszernie o cudownym przywróceniu życia Piotrowi z Piotrawina; do tego nadzwyczajnego zdarzenia miało rzekomo dojść za sprawą św. Stanisława. Niemniej jedno szczególne określenie użyte przez kronikarza zastanawia i budzi domysł, że autor, pisząc o tym niezwykłym epizodzie w żywocie kanonizowanego biskupa krakowskiego, przywoływał na pamięć osobiście oglądane widowisko miraklowe, będące prawdopodobnie właśnie rekonstrukcją wskrzeszenia rzeczonego rycerza. Mogło być ono urozmaiceniem uroczystości zorganizowanych w związku z obchodami dnia wyniesionego na ołtarze w XIII wieku duchownego; możliwe nawet, że wystawione na Wawelu – ówczesna architektura zamku umożliwiała tego typu inscenizację. Mirakl ten nie zachował się do czasów współczesnych, natomiast prezentowany szkic stanowi hipotetyczną próbę jego częściowego odtworzenia.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/48 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/48 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 31-38 Zbądzki, Jakub 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/48 Jan Kochanowski Treny zaświaty tłumaczenia hermeneutyka pl Ideą badań jest przedstawienie, w jaki sposób tłumaczenie utworu poetyckiego może wpływać na jego interpretację. W tym celu dokonano analizy fragmentu Trenu X Jana Kochanowskiego. Skoncentrowano ją na kluczowym dla dzieła pojęciu strony – jego znaczeniu etymologicznym i płynących z niego filozoficznych skutkach. Następnie, korzystając z hermeneutycznych metod w translatologii, porównano oryginalny tekst ze współczesnymi przekładami angielskimi, zwłaszcza z niekonwencjonalną wersją Barańczaka i Heaneya. Badania wykazały, że tłumaczenie nie jest rzeczą odrębną wobec pierwowzoru i może pomagać w jego zrozumieniu, stanowi zatem zysk interpretacyjny. Na tej podstawie autor proponuje nowe odczytanie utworu.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/49 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/49 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 39-62 Sztyber, Radosław 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/49 polska literatura okolicznościowa XVII wieku wojna chocimska 1621 roku rebus Samuel Łaszcz pl Szkic jest próbą ukazania staropolskiego druku pt. Rozmowy świeże o nowinach z Ukrainy, z Węgier i z Turek oraz jego centralnej – jak wolno sądzić – tajemnicy. Ulotka znana jest niewielu specjalistom, a jej dotychczasowe opisy wydają się niewłaściwe z uwagi na oczywiste błędy, które dotyczą m.in. liczby dyskutantów czy czasu publikacji tego pisanego zabytku. Nowe, zweryfikowane dane umożliwiają uporządkowanie naszej wiedzy o dialogu i stanowią ważną podstawę do identyfikacji prawdziwej osoby, którą skrywa literacko-plastyczny rebus (pomieszczony w tym starodruku). Wiele śladów prowadzi do Samuela Łaszcza – sławnego żołnierza, awanturnika, kłamcy oraz błazna. Prawdopodobnie to on właśnie został sportretowany za pomocą barokowego drzeworytu, ukazującego klowna, lecz jawi się on jako „tylko trochę” trefniś. Człowiek ten miał autentyczne i poważne powody, by pozostawać w przebraniu, ponieważ wielokrotnie był wyjmowany spod prawa, a swój pierwszy wyrok banicji otrzymał właśnie w roku tłoczenia badanej książeczki. Takie rozwiązanie zagadki należy traktować jako hipotezę, niemniej opartą na faktach historycznych i biografii Łaszcza, konfrontowanych z treściami pomieszczonymi w broszurze z 1621 roku.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/50 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/50 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 63-76 Gorzelana, Joanna 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/50 oświecenie polskie religia „Monitor” Bóg pl W artykule przedstawiono określenia Boga obecne w czasopiśmie „Monitor” w 1765 roku. Periodyk, propagując hasła oświeceniowe, nie podważał wiary w Boga. Pojawiają się w nim określenia Boga jako stworzyciela (Stwórca), władcy (Pan Najwyższy, Pan Zastępów), opiekuna (Opatrzność) i sędziego (wyrok boski, boski urząd sądzenia). Także skonwencjonalizowane zwroty (uchowaj Boże, daj Boże) odzwierciedlają religijny światopogląd redaktorów bądź korespondujących z nimi czytelników „Monitora”.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/51 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/51 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 77-85 Grabias-Banaszewska, Katarzyna 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/51 powieść edytorstwo autograf rękopis Adam Jerzy Czartoryski pl Powieść Adama Jerzego Czartoryskiego pt. Pan Sędzia Deluty po raz pierwszy została wydana w 2005 roku na podstawie rękopiśmiennej kopii tekstu wykonanej przez Leonarda Niedźwieckiego, sekretarza Czartoryskiego. Niemniej jednak autograf jest znacznie bogatszy. Zawartość jego pierwszych dziewięciu kart – Czartoryski nazwał je „urywkami” – pozostaje w związku z powieścią, pomimo że wydaje się jedynie „tekstem pobocznym”. Fragment ten oczekiwał na wydanie do dziś. Co więcej, nigdy dotąd nie został odnotowany w żadnej pracy badawczej. Celem artykułu jest edycja tej cząstki zapomnianej lub nawet nieznanej prozy, która może nie wydaje się bez znaczenia dla wnikliwej analizy, interpretacji oraz zrozumienia całej książki Czartoryskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/52 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/52 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 87-103 Kucharska-Dziedzic, Anita 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/52 Józef Conrad Korzeniowski geopolityczne/kody/wizje/dyskursy szkice polityczne pierwsza wojna światowa pl Józef Conrad Korzeniowski, wybitny polski pisarz zamieszkujący w imperium brytyjskim, pozostał polskim patriotą. Wybuch pierwszej wojny światowej oznaczał zmianę sytuacji politycznej w Europie, a tym samym szansę na odzyskanie przez Polskę niepodległości. Państwo polskie nie istniało od ponad stu lat po rozbiorze dokonanym przez Niemcy, Austrię i Rosję. Analizie sytuacji Polaków oraz perspektywom odzyskania niepodległości Conrad poświęcił dwa szkice polityczne. The Crime of Partition był tekstem skierowanym do odbiorcy literatury, także czytelnika polskiego. Akcent w tym szkicu położono na aspekt moralny. Conrad wskazał na przynależność Polski do kultury Zachodu i na niesprawiedliwość dziejową. Wrogiem Polski była autorytarna Rosja. Tekst A Note on the Polish Problem powstał w 1916 roku i był skierowany do rządu brytyjskiego, dlatego też argumentacja pisarza proszącego o wsparcie w restytucji państwa polskiego była polityczna i wskazywała na korzyści dla Brytyjczyków. Ze względu na istnienie ententy Conrad za sojuszników uznał Brytanię, Francję i Rosję, jako głównego wroga Polski wskazując Niemcy. Przygotowując A Note on the Polish Problem do publikacji w Polsce i dla Polaków, już w wolnej ojczyźnie, dokonał korekty swojej wizji politycznej, zgodnie z aktualną sytuacją geopolityczną.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/53 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/53 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 105-114 Jabłoński, Romuald Marek 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/53 Jerzy Liebert Jezus Chrystus Boże Narodzenie Dzieciątko Matka kolęda pl Jerzy Liebert (1904-1931) to wybitny przedstawiciel polskiej poezji katolickiej. W Kolędzie i Pasterce wykorzystuje motywy bożonarodzeniowe. Analiza Kolędy zmierza do odkrycia dwóch warstw tekstu. Pierwsza to ukazanie Matki opiekującej się Dzieciątkiem – jest ona łatwa do uchwycenia. Druga, zapowiedź męki i śmierci Jezusa, jest tylko sygnalizowana za pomocą różnych zabiegów poetyckich, np. nawiązań do Trenów Jana Kochanowskiego – odkrycie tej warstwy to swoista hipoteza. Pasterka to liryk, w którym poeta opisuje radość (przede wszystkim roślin i zwierząt) wywołaną narodzinami Zbawiciela. W niepokojącej, paradoksalnej puencie pojawia się obraz smutnego Chrystusa. Ma on wywołać głębokie przeżycie religijne odbiorcy – nakłonić go do refleksji nad wartościami związanymi ze świętami Bożego Narodzenia.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/54 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/54 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 115-130 Węgorowska, Katarzyna 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/54 poezja gwara dialekt onimy apelatywy pl Tekst dotyczy poezji niepiśmiennej, pochodzącej z Wilkowa na Ziemi Świętokrzysko-Kieleckiej, Kaśki spod Łysicy – Katarzyny Zaborowskiej. Lingwistyczno-kulturologiczną refleksją objęte zostały utrwalone w poszczególnych lirykach, charakterystyczne dla tego obszaru, onimy (toponimy, mikrotoponimy, oronimy, antroponimy), apelatywy oraz wyróżniki gwarowo-dialektalne. Wnikliwa interpretacja owych uzupełniających się elementów umożliwiła ustalenie cech specyficznych dla idiolektu zapomnianej dziś, tworzącej w „gwarze macierzy” poetki.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/55 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/55 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 23-38 Krysowski, Olaf 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/55 Mickiewicz romantyzm Słowianie język etymologia historia pl Zainteresowania Mickiewicza językami słowiańskimi, ich pochodzeniem, rozwojem, etymologią wyrazów wiążą się z programową tendencją romantyków do rekonstruowania tradycji i określania tożsamości narodów na podstawie duchowych lub materialnych śladów ich historycznej aktywności. Poetę inspirowały prace lingwistów i tak zwanych filozofów języka, którzy poszukiwali źródeł wiedzy o Słowianach nierzadko w sposób naiwny, wyciągając daleko idące wnioski z przypad­kowych podobieństw formalnych między wyrazami. Łącząc i rozwijając rozmaite, niekiedy fanta­styczne, pomysły etymologiczne, Mickiewicz stworzył swoistą upoetyzowaną ideę Słowiańszczyzny. Jej fundamentem uczynił wywiedziony z języka mit ludu z jednej strony podbitego, umęczonego, zniewolonego, a mimo to nietracącego ducha, radosnego (sclavi saltantes), z drugiej – naznaczonego przez „słowo” (rodzimą mowę) splendorem godności, świadomości dziejowej, predestynowanego do wypełniania misji religijno­cywilizacyjnej, której plan i cel objawiają się za pośrednictwem Słowa Bożego. Język stał się dla poety kluczem do poznania zaszyfrowanej w nim historii Słowian. Historia ta zaś nabrała znaczenia podwójnego: legendy sięgającej w bliżej nieokreśloną, odległą przeszłość oraz profetycznej zapowiedzi tego, co ma nastąpić w przyszłości.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/56 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/56 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 131-141 Roszak, Maria 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/56 język środowiskowy język kibiców żużlowych kibice żużel stereotyp rycerza pl Artykuł przedstawia wizerunek żużlowca, utożsamianego ze średniowiecznym rycerzem, utrwalony w języku oraz twórczości kibiców wyścigów na żużlu. Materiał językowy wyekscerpowano z haseł, piosenek etc. fanów czarnego sportu oraz z ich wypowiedzi, zamieszczonych w kibicowskich śpiewnikach oraz na forach internetowych. Zasób lingwistyczny wzbogacono o terminologię i słownictwo zawodowe. Miłośnicy speedwaya od lat identyfikują zawodników ze średniowiecznymi wojami, nazywając sportowców rycerzami czarnego toru. Rycerski przydomek nawiązuje między innymi do stroju żużlowców – kombinezonu, przypominającego zbroję, żużlowego motocykla, porównywanego z rumakiem oraz innych analogii, tworząc stereotyp żużlowca-rycerza, funkcjonujący wśród kibiców czarnego sportu. Jak wynika z przeprowadzonych obserwacji, wizerunek ów determinuje także kibicowską leksykę środowiskową, operującą wieloma neosemantyzmami, jak jeździec, Krzyżacy, zbroja etc., konotującymi tradycję i kulturę rycerzy średniowiecza.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/57 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/57 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 143-160 Kulczycka, Dorota 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/57 urodziny imieniny transformacje w dziedzinie obyczajowości badania kulturowe literatura dla dzieci i młodzieży film pl Uroczystość urodzin jest zjawiskiem obyczajowym, mającym swoje korzenie w starożytnej Mezopotamii, Egipcie, Grecji i Rzymie, rozpowszechnionym też od stuleci w krajach protestanckich. Wielką popularnością cieszą się od lat w Polsce. Autorka zauważa, że uroczystość ta, zarezerwowana kiedyś dla dzieci, dziś coraz bardziej popularna staje się wśród dorosłych. Oznaką popularności tematu jest rozkwit w XXI wieku literatury – szczególnie książeczek adresowanych do najmłodszych, poradników i zbiorów okolicznościowych wierszy. Natomiast wciąż brakuje wartościowych książek o tej tematyce przeznaczonych dla młodzieży. Biorąc pod uwagę literaturę i film i uwzględniając rozróżnienie: adresaci dziecięcy a dorośli, autorka zauważa kilka innych interesujących zjawisk.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/58 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/58 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 163-172 Banot, Aleksandra E. 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/58 Eliza Orzeszkowa Jędza literatura XIX wieku mit o Antygonie psychologia relacji matka–córka pl Niewielu historyków literatury pisało o Jędzy (1891) Elizy Orzeszkowej. Poza kilkoma recenzjami trudno znaleźć opracowania czy nawet odwołania do tej powieści. A przecież ta narracja nie tylko obrazuje społeczeństwo końca XIX wieku – jest także wnikliwym studium relacji matki i córki. Przywołując figurę Antygony, skupiam się na analizie relacji matki i córki, aspektu pomijanego nie tylko przez nielicznych badaczy Jędzy (wyjątkiem są uwagi Grażyny Borkowskiej w Cudzoziemkach), ale i przez interpretatorów mitu o Edypie. Chcę ponadto pokazać te problemy z perspektywy psychologicznej, zwłaszcza że dotychczasowe lektury mitu antygonalno-edypalnego korzystają przede wszystkim z narzędzi antropologicznych i filozoficznych. Odwołanie do tego nośnego mitu legitymizuje zresztą studium Borkowskiej zatytułowane Orzeszkowa i sprawa Antygony, w którym badaczka wykazała powiązania twórczości prozatorskiej autorki Chama z różnorodnymi praktykami interpretacyjnymi dramatów Sofoklesa.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/59 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/59 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 173-185 Kaczor, Monika Narolska, Aneta 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/59 Eliza Orzeszkowa przysłowie językowy obraz świata wartościowanie młodość starość pl Przedmiotem artykułu jest językowo-historycznoliteracka analiza przysłowia „Przypomniała sobie baba dziewic wieczór”, zawartego w utworach Elizy Orzeszkowej. Część pierwsza pracy poświęcona jest językowej analizie przysłowia. Analiza potwierdza, iż służy ono wyrażaniu emocji związanych z upływem życia. Leksyka i frazeologia związana z młodością, przemijaniem i starością staje się wykładnikiem ogólnej prawdy o istocie ludzkiej egzystencji, samo zaś przysłowie traktować należy jako wyraz doświadczenia przemijania, odbijającego odwieczną i nieskończoną ludzką tęsknotę za szczęściem. W części drugiej pracy analizie poddane zostały funkcje przysłowia w wybranych utworach Elizy Orzeszkowej: Nizinach, Nad Niemnem i Pannie Róży. Na ich podstawie można wnioskować o dokonującym się w twórczości pisarki procesie uniwersalizacji wyrażenia. Czerpiąc przysłowie z białoruskiego folkloru, autorka z biegiem czasu odrywa je od pierwotnego kontekstu, nadając uogólnione znaczenie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/60 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/60 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 187-197 Piechota, Dariusz 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/60 Eliza Orzeszkowa ekokrytyka ekofeminizm natura pl Artykuł jest poświęcony analizie i interpretacji wizerunku natury w powieściach Orzeszkowej. Autor analizuje trzy powieści: Niziny, Dziurdziowie, Cham, odnosząc się do artykułów dotyczących ekofeminizmu oraz ekokrytyki. Orzeszkowa jako narrator kobiecy przedstawia naturę jako kobietę. Natura ma olbrzymi wpływ na życie ludzkie. Organizuje codzienną rutynową egzystencję (np. w Dziurdziach i Chamie). Ludzie, którzy mieszkają na wsi i są połączeni z naturalnym cyklem wegetatywnym, są nazwani ludźmi natury; w Nizinach Pietrusia żyje w harmonii z naturą, podobnie jak Paweł w Chamie, który woli przebywać w towarzystwie natury niż ludzi. Protagoniści Orzeszkowej są mądrzy oraz wrażliwi. Znają cel swojej egzystencji oraz miejsce w ekosystemie. W powieściach Orzeszkowej natura jest antropomorfizowana: czuje oraz cierpi podobnie jak ludzie. Warto podkreślić, że natura reaguje na niemoralne zachowania ludzi wobec natury oraz człowieka (w Dzirudziach oraz w Chamie).

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/61 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/61 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 199-224 Sikora, Ireneusz 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/61 Orzeszkowa epistolografia Konopnicka liryka małe formy narracyjne biografia samotność kobiecość emancypacja pl Szkolna znajomość Elizy Pawłowskiej i Marii Wasiłowskiej byłaby w ich biografiach nic nie znaczącym epizodem, gdyby nie twórczość literacka Orzeszkowej i „odkrycie” Konopnickiej – poetki przez autorkę Marty na przełomie 1878/1879 roku. Orzeszkowa wspierała Konopnicką w początkach jej kariery artystycznej, broniła przed atakami konserwatywno-katolickiej krytyki, wydała „fragmenty dramatyczne” Z przeszłości (1881), czytała z upodobaniem kolejne zbiory wierszy, uczyła się ich na pamięć, włączała do listów, cytowała i parafrazowała, a w lutym 1909 roku przygotowała w Grodnie wieczór literacko-artystyczny poświęcony jej twórczości. Przez 40 prawie lat toczył się ukryty w listach dialog Orzeszkowej z liryką Konopnickiej. Obie pisarki jednak – mimo usiłowań autorki Nad Niemnem – pozostały sobie duchowo obce, nie zbliżyły się emocjonalnie do siebie: Orzeszkowej życie zamykało się w kręgu grodzieńskiej codzienności, żywot Konopnickiej wypełniały podróże po Europie i związek z Marią Dulębianką. Zapewniały się wzajemnie o przyjaźni i miłości, ale żyły własnymi sprawami. Ów fascynujący dwugłos utrwalony został w korespondencji pisarek.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/62 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/62 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 39-48 Ruszczyńska, Marta 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/62 krucjata słowianofilizm historia Mickiewicz pl Tematem artykułu jest próba opisu wybranych elementów z biografii Mickiewicza, jak i tych fragmentów jego twórczości, które układają się we wspólną opowieść o Słowiańszczyźnie. Wśród wybranych tekstów znalazły się „prelekcje paryskie”, Skład zasad legionu polskiego, prze­mówienia Mickiewicza wygłaszane do mieszkańców włoskich miast z okresu Wiosny Ludów 1848 oraz listy z podróży. Rekonstruując ówczesne działania Mickiewicza wraz z misją wschodnią z roku 1855, można w nich, jak i we wspomnianych utworach, odnaleźć słowianofilizm o zabarwieniu mil­lenarystycznym. Bliskie atmosferze tamtych wydarzeń byłoby symboliczne imaginarium wyrosłe w atmosferze średniowiecznych krucjat i poszukiwania słowiańskiego Jeruzalem. W tej perspekty­wie śmierć Mickiewicza w roku 1855 kończyła i dopełniała jego kilkunastoletnie działania na rzecz przywrócenia Słowian historii. W konsekwencji w świadomości ogółu powstał wówczas symboliczny i mityczny obraz zmagań Mickiewicza o wolną Słowiańszczyznę. Natomiast dla współczesnych, jak i dla późniejszych interpretatorów wydarzenia literackie i fakty biograficzne ułożyły się w najbardziej komplementarną opowieść z życia romantycznego poety.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/63 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/63 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 49-57 Kłos, Zdzisław 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/63 Adam Mickiewicz literatura rosyjska Aleksander Puszkin romantyzm Łużyce literatura łużycka Jakub Bart­-Ćišinski pl Adam Mickiewicz, zesłany za działalność spiskową w Wilnie, przyjechał do Rosji w 1824 roku. Zarówno w Petersburgu, jak i w Moskwie zastał liczną kolonię polską. Z wieloma tamtej­szymi Polakami utrzymywał bliskie, przyjacielskie kontakty. Szybko zawarł też znajomość, a wkrótce przyjaźń, z wieloma antycarsko nastawionymi Rosjanami. Przyjmowano go w arystokratycznych salonach Moskwy, gdzie zasłynął dzięki wyjątkowemu darowi improwizacji. Szczególne więzi łączyły go z „wieszczem narodu ruskiego” – Puszkinem. W Rosji napisał i wydał Sonety krymskie i Konrada Wallenroda. Utwory te zyskały mu miano wielkiego poety romantycznego – „słowiańskiego Byrona”. Wyjeżdżał z Rosji w roku 1829 żegnany podczas przyjęcia przez grono licznych „przyjaciół Moskali”. Opuściwszy kraj zesłania, skierował się do Niemiec, potem zaś dalej na zachód. Jadąc z Berlina do Drezna, przemierzał Łużyce. Trudno dociec, o ile zdawał sobie sprawę, że przejeżdża przez tereny zamieszkałe jeszcze przez najmniejszy naród słowiański. O dziejach tych ziem mówił potem w swo­ich prelekcjach w paryskim Collège de France. Prawdopodobnie nie orientował się, że na Łużycach rozpoczynało się właśnie odrodzenie narodowe. Działacze odrodzeniowi sięgali do literatur słowiań­skich – czeskiej, rosyjskiej i polskiej. Największy poeta łużycki, Jakub Bart-­Ćišinski, zafascynowany twórczością Mickiewicza, nazwał go jedną z „kryształowych gwiazd Polski”. W Rosji Mickiewicz był obecny „duszą i ciałem”, na Łużycach zaś głównie poprzez swoją twórczość, cenioną jednak wysoko zarówno u największych, jak i u najmniejszych Słowian.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/64 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/64 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 59-80 Węgorowska, Katarzyna 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/64 Mickiewicz Wilno miejsce językoznawstwo erudycyjne pl Uniwersytet Wileński, adresy kolejnych miejsc zamieszkania, nazwy miejsc koleżeńskich spotkań, adres loży masońskiej, nazwy domów, w których tętniło wileńskie życie towarzyskie, adresy wydawnictwa Józefa Zawadzkiego, Teatr Wielki przy ulicy Trockiej, Klasztor Bazylianów, Ogród Botaniczny profesora Jundziłła, ogród z austerią „Chiny”, traktiernia „Tivoli”, Belmont – góra filaretów, Ostra Brama, Katedra Wileńska, Kościół św. Jana, międzywojenna ulica Mickiewicza..., wszystkie te miejsca związane z autorem Pana Tadeusza stały się przyczynkiem do lingwistyczno­­filologicznych rozważań, uzasadniających tezę, że Wilno jest Miastem Mickiewicza, który spędził w nim jeden z najbardziej interesujących okresów swojego życia. Wileńskie nazwy wyekscerpowane ze współczesnych przewodników po Mieście romantyków, zinterpretowane zgodnie z zasadami ję­zykoznawstwa erudycyjnego, „ocalają od zapomnienia” nie tylko sygnowane nimi mickiewiczowskie miejsca; pozwalają też na rekonstrukcję tamtej wileńskiej topografii.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/65 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/65 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 83-97 Winek, Teresa 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/65 Adam Mickiewicz Aleksander Jełowicki powstanie listopadowe pamiętnikarstwo polskie Podole pl Adam Mickiewicz w imieniu Towarzystwa Litewskiego i Ziem Ruskich wystosował do polskich emigrantów we Francji odezwę zachęcającą do spisywania wspomnień powstańczych. Artykuł omawia powstałe z tej inspiracji prace opublikowane przez Feliksa Wrotnowskiego oraz dokumentuje tezę, że część Moich wspomnień Aleksandra Jełowickiego jest nieco spóźnioną odpowiedzią na apel Mickiewicza. Natomiast część pamiętnika dotycząca dzieciństwa i młodości paryskiego wydawcy była wyraźnie sytuowana w kontekście Pana Tadeusza. Polskie pamiętniki powstałe we Francji w latach trzydziestych XIX wieku stały się wzorcem dla kolejnego pokolenia zaangażowanego w zachowanie polskiego dziedzictwa kulturowego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/66 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/66 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 99-107 Grabias-Banaszewska, Katarzyna 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/66 Pan Podstoli Pan Tadeusz Pan Sędzia Deluty Ignacy Krasicki Adam Mickiewicz Adam Jerzy Czartoryski pl W artykule poddano analizie teksty, które powstały niemal w tym samym czasie. Czartoryski zapoznał się z treścią epopei już po napisaniu Pana Sędziego Delutego. Istnieją małe szanse, aby Mickiewicz znał powieść księcia. W tej sytuacji nie można zakładać wpływu któregoś z utworów na genezę drugiego. Nasuwa się jedynie przypuszczenie, że powstanie Pana Tadeusza mogło się przyczynić do zaniechania przez Czartoryskiego dalszych prac nad powieścią. Najistotniejsze jest jednak to, że teksty powstały w tym samym czasie i są zbieżne na wielu płaszczyznach. Powstaje zatem pytanie o powody tej zbieżności. Czy jest to jedynie przypadek, czy może pisarze mieli wspólną inspirację? Utworem, który mógł taką inspirację stanowić, jest Pan Podstoli Ignacego Krasickiego. Analogii pomiędzy trzema tekstami jest bardzo dużo. Niemal na każdej płaszczyźnie utworu, czy to przy konstruowaniu osobowości postaci głównych, czy bohaterów pobocznych. Wiele obrazów życia w Soplicowie i Celejowie, a także rozmaitych scen z obu utworów wykazuje pokrewieństwo ze scenami powieści Krasickiego. Zagadnienie to wymaga więc szczegółowych analiz, których wyniki pozwolą na umiejscowienie zapomnianej powieści Czartoryskiego w obrębie historii literatury. Mogą również przyczynić się do nowego oglądu Pana Tadeusza.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/67 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/67 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 109-121 Tomicka, Aleksandra 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/67 Adam Mickiewicz insurekcja patriotyzm Jakub Jasiński pl Adam Mickiewicz utrwalił w świadomości Polaków obraz Jakuba Jasińskiego, wprowadzając jego postać do kilku swoich utworów literackich. Szkic omawia wizerunek generała w Panu Tadeuszu i w niedokończonym dramacie Jakub Jasiński, czyli dwie Polski. Początek XIX wieku był czasem poszukiwania bohaterów narodowych wyróżniających się głębokim patriotyzmem, odwagą i poświęceniem dla ojczyzny. Jasiński jako żołnierz działał w konspiracji, dzięki której udało mu się zorganizować sprzysiężenie wileńskie w 1794 roku. Jego program polityczno­społeczny, biorący za przykład rewolucyjną Francję, przysporzył mu wielu wrogów. Konflikt między nim a Kościuszką miał zapewne podłoże personalne. Ostatnia decyzja Jasińskiego o podjęciu walki z armią Suworowa i jego zgon na szańcach Pragi przyczyniły się do utrwalenia jego obrazu w pamięci potomnych jako przewodnika narodu, żołnierza zagrzewającego do heroicznej walki, obrońcy ojczyzny opętanego wręcz patriotycznym uniesieniem. Celem artykułu jest próba ukazania kształtowania się początków literackiej legendy Jakuba Jasińskiego, do której ukształtowania przyczynił się Mickiewicz.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/68 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/68 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 125-141 Narolska, Aneta 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/68 Don Juan dramat Dziady drezdeńskie pl Celem pracy jest interpretacja sceny VIII Dziadów drezdeńskich Mickiewicza w kontekście dwóch dramatów o Don Juanie: Zwodziciela z Sewilli i Kamiennego Gościa Tirsa de Moliny oraz Don Juana, czyli Kamiennego Gościa Moliera. Opera Mozarta Don Giovanni albo Rozpustnik ukarany, będąca syntezą wcześniejszych wersji historii o Don Juanie, jest tu traktowana jako war­stwa powierzchniowa, pod którą zachodzi wiele relacji pomiędzy dziełem Mickiewicza a utworami wykorzystującymi hiszpańską legendę. Kompozycja sceny VIII, konstrukcja bohatera (Senatora) oraz komizm to elementy łączące tekst Mickiewicza z dramatem Moliera. Z religijnym dramatem hiszpańskim natomiast łączy Dziady ich moralitetowy charakter oraz przesłanie mówiące o potępie­niu za niewiarę w istnienie Boskiej rzeczywistości i sprawiedliwości. Scena Balu u Senatora dowodzi zatem nie tylko związku dramatu Mickiewicza z tradycją Molierowską, ale może także wskazywać na niebezpośredni związek z dramatem hiszpańskim Złotego Wieku.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/69 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/69 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 143-158 Woźniak, Jesica 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/69 Mickiewicz Kraszewski poeta wiek XIX pl Artykuł przypomina o walorach twórczości poetyckiej Józefa Ignacego Kraszewskiego, którego współcześnie analizuje się głównie jako powieściopisarza. Celem autorki jest wskazanie dominujących cech liryki Kraszewskiego przy założeniu, że jest ona typowa dla okresu wczesnego romantyzmu. Punktem odniesienia są utwory prekursora polskiego romantyzmu – Adama Mickiewicza. Szkic zestawia teksty przedstawicieli pierwszego i drugiego pokolenia romantyków, wykazując elementy wspólne dla ówczesnej twórczości poetyckiej, a także wskazuje znaczenie twórczości Mickiewicza w dorobku jednego z najwybitniejszych powieściopisarzy XIX wieku.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/70 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/70 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 159-175 Kulczycka, Dorota 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/70 edytorstwo prawda historyczna fikcja literacka Radziwiłł „Panie Kochanku” Adam Mickiewicz Henryk Rzewuski Zygmunt Krasiński pl Treścią artykułu jest obecność motywu Karola Radziwiłła „Panie Kochanku” w polskiej literaturze romantycznej, w szczególności zaś w twórczości Zygmunta Krasińskiego. Autorka omawia wydania jego powiastki, zastanawia się nad ich wartością edytorską i artystyczną, snuje refleksje na temat domniemanych źródeł wiedzy młodego poety na temat ekscentrycznego magnata. Zastanawia się, czy Krasiński mógł znać historię od Mickiewicza, który z kolei przyjaźnił się z Henrykiem Rzewuskim, opowiadającym gawędy tak o Radziwille, jak i jego nieodżałowanym przyjacielu – Włodkowicu. Osobnym wątkiem dyskursu jest refleksja samego Mickiewicza na temat owych dwóch niegdysiejszych Sarmatów.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/71 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/71 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 177-208 Seul, Anastazja 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/71 Adam Mickiewicz Jan Paweł II miejsce teologiczne (locus theologicus) dialog z kulturą intertekstualność pl Autorka rozprawy przedstawia odwołania papieskie do postaci i dzieł romantycznego poety, jakie znajdują się wypowiedziach papieża wygłoszonych w ciągu całego pontyfikatu: 1978-­2005. Papież wykorzystuje wszystkie rodzaje literackie, odwołuje się też do wypowiedzi nieliterackich, a naj­częściej cytuje epikę: Pana Tadeusza (16 razy), Księgi narodu i pielgrzymstwa polskiego (6 razy), Skład zasad (2 razy), Dziady, cz. III (2 razy), Romantyczność (1 raz), Odę do młodości (1 raz), Rozmowę wieczorną (1 raz), Boże Narodzenie (w: Zdania i uwagi...) (1 raz). Odwołania Karola Wojtyły do utworów Mickiewicza mają charakter cytatów mianowanych i niemianowanych, kryptocytatów. Jan Paweł II niekiedy dokonuje parafrazy słów poety. Nawiązania do życia i twórczości Adama Mickiewicza pełnią funkcję ekspresywno­impresywną, są sposobem nawiązania dialogu z rodakami, a także sposobem popularyzowania kultury narodowej – także za granicą. Niektóre cytaty pełnią funkcję alegacyjną i substytucyjną. Autorka artykułu uzasadnia w ten sposób, że literatura piękna jest dla papieża – jak dla współczesnych teologów – „miejscem teologicznym” (locus theologicus), więc źródłem, do którego się odwoływał, aby przedstawić prawdy wiary zawarte w Biblii i nauczaniu Kościoła.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/72 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/72 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 211-231 Libera, Leszek 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/72 Gottfried August Bürger Adam Mickiewicz Lenora Ucieczka ballada pl Nie udało się w niniejszym szkicu rozwiązać zagadki Ucieczki. Trzy podstawowe i powiązane ze sobą pytania o czas i miejsce powstania utworu oraz jego przesłanie skutecznie bronią się przed jednoznaczną i przekonującą odpowiedzią. Nie można wykluczyć prawdopodobieństwa żadnych z przedstawionych hipotez co do czasu i miejsca powstania utworu. Jaki cel przyświecał poecie przy pisaniu i publikowaniu tej ballady – tę tajemnicę zabrał Mickiewicz do grobu. Próby klasyfikowania Ucieczki jako eksperymentu (jak chce Juliusz Kleiner) lub ćwiczenia warsztatowego (Maria Żmigrodzka) są raczej świadectwem kapitulacji przed tekstem, który – nawiązując pośrednio do oryginału Bürgera – jest jednak niczym innym, jak polską wersją Lenory, podobnie jak Świetlana Żukowskiego jest jej rosyjską wersją, ale znajdując się poza ramami tomu z Balladami i romansami z roku 1822, robi wrażenie utworu osobliwie osamotnionego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/73 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/73 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 233-247 Rawski, Jakub 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/73 Adam Mickiewicz ballady ekofeminizm emancypacja stereotypy pl Celem artykułu jest próba odpowiedzi na pytania: czy sposób artystycznej kreacji bohaterek Ballad i romansów Adama Mickiewicza nosi znamiona optyki patriarchalnej, stereotypowej, czy też wykracza poza granice męskocentrycznego oglądu świata i człowieka? O ile, w jaki sposób i czy w ogóle autor Pana Tadeusza zawarł w swoim cyklu poetyckim znamiona wrażliwości emancypacyjnej? Czy bohaterki ballad są kobietami wyzwolonymi od ograniczeń związanych z płcią, narzucanych przez kulturę? Zadaniem niniejszego przyczynku badawczego jest również dokonanie próby „lektury aktualizującej” znaczącego tekstu dziewiętnastowiecznego; ukazania go w perspektywie współczesnej, ale ze szczególnym uwydatnieniem rdzenia antropologii romantycznej, którym był „człowiek wewnętrzny” wraz z mistyczną dialektyką tego, co zewnętrzne, i tego, co wewnętrzne.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/74 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/74 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 249-262 Burta, Małgorzata 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/74 Adam Mickiewicz św. Wojciech Bogurodzica pl Artykuł dotyczy religijnego, ściślej: hagiograficznego wymiaru literatury polskiego romantyzmu. Ukazuje zainteresowanie Adama Mickiewicza postaciami świętych, a szczególnie św. Wojciecha. Jest on bohaterem kilku nielirycznych, nieosobistych utworów Mickiewicza. Na pierwszy rzut oka wydaje się, że teksty te pisane były na zamówienie, miały charakter oficjalny, popularyzatorski. Zwłaszcza okoliczności powstania noty biograficznej Saint Adalbert (1839), przygotowanej do Encyclopédie catholique, pokazują różne odcienie motywacji autora. Okazuje się, że we wszystkich tekstach poświęconych św. Wojciechowi (fragmenty rozprawy Pierwsze wieki historii polskiej, 1838; wykład XIII kursu pierwszego Literatury słowiańskiej, 1841) Mickiewicz konsekwentnie przypisuje świętemu autorstwo hymnu Bogurodzica. Artykuł przynosi odpowiedź, dlaczego Mickiewiczowi zależy na podtrzymaniu XVI­-wiecznej legendy o Canticum sancti Adalberti, mimo że była w XIX wieku kwestionowana.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/75 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/75 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 263-306 Kładoczny, Piotr 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/75 Mickiewicz zmysły konceptualizacja rama interpretacyjna nazwy dźwięków pl Na podstawie słownika języka Adama Mickiewicza językoznawcy mogą dokonać rekonstrukcji konceptualizacji zmysłów w twórczości pisarza. Zebrane słownictwo właściwe dla każdego ze zmysłów ułożono w połączone ze sobą kategorie semantyczne, które tworzą ramę interpretacyjną. Pisarz był wrażliwy na każdy ze zmysłów, lecz najczęściej odwoływał się do wzroku i słuchu. Korzystał w pełni z bogactwa słownictwa właściwego dla swoich czasów. W badanym zakresie leksyki nie tworzył nowych słów.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/76 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/76 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 307-315 Tyszka, Sylwia 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/76 Adam Mickiewicz literatura XIX wieku wyrazy obce pl Artykuł przedstawia wyniki analizy dzieł Adama Mickiewicza z lat 1818-­1828. Celem badania było uzyskanie odpowiedzi na następujące pytania: Czy pisarz stosował w swojej twórczości wyrazy zaczerpnięte z innych języków? Jeśli tak, to z jakich i jak często? Jaki był jego stosunek do zjawiska zapożyczania i puryzmu językowego? W artykule omówiono wyrazy obce popularne w polszczyźnie ogólnej w XIX wieku oraz takie, które twórca zastosował na potrzeby stylizacji artystycznej, nadając im niejednokrotnie nowe znaczenie. W pracy przedstawiono również słowa, które w czasach pisarza podlegały procesowi adaptacji.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/77 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/77 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 77-88 Rawski, Jakub 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/77 Elfriede Jelinek literacka Nagroda Nobla recepcja polska prasa pl Artykuł podejmuje próbę analizy recepcji literackiej Nagrody Nobla dla Elfriede Jelinek w polskiej prasie (dzienniki i tygodniki) w 2004 roku. Celem badania było uzyskanie odpowiedzi na następujące pytania: w jaki sposób została przedstawiona noblistka oraz jej twórczość? Czy zróżnicowanie światopoglądowe gazet miało wpływ na ocenę werdyktu Akademii? Czy zaangażowanie polityczne Elfriede Jelinek rzutowało na ocenę jej pisarstwa? Austriacka prozaiczka, która została uhonorowana najważniejszym literackim laurem, była w Polsce praktycznie zupełnie nieznana przed 2004 rokiem. Akademia Szwedzka doceniła jej dokonania „za muzyczny potok głosów i kontrgłosów w powieściach i dramatach, za nadzwyczajną lingwistyczną pasję odsłaniania absurdu społecznych klisz i ich ujarzmiającej mocy”.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/78 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/78 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 89-128 Radzijewska, Wioletta 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/78 „Fantastyka” fantastyka bibliografia pl Czasopismo „Fantastyka” ukazywało się w latach 1982-1990, w 1990 roku zostało przemianowane na „Nową Fantastykę” i jest w dalszym ciągu kontynuacją pierwowzoru. „Fantastyka” to chyba najpopularniejszy polski miesięcznik poświęcony literaturze fantastycznej oraz science fiction. Było to pierwsze pismo o takiej tematyce w kraju, a nawet w całym bloku wschodnim, dzięki czemu bardzo szybko zyskało fanów. Pierwszym redaktorem naczelnym był Adam Hollanek, obecnie funkcję tę pełni Jakub Winiarski. „Fantastyka” promowała gatunek fantasy. Miesięcznik publikował opowiadania, a nawet całe powieści zarówno polskich, jak i zagranicznych twórców. Można tam było znaleźć również felietony i artykuły o tematyce popularnonaukowej. Czasopismo to już od pierwszych numerów zyskało ogromną popularność. W roku 1990, kiedy zmienił się wydawca (a w ślad za tym tytuł), pismo przeszło znaczną metamorfozę, zmieniono format, zwiększono liczbę stron, urósł dział publicystyczny. W roku 2003 przybyło też barw. W „Fantastyce” swoją karierę literacką rozpoczynał Andrzej Sapkowski, opowiadanie Wiedźmin ukazało się w numerze 12 z 1986 roku. W roku 2007 z okazji 25-lecia pisma, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego – Michał Ujazdowski – uhonorował czasopismo srebrnym medalem „Gloria Artis”. Współpracownicy „Nowej Fantastyki” również zostali wyróżnieni.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/79 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/79 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 131-140 Żuraszek-Ryś, Iwona 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/79 Teodor Tomasz Jeż dziewiętnastowieczna prasa rola prasy w życiu i twórczości pisarza pl Teodor Tomasz Jeż to osoba bardzo aktywna, realizująca się na wielu płaszczyznach: literackiej, społecznej, politycznej. To pisarz i publicysta niezwykle popularny w czasach, kiedy żył i tworzył. Interesujące wydało się więc autorce niniejszego artykułu zastanowienie nad rolą prasy w jego życiu i twórczości. Związki Jeża z prasą mają różnorodny charakter. Najpierw należy odnotować działalność czytelniczą. Gazety były dlań przede wszystkim źródłem informacji. Następnie, nawiązując współpracę z „Demokratą Polskim”, przeobraził się ze zwykłego czytelnika w swego rodzaju dziennikarza. Pisał artykuły na wiele tematów i publikował je w licznych czasopismach, ukazujących się zarówno w kraju, jak i za granicą. Prasa dała mu przede wszystkim możliwość wyrażania własnych przekonań polityczno-społecznych. Wreszcie należy wspomnieć o tym, że na łamach czasopisma nastąpił jego debiut literacki. Zresztą kolejne utwory również ukazywały się w gazetach. Część z nich najpierw była drukowana w odcinkach w różnorodnych czasopismach, a potem dopiero wydawano je drukiem w formie książkowej. I na koniec jeszcze jedna, przyziemna kwestia – prasa była dla niego ważnym źródłem dochodu.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/80 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/80 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 141-152 Wojciechowska, Anna 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/80 Wisława Szymborska odpowiedź na list do redakcji nadawca pl Przedmiotem badań są wypowiedzi Wisławy Szymborskiej publikowane w tygodniku „Życie Literackie”. Na łamach czasopisma w latach 1960-1968 przyszła noblistka współprowadziła rubrykę Poczta literacka, w której oceniała próby pisarskie nadsyłane przez czytelników w listach do redakcji. Sporządzając odpowiedzi na listy do redakcji, zachowywała anonimowość i posługiwała się głównie polisemiczną formą „my”. Analiza sposobów uobecniania się podmiotu mówiącego w badanych tekstach pomaga odtworzyć obraz ich nadawcy. Część materiałową artykułu poprzedza krótka charakterystyka rubryki Poczta literacka oraz omawianego gatunku dziennikarskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/81 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/81 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 153-168 Musiał, Jan 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/81 quasi-sądy upodobnianie gatunków interdyskurs reintegracyjny pl Autor analizuje twórczość prozatorską współczesnych – z początku obecnego wieku – publicystów polskich (Andrzeja Horubały, Cezarego Michalskiego, Grzegorza Miecugowa, Bronisława Wildsteina i Rafała Ziemkiewicza), pytając, o ile jest ona przedłużeniem ich przekonań, kompleksów czy tylko technik publicystycznych. Odwołuje się do Ansgara Nünninga, analizującego współcześnie zadania literaturoznawstwa wobec zjawiska generowania światopoglądów przez prozatorskie gatunki literackie i odwrotnie – oddziaływania literackich „sposobów tworzenia świata” (ways of worldmaking) na rzeczywistość pozaliteracką. Prowadzi go to do podobnych, wcześniejszych intuicji badawczych Romana Ingardena (intencjonalność literatury) czy Paula Ricoeure’a (koła mimesis) i w konsekwencji do zauważalnego właśnie dzisiaj znoszenia różnic między literaturą a publicystyką. Konstatuje – znów za Nünningiem – „reintegracyjny dyskurs” tak rozumianej literatury i jej kontekstu kulturowego, pozostawiając ocenę tego zjawiska przyszłym badaczom.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/82 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/82 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 171-184 Gorzelana, Joanna 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/82 oświecenie Biblia cytat czasopismo „Monitor” pl Celem artykułu jest przedstawienie tego, jak funkcjonowały cytaty biblijne w czasopiśmie „Monitor” w pierwszym dziesięcioleciu jego ukazywania się (1765-1774). Zjawisko jest interesujące, gdyż epoka oświecenia powszechnie kojarzona jest z odchodzeniem od Kościoła i walką z religią. Najdłużej ukazujący się periodyk z tych czasów zawiera cytaty z Pisma Świętego (zarówno w wersji łacińskiej, jak i polskiej). Przytaczane są one najczęściej w funkcji ostatecznego argumentu. Świadczy to o tym, że w oświeceniu dla redaktorów i czytelników „Monitora” Biblia była niepodważalnym autorytetem.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/83 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/83 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 185-196 Kaczor, Monika 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/83 etyka moralność stosowność środków językowych tekstowa wizja świata pl Poczucie odpowiedzialności za to, co się mówi i pisze, wymaga refleksyjnego stosunku do sformułowanych myśli. Postawa podmiotowego traktowania człowieka w przekazach prasowych w decydującym stopniu wpływa na fortunność wypowiedzi. W kształtowaniu tekstowego świata wartości dużą rolę odgrywają środki systemowe (językowe) i pragmatyczne (kontekstowe). Etyczny aspekt stylu wypowiedzi jest uwarunkowany przestrzeganiem zasad moralnych w komunikacji międzyludzkiej. Wyrazem takiej postawy jest wystrzeganie się nieetycznych zabiegów o charakterze redukującym.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/84 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/84 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 197-212 Idzikowska, Magdalena 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/84 wizerunek rodziny rodzicielstwo w mediach „Wysokie Obcasy” prasa pl Artykuł koncentruje się na ukazaniu niestereotypowych ról rodzicielskich w prasie. Odbiegają one od utrwalonego w języku wyobrażenia matki i ojca. Obraz wyłoniony na podstawie analizy językowej tekstów publikowanych w „Wysokich Obcasach” rejestruje rodzinę i rodzicielstwo z perspektywy dorosłego dziecka lub matki (ojca), rzadziej także eksperta. Podstawę materiałową artykułu stanowią różnogatunkowe teksty prasowe dotyczące rodziny (listy do redakcji, artykuły, rozmowy, reportaże, felietony) zamieszczone w wzmiankowanym magazynie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/85 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/85 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 215-228 Sikora, Ireneusz 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/85 Eliza Orzeszkowa Henryk Sienkiewicz epistolografia pl Celem artykułu jest rekonstrukcja – na podstawie listów Elizy Orzeszkowej – relacji pomiędzy pisarką a Henrykiem Sienkiewiczem. Informacje o artystycznej i prywatnej biografii Sienkiewicza oraz jego utworach pojawiają się w epistolografii Orzeszkowej od roku 1877 i powracają aż do marca 1909 roku. Kilkuletni okres admirowania dzieł pisarza przez Orzeszkową i dystansu z jego strony kończy się w roku 1880 wskutek zakwestionowania przez Sienkiewicza wartości wileńskich wydawnictw autorki. Brak wzajemnej sympatii między pisarzami nie przeszkodził Orzeszkowej dostrzegać artystycznej maestrii Sienkiewicza. Podkreślała wszakże, że zapoznaje on filozoficzno-duchową istotę ludzkiego losu. W roku 1903, w czasie trwania antysienkiewiczowskiej kampanii, dokonała jednak jednoznacznej obrony wartości twórczości Sienkiewicza, nazywając go „artystą największym”.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/86 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/86 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 229-243 Bujnicki, Tadeusz 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/86 pozytywizm konserwatyzm powieść historyczna prawda historyczna tożsamość pl Niemal od początku Sienkiewicz był pisarzem kontrowersyjnym. Pierwszy spór rozegrał się wokół opowiadania Szkice węglem i wokół założeń tego utworu. Sam pisarz był pewien ostrej reakcji, ale nie spodziewał się jej ze strony pozytywistycznych krytyków. Atak w „Przeglądzie Tygodniowym” spotkał się jednak ze sprzeciwem nie tylko Bolesława Prusa, ale także Aleksandra Świętochowskiego. Reakcja na Szkice zachęciła Sienkiewicza do projektu napisania cyklu o podobnym pamfletowym tonie, z którego jednak zrezygnował. Kolejny spór – o wiele szerszym zasięgu – wywołało ukazanie się pierwszej powieści historycznej Sienkiewicza Ogniem i mieczem. Tutaj szczególnie mocno zarysowały się kontrowersje między skrzydłami ideowymi: konserwatyzmem a pozytywizmem. Na czoło wysunęły się dwa wielkie omówienia: Stanisława Tarnowskiego i Bolesława Prusa. Ten spór właściwie sformułował zasadnicze różnice poglądów na dzieło Sienkiewicza i uformował stereotyp oceny jego twórczości, do którego przede wszystkim zaczęli się odnosić późniejsi krytycy. Od tego momentu zasadnicze bieguny stosunku do Sienkiewicza oscylowały wokół kultu i anatemy. Sam pisarz starał się neutralizować spory, określając swoje ideowo-artystyczne stanowisko jako antydoktrynalne (w liście do Stanisława Witkiewicza). Kolejny spór wybuchł na początku XX wieku w czasie obchodów jubileuszowych 25-lecia twórczości pisarza i później; na łamach „Głosu” pojawiły się pierwsze opinie krytycznie oceniające całokształt twórczości Sienkiewicza. Najsłynniejsze stały się eseje Stanisława Brzozowskiego. Na biegunie przeciwnym znalazły się wystąpienia adoratorów Sienkiewicza z Józefatem Nowińskim na czele. Dlaczego Sienkiewicz tak animował adherentów? Co budziło krytycyzm, a co wpływało na apoteozę? Jedną z zasadniczych kwestii jest wpływ Sienkiewicza na procesy tożsamościowe. Jak twierdził Józef Chałasiński, Sienkiewicz stworzył trwały szlachecki etos polskiej inteligencji. Spór o pisarza jest zatem sporem o genealogię polskiej inteligencji i wizję przeszłości narodowej. Pozostaje jednak pytanie, o ile jest to zgodne z wyobrażeniami ewokowanymi przez twórczość samego pisarza?

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/87 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/87 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 245-285 Pijanowska, Kamilla 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/87 Henryk Sienkiewicz Ogniem i mieczem Juliusz Kossak Antoni Piotrowski ilustracja książkowa pl Ogniem i mieczem Henryka Sienkiewicza ukazujące się w latach 1883-1884 na łamach pism „Słowo” i „Czas” zyskało popularność wśród czytelników, a treść dzieła okazała się niezwykle inspirująca dla artystów. Jeszcze przed zakończeniem publikacji powieści powstały pierwsze prace plastyczne nawiązujące do jej fabuły, czego przykładem może być rysunek Jana Rosena ukazujący Skrzetuskiego na zgliszczach dworu w Rozłogach. W 1886 roku ukazał się album z ilustracjami do Ogniem i mieczem autorstwa Juliusza Kossaka, składający się z 12 plansz przedstawiających kolejne epizody powieści. Piętnaście lat później prenumeratorzy „Tygodnika Ilustrowanego” otrzymali w charakterze bezpłatnej premii wydanie pierwszego tomu Trylogii ilustrowane 27 rysunkami autorstwa Antoniego Piotrowskiego. Porównanie obu tych zespołów ilustracji pozwoli wskazać wspólne inspiracje ikonograficzne dla tych cykli plastycznych, a także pokaże różnice w charakterze narracji literackiej i wizualnej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/88 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/88 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 287-300 Piechota, Dariusz 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/88 Henryk Sienkiewicz Ogniem i mieczem fantasy przestrzeń bohaterowie pl Ogniem i mieczem wykazuje wiele cech typowych dla powieści fantasy i stanowi prefigurację nowoczesnej fantasy słowiańskiej. Sienkiewicz, posługując się stylizacją staropolską, eposową oraz romantyczną, odrzuca wszelkie formy nowoczesności. Autor kreuje dualistyczną wizję świata przedstawionego z wyraźnym podziałem na dobro (Rzeczpospolita) i zło (Ukraina). Przestrzeń zostaje wzbogacona elementami folklorystycznymi z licznymi odniesieniami do słowiańskich mitów, podań i legend o wampirach oraz upiorach. Pojawiające się zjawy w powieści sprawiają, że granica między światem realnym a magiczno-baśniowym się zaciera. Sienkiewicz tworzy drużynę rycerzy, którzy wyruszają na misję (motyw quest), aby przywrócić równowagę w świecie. W drużynie każdy z walczących odznacza się innymi umiejętnościami, każdemu z nich przypisany jest inny atrybut. Ich wędrówka ma wymiar prywatny (ocalenie Heleny) oraz patriotyczny (walka z Kozakami). Autor wprowadza przedmioty magiczne (m.in. pierścień, miecz Longinusa, poświęcona kula), których bohaterowie używają w walce z wrogiem. Istotną rolę w powieści odgrywa także bliski kontakt protagonistów z naturą, która zostaje w romantyczny sposób uduchowiona.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/89 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/89 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 301-310 Kuniczuk-Trzcinowicz, Agnieszka 2017-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/89 Sienkiewicz Oblęgorek wspomnienia osobiste codzienność pl W artykule wykorzystano fragmenty wspomnień ochmistrzyni i służącej zatrudnianych przez Henryka Sienkiewicza. Relacja – zachowana w archiwach Polskiego Radia – pokazuje codzienną egzystencję polskiego pisarza. Poznajemy więc autora Quo vadis dzięki wspomnieniom osób, które miały z nim bezpośredni, często wieloletni kontakt. Poszerza to kontekst do poznawania jego poglądów i interpretacji twórczości. W artykule wykorzystano także korespondencję pisarza i inne źródła pisane, poszerzające wiedzę o Sienkiewiczu – osobie publicznej i prywatnej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/90 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/90 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 17-38 Królikowski, Janusz 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/90 Pismo Święte łacina greka kultura starożytna literatura łacińska pl Dzieje tekstu biblijnego stanowią jeden z ważnych wątków w dziejach kultury ludzkiej, a zwłaszcza kultury zachodniej. W szczególny sposób w te dzieje wpisała się wersja łacińska tekstu biblijnego, który, wychodząc od skromnych początków, stał się kluczowym elementem życia Kościoła i jego wielorakiego oddziaływania. Rekonstrukcja tych początków do czasów św. Hieronima, którego postać i dzieło na trwałe wpisały się w dzieje łacińskiego tekstu Biblii, stanowi przedmiot niniejszego opracowania. W szczególny sposób staramy się uchwycić, jakimi kryteriami literackimi i teologicznymi kierowano się przy opracowywaniu tekstu biblijnego w wersji łacińskiej i jakie było ich znaczenie. Zostaje podkreślony zwłaszcza wkład niektórych teoretyków, którzy w tym procesie teologicznym i kulturowym aktywnie uczestniczyli.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/91 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/91 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 39-52 Rutkowska, Izabela 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/91 niewyrażalność gramatyka polskie teksty mistyczne lingwistyka teolingwistyka chrześcijaństwo pl Przedmiotem rozważań prowadzonych w artykule są dzieła mistyków Kościoła katolickiego, zawarte w Antologii mistyki polskiej (t. II), pod redakcją Mariana Zawady OCD. Celem zaś pracy jest wskazanie tych obszarów gramatyki, które sprawiają mistykom największe problemy w opisywaniu ich mistycznych, nadprzyrodzonych stanów, które są z natury niewyrażalne. Mistycy piszą o tych pisarskich trudnościach w swoich metajęzykowych komentarzach, ubolewając przy tym nad ludzką mową – zbyt ubogą, by wyrazić bogaty świat ich dusz. Jak wynika z badania, jednym z większych problemów jest opis bezczasowości zaświatów – niemożliwy z racji na temporalny charakter czasowników i linearny zapis. Inny problem związany jest z tworzeniem superlatywów, które dla mistyka oglądającego Boga i postaci świętych, są wciąż niewystarczające.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/92 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/92 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 53-71 Korzhova, Anastasiia 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/92 Iwan Franko Władimir Peretz Władimir Rezanow teatr: metodologia badawcza źródeł historycznych pl W artykule na podstawie analizy tekstów czołowych ukraińskich historyków teatru trzech pierwszych dziesięcioleci XX wieku podjęto próbę ukazania ich podstaw metodologicznych. Ustalono, że podejście teatroznawców z tego okresu do badania materiałów źródłowych wynikało z akademickiej tradycji dyscyplin historyczno-filologicznych, z której wyłoniło się teatroznawstwo, oraz z procesu samoidentyfikacji nauki o teatrze. Stwierdzono, że badania te charakteryzują następujące cechy: atrybucja historyczna i gatunkowa źródeł; określenie cech kompozycyjnych i stylistycznych tekstu; analiza porównawcza (identyfikacja źródeł, podobieństwa itp.). Jednak studia poszczególnych badaczy różnią się grupą odrębnych właściwości: nacisk na komponent narodowy (I. Franco), archetypy fabularne (V. Rezanov), efekty sceniczne i poetykę teatru (V. Peretz), jego estetyczny (A. Kisel) i socjologiczny (P. Roulin) wymiar. Ustalono, iż różnice w sposobie pracy ze źródłami we wspomnianym okresie świadczą nie tylko o indywidualnym podejściu uczonych, ale także o różnych etapach rozwoju teatroznawstwa. Sposoby pracy ze źródłami pośrednio ujawniają zmianę zarówno dziedziny badań, jak i metod, po które sięgali badacze różnych pokoleń.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/93 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/93 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 73-83 Butewicz, Walery 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/93 Zbigniew Herbert Zygmunt Freud psychoanaliza psychologia głębi świadomość podświadomość pl Artykuł poświęcony jest stosunkowi Zbigniewa Herberta do psychoanalizy. Spuścizna polskiego poety cieszy się dużym zainteresowaniem wśród badaczy literatury, chociaż – o ile mi wiadomo – do tej pory nie powstał żaden artykuł, który analizowałby twórczość Herberta we wspomnianym kontekście. Dlatego ten szkic jest próbą wypełnienia tej luki, ale nie w sensie interpretacji poszczególnych utworów, lecz w sensie próby odpowiedzi na pytanie: dlaczego badacze pomijają psychoanalityczne wątki i nie korzystają z psychoanalitycznych narzędzi. Stosunek poety do psychoanalizy był ambiwalentny. Z jednej strony w wypowiedziach publicznych Herbert podkreślał swoją niechęć do Freuda i psychoanalizy. Z drugiej zaś – dużo wskazuje na to, że nie był całkowicie obojętny wobec tej tradycji intelektualnej, co zresztą odpowiada zasadzie poetyckiej praktyki Herberta; w jednym z wywiadów poeta określił ją jako: „zasadę podważalności własnych przekonań. Jest to zasada wewnętrznego dialogu i dialektycznego napięcia między racją głoszoną i racją, która temu zaprzecza”.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/94 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/94 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 85-100 Piechota, Dariusz 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/94 dystopia powieść przemoc politycy dyskryminacja pl Dystopia wydaje się jednym z najpopularniejszych motywów w najnowszej kulturze popularnej. Jeden z powodów, dla których jest tak znany, wiąże się z przemianami politycznymi, gospodarczymi i społecznymi, jakie mają miejsce w wielu krajach. Liczne kryzysy potwierdzają fakt, iż populistyczni politycy przejmują władzę, aby rozpocząć rewolucję, która ma zmienić życie ludzi oraz sprawić, że ich narody ponownie staną się potężne. Ich punkt widzenia wydaje się bardzo radykalny i niebezpieczny. Szybka transformacja ze społeczeństwa wielokulturowego w patriarchalne pokazuje, iż wiele osób jest marginalizowanych. Powieści Atwood i Karpowicza pokazują kraje po transformacji, w których przemoc i terroryzm są główną regułą kontrolującą życie obywateli. Reżim łamie podstawowe prawa, w rezultacie czego wiele mniejszości jest dyskryminowanych. Ich istnienie jest bezwartościowe z wielu powodów. Co więcej, zbuntowani obywatele są eliminowani ze społeczeństwa. Obie powieści są mocnym ostrzeżeniem przed niebezpieczeństwami ultranacjonalistycznego rządu, który może doprowadzić do kolejnej wojny światowej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/95 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/95 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 101-108 Rosiński, Cezary 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/95 preposteryjność uważność sytuacje przestrzenne kultura obecności pl Artykuł poświęcony jest zagadnieniu sytuacji przestrzennej ufundowanej na kategorii preposteryjności w Ziarnie prawdy Zygmunta Miłoszewskiego. Autor rozpatruje wzajemne uwarunkowania spacjalne między literaturą a rzeczywistością pozatekstową, wykorzystując zaproponowane przez Mieke Bal do opisu relacji między dziełami sztuki zagadnienie preposteryjności, posiłkując się terminami heterotopii (Michel Foucault) oraz dualizmu kultury znaczenia i kultury obecności (Hans Ulrich Gumbrecht).

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/96 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/96 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 111-128 Szkudlarek-Śmiechowicz, Ewa 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/96 korpus dyskurs słowa kluczowe seksualizacja gender polska debata publiczna pl Celem artykułu jest ukazanie leksemu seksualizacja jako jednostki systemu współczesnej polszczyzny oraz jego retorycznych obciążeń w dyskursie medialnym. Leksem, choć obecny w dyskursie naukowym, popularnonaukowym i dydaktycznym od lat, w roku 2019 został włączony do dyskursu politycznego przez środowiska konserwatywne i podobnie jak leksem gender – stał się słowem wykorzystywanym w celach perswazyjno-manipulacyjnych. Emotywno-aksjologiczne uwarunkowania kontekstowe wyrazu łączą się z kreowaniem uproszczonej wizji świata, opartej na prostych dychotomicznych podziałach wartości i antywartości.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/97 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/97 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 129-139 Kładoczny, Piotr 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/97 percepcja zmysły dotyk konceptualizacja rama semantyczna pl Ludzie odwzorowują doświadczenia swojego poznania w słowach, które łączą w kompleksy znaczeniowe. Zbiór kategorii semantycznych, opisujący określony zakres ludzkiej aktywności, nosi nazwę ramy semantycznej. Za pomocą tej metody jest możliwe opisanie również doświadczenia ludzkiej percepcji. Celem artykułu jest wskazanie kategorii, które opisują poznanie zmysłu dotyku. Wyróżnia się tu cztery główne kategorie semantyczne. Są to ‘podmiot percepcji’, ‘percepcja’, ‘bodziec’ oraz ‘postrzeżenie dotyku’. Kategoria ‘percepcja’ i ‘bodziec’ mają rozbudowaną strukturę w postaci kilku podkategorii.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/98 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/98 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 141-148 Węgorowska, Katarzyna 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/98 kulinaria język kultura Kresy Wschodnie Ziemia Lubuska pl Kulinaria to integralny element każdej, również polskiej, kultury. Niniejszy szkic jest językowo-kulturologiczną refleksją o kresowych daniach, potrawach, napojach (jak np. kutia, kumpiak, mamałyga, nadzianka, strudla, paska, „sosnówka”…), które współtworzą regionalny „tygiel smaków”, a tym samym „kulinarny tygiel” Ziemi Lubuskiej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/99 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/99 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 149-165 Gorzelana, Joanna 2020-12-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/99 literatura popularna medycyna romans słownictwo pl Celem tekstu jest przedstawienie leksyki związanej z medycyną w wybranych książkach z serii „Harlequin Medical”. Wyodrębniono m.in. określenia nazywające choroby (np. białaczka, cukrzyca, perforacja wyrostka robaczkowego), leczenie i diagnozę (operacja, cewnikowanie, analiza krwi), lekarstwa (np. insulina, roztwór soli, gammaglubulina), ludzi (np. pediatra, sanitariusz, pacjent) i miejsca (np. przychodnia, szpital, sala operacyjna). Analiza ilościowa tekstów wykazuje, że leksyka związana z medycyną jest bogata i może być źródłem wiedzy specjalistycznej. Kwestie medyczne w tej serii zdominowały tematykę związaną z uczuciami i erotyką.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/105 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/105 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 47-65 Królikowski, Janusz 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/105 reguła wiary reguła prawdy Ewangelie kanon Nowy Testament apokryfy „fragment Muratoriego” pl Współczesne badania biblijne i teologiczne zwracają ożywioną uwagę na proces formowania się kanonu Pisma Świętego, zarówno Starego, jak i Nowego Testamentu. Zauważamy w tym procesie kluczową rolę odgrywaną przez „regułę wiary” („regułę prawdy”), która stopniowo stała się kryterium weryfikującym pisma chrześcijańskie, umożliwiając jasne wskazanie tych, które mogą być uznane za podstawę wiary i życia Kościoła. Kluczową rolę w określeniu kanonu odegrali: Tertulian, Klemens Aleksandryjski, Hipolit Rzymski i Orygenes. Efektem ich poszukiwań biblijno-teologicznych stało się wypracowanie koncepcji kanonu w znaczeniu doktrynalno-literackim. W sprzyjających okolicznościach kulturowych i politycznych w pierwszej połowie IV wieku został on oficjalnie przyjęty w Kościele, stając się zasadą jego wiary i życia oraz konfrontowania się z otaczającym go światem.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/106 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/106 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 67-76 Żelazko, Piotr 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/106 Biblia Hebrajska Kohelet Księga Eklezjastesa przysłowia porównania pl Artykuł analizuje w sposób egzegetyczny fragment Koh 7, 1-4 z Księgi Koheleta. Fragment ten stanowi swoiste zaprzeczenie wielokrotnie powtarzającego się w całej księdze refrenu o „marności nad marnościami”. Kategoryzacja pewnych idei jako „lepsze” od innych może być dowodem na względność aksjologii Koheleta, która na pierwszy rzut oka absolutyzuje uniwersalny brak wartości czegokolwiek. Wyższość „dobrego imienia” nad „kosztownym olejkiem” zaprzecza rzekomemu bezsensowi (marności, ulotności) wszystkiego. Dogłębna analiza innych porównań zawartych w tekście („dzień śmierci lepszy od dnia narodzin”, „lepiej iść do domu żałoby niż do domu wesela”) pokazuje, że fragment o pozornie pesymistycznym charakterze, ze względu na uwznioślenie śmierci, może być zinterpretowany również w innym kluczu. Szczegółowe badanie słownictwa użytego (w języku starożytnym hebrajskim) pozwoliło również ukazać różne poziomy metafor użytych w tekście.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/108 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/108 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 79-94 Jaros, Violetta 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/108 nazwa własna wartościowanie emocjonalność odpowiedź na list do redakcji język potoczny język familijny pl Przedmiotem artykułu są zagadnienia związane z tekstowymi użyciami propriów jako nośników wartościowania i emocjonalności w listach Joachima Lelewela adresowanych do krewnych oraz przyjaciół i znajomych. Eksplicytnymi wykładnikami funkcji emotywno-ekspresywnej są odpowiednio nacechowane formanty słowotwórcze oraz morfemy fleksyjne. Emotywizację i aksjologizację sygnalizują ponadto nazwy własne umiejscowione w sąsiedztwie określeń wartościujących. Kontekstualnemu uwartościowaniu propriów służą między innymi wypowiedzi wykrzyknikowe, powtórzenia i nagromadzenie onimów. Wyraźnym sygnałem subiektywizacji wypowiedzi są nazwy własne w użyciu metaforycznym i metonimicznym oraz onimy wpisane w strukturę porównania. Niekiedy nośnikiem emocjonalności i wartościowania może być znaczenie asocjacyjne propriów.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/109 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/109 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 95-111 Dawidziak-Kładoczna, Małgorzata 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/109 słowotwórstwo derywaty odnazewnicze konotacje nazwiska polityków pl W artykule podejmuję problemy derywatów utworzonych za pomocą sufiksu -ówka motywowanych nazwiskiem polityka. Łącznie zgromadziłam 53 takie jednostki, które zostały poświadczone w 86 znaczeniach. Reprezentują one różne kategorie, między innymi nazwy dróg (gierkówka, schetynówka), willi (cyrankiewiczówka, jaroszewiczówka), kwot finansowych (wałęsówka, religówka), alkoholi (Palikotówka, Misiewiczówka) i nazwy broni (batorówka, kościuszkówka). Najwięcej znaczeń mają takie formacje, jak: tuskówka, korfantówka i kuroniówka. Popularność tego zabiegu jest rezultatem bogatych konotacji, jakie mają podstawy słowotwórcze. Znaczenia derywatów są zatem zależne od wiedzy oraz od szeroko pojętego kontekstu.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/110 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/110 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 113-132 Polkowska, Laura 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/110 nacjonalizm profilowanie semantyka wartość leksykografia publicystyka pl Tekst został poświęcony pojęciu nacjonalizmu oraz jego semantycznemu profilowaniu w słownikach i najnowszej publicystyce. Leksykografowie definiują nacjonalizm jako termin neutralny lub wartościujący ujemnie. Eksplikacja zawierająca pozytywną ocenę pojawia się wyłącznie w słowniku politologicznym z okresu międzywojennego, którego autor był działaczem endeckim. We współczesnych tygodnikach opinii dominuje traktowanie nacjonalizmu jako antywartości – publicyści przypisują mu takie cechy jak wrogość i agresja w stosunku do przedstawicieli innych narodów, posługiwanie się strachem, bliski związek z totalitaryzmem oraz nieuczciwe podszywanie się pod inne postawy społeczne. Użycia neutralne leksemu nacjonalizm są znacznie rzadsze, z kolei traktowanie pojęcia jako pozytywnej wartości opartej na miłości do ojczyzny zbyt incydentalne, by można je uznać za wyraźną tendencję w dyskursie publicznym.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/113 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/113 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 133-141 Górka, Ewelina 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/113 wartości moralne Teresa Torańska „Kultura” paryska pl Celem artykułu jest analiza wartości moralnych obecnych w publicystyce Teresy Torańskiej, która ukazywała się na łamach paryskiej „Kultury”, miesięczniku wydawanym przez Redaktora Jerzego Giedroycia w Instytucie Literackim w Paryżu. Wartości moralne utożsamiane z takimi pojęciami, jak dobro i wolność, zostały poddane analizie ilościowej i jakościowej. Przeprowadzone badania pozwoliły określić najczęściej wykorzystane pojęcia (dobro i wolność), sposób ich rozumienia przez rozmówców oraz dziennikarkę. Dalsze analizy umożliwiły zwrócenie uwagi na warsztat dziennikarski i niezależność jako cechy publicystyki Teresy Torańskiej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/118 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/118 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 143-151 Grochala, Beata 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/118 wartości w wychowaniu postawa proekologiczna językowe środki wartościowania czasopisma dla młodzieży pl Ekologia stanowi istotny element życia współczesnego człowieka, a kształtowanie postaw proekologicznych należy rozpoczynać już od najmłodszych lat życia. Z taką inicjatywą wychodzi między innymi czasopismo „Viktor Junior” (adresowane do dzieci w wieku 10-12 lat), które na swoich łamach wiele miejsca poświęca zagadnieniom przyrody, ochrony środowiska itp. W artykule analizie poddano wybrane artykuły dotyczące problematyki szeroko pojmowanej przyrody opublikowane w roku 2020. Przyjrzano się środkom językowym, za pomocą których dokonywane jest pozytywne wartościowanie zarówno postaw proekologicznych, jak i środowiska naturalnego. Badania pokazały, jak w prosty i nienachalny, odarty z patosu sposób można przekazywać wartości ekologiczne młodemu pokoleniu.  

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/119 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/119 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 153-170 Burska, Katarzyna 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/119 reklama wartości witalne aksjologia życie zdrowie pandemia pl Celem artykułu jest przyjrzenie się reklamom telewizyjnym nawiązującym do izolacji społecznej wiosną 2020 roku w czasie pandemii COVID-19 pod kątem aksjologicznym. Za nadrzędne uznano zbadanie, za pomocą jakich środków werbalnych i pozawerbalnych eksponowano wartości witalne. Bazę materiałową stanowią 52 spoty reklamowe emitowane w polskiej telewizji. Eksponowanie wartości witalnych odbywało się za pomocą propagowania hasła #zostańwdomu, podpowiadania odbiorcom, z jakich usług można korzystać oraz jakim rozrywkom można się oddawać bez wychodzenia z domu, przypominania o bezpiecznych formach zakupów i kontaktu z innymi. Zachęcano do aktywności fizycznej i wspierania swojej odporności. Podkreślano troskę o seniorów i inne osoby najbardziej narażone na zakażenie COVID-19.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/120 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/120 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 171-187 Szymańska, Monika 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/120 przysłówek stopnia kolokacja łączliwość leksykalno-semantyczna korpus pl Przedmiotem analizy przedstawionej w artykule są przysłówki stopnia wykazujące silną łączliwość syntaktyczno-składniową z przymiotnikiem piękny, tworzące z tym przymiotnikiem związki o statusie kolokacji. Celem badania – wykorzystującego dane korpusowe – jest prześledzenie kontekstowych uwarunkowań występowania tych przysłówków, wykazanie zależności ich doboru od tego, jaki typ obiektu jest w danej wypowiedzi poddawany ocenie estetycznej. Badanie pokazało, że niektóre z tych przysłówków są silniej, a inne słabiej uzależnione od tych uwarunkowań. Siła tej zależności ma związek ze sposobem (strategią) wyrażania intensywności cechy przez dany przysłówek.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/121 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/121 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 189-197 Piekarz, Danuta 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/121 gramatyka kontrastywna polski włoski dobry/zły ładny/brzydki pl Chyba we wszystkich językach podstawowymi kryteriami oceny osób, rzeczy czy zjawisk są kryteria estetyczne (ładny/brzydki) i moralne (dobry/zły). Często jednak określenia należące do tych dwóch kategorii występują przemiennie, wyrażając bardziej ogólnie pozytywną lub negatywną ocenę. Nic dziwnego, że pewne zjawiska określane w jednych językach jako „ładne”, w innych będą uznane za „dobre” lub wyrażane za pomocą jeszcze innych przymiotników – i vice versa. To samo też dotyczy ocen negatywnych. Niniejszy artykuł ma na celu przedstawienie tego zjawiska językowego na przykładzie dwóch języków, polskiego i włoskiego. Ta analiza może okazać się przydatna dla nauczycieli i tłumaczy, gdyż łatwo jest założyć, iż w języku docelowym ocenia się zjawiska za pomocą tych samych przymiotników, których używamy w naszym języku ojczystym.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/122 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/122 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 199-215 Węgorowska, Katarzyna 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/122 kamienie przestrzenie miasto Zielona Góra lit(h)olingwistyka pl Przedmiotem refleksji są tym razem kamienie i nazwy związane z kamieniami występującymi w różnych, zarówno otwartych, jak i zamkniętych przestrzeniach Miasta Srok. Relacja przestrzeń – miasto – kamień stała się inspiracją do uwag na temat kamieni funkcjonujących, między innymi w: a) zielonogórskim krajobrazie (morena czołowa, węgiel brunatny, głaz pamiątkowy, lapidarium), b) zielonogórskiej architekturze świeckiej (mury obronne z kamieni polnych, uliczny bruk, kamienne fundamenty), c) zielonogórskiej architekturze sakralnej (kamienna kapliczka – Kaplica na Winnicy, kamienne zworniki, kamienna rokokowa chrzcielnica), d) zielonogórskim muzeum (ciężkie kamienie / hańbiące kamienie), e) zielonogórskiej firmie jubilerskiej (bursztyn, perła, koral…). Wymienione i zinterpretowane w szkicu kamienie oraz ich nazwy, inkrustujące przestrzenie Zielonej Góry, sprawiają, że Winny Gród był i jest miejskim fenomenem, w którego palimpsestowe warstwy na stałe wpisały się kamienne elementy natury i kultury.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/123 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/123 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 219-233 Linkner, Tadeusz 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/123 śmierć vanitas oksymoron koncept Stanisław Gostkowski pl Stanisław Gostkowski, współczesny poeta, autor siedmiu tomików, zmarł w roku 2000. Nie należał do Nowej Fali ani do Nowej Prywatności. Cenił wiersze Tymoteusza Karpowicza. W artykule piszę o pierwszym tomiku Nie chowajcie mnie żyjącego i czwartym Śmierć ma słodki zapach. Gostkowski pisał o śmierci, ale dla życia. W swojej poezji bardzo często eksponował barokową ideę vanitas. W szkicu zaprezentowano interpretację z perspektywy baroku.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/124 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/124 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 235-245 Rawski, Jakub 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/124 Juliusz Słowacki Zawisza Czarny rycerz kochanek bohater romantyczny pl Celem artykułu jest próba zaprezentowania literackiej kreacji tytułowego bohatera dramatu Juliusza Słowackiego Zawisza Czarny. Istotne wydają się rozważania na temat ról, w których występuje Zawisza – jako rycerz, obrońca Rzeczypospolitej – „kochanek ojczyzny” oraz kochanek Laury.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/125 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/125 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 247-256 Dąbrowska, Dorota 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/125 Irzykowski realność autentyczność pl Artykuł dotyczy zagadnienia modernistycznej wrażliwości na autentyczność. Stawia sobie za cel pokazanie trudów towarzyszących poszukiwaniu realności na podstawie refleksji nad doświadczeniami intelektualnymi i pisarskimi Karola Irzykowskiego. Szkic zawiera analizę noweli Wycieczka w świat daleki, która stanowi przykład tekstu obrazującego dychotomiczny obraz świata w celu jego przekroczenia, ujawnienia złożonej natury rzeczywistości.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/126 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/126 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 257-269 Andrejczyk, Małgorzata 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/126 Juliusz Słowacki powieść poetycka pole semantyczne leksyka florystyczna pl Cel artykułu sprowadza się do omówienia słownictwa florystycznego w powieści poetyckiej Jan Bielecki Juliusza Słowackiego, również do przedstawienia klasyfikacji semantycznej wskazanej grupy leksykalnej. W niniejszym szkicu omówiono trzy kręgi znaczeniowe, oscylujące wokół roślin drzewiastych, roślin kwiatowych oraz innych roślin. W rozważaniach przyjęto teorię pola leksykalno-semantycznego zaprezentowaną przez Danutę Buttler. Przeprowadzone analizy dowodzą, że leksyka florystyczna potęguje romantyczne cechy utworu – tajemniczość i grozę, ale też przemijanie i nieodwracalność dziejących się wydarzeń, ich ostateczność. Mechanizm ten potwierdzają omówione profile semantyczne wybranych drzew. Przedstawiony w niniejszym szkicu zbiór nazw florystycznych jest różnorodnie reprezentowany, o czym stanowią choćby hiponimy drzew i kwiatów. Mimo że pojedyncze leksemy nie zaskakują czytelnika i pozostają wierne polskim realiom kulturowym, to w znacznym stopniu, poprzez kontekst, w którym zostały zastosowane, przyczyniają się do osiągnięcia określonych efektów artystycznych.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/127 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/127 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 271-280 Lisewska, Sławomira 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/127 recepcja dokument sztambuch pl Artykuł stanowi przyczynek do recepcji twórczości Władysława Broniewskiego. W ostatnich latach zaznacza się wzrost zainteresowania poetą. W 1948 roku, przebywając w Gorzowie Wielkopolskim, artysta wpisał swoją fraszkę do sztambucha. Dotąd ani pamiętnik, ani wpis Broniewskiego nie były przedmiotem uwagi badaczy, o czym traktuje artykuł. Omówiono w nim i zestawiono tekst fraszki wpisanej do sztambucha z tekstem fraszki zachowanym w Muzeum Władysława Broniewskiego i publikowanymi wersjami tego utworu.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/128 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/128 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 281-301 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/128 consciousness kinesiology literature integrity en What accounts for the value and ethics of a literary work? That words carry energy leads to exerting a powerful impact on those exposed to them. The vibrations of words reflect the soul, which is conditioned by the state of consciousness. Energy, as harmony – is aligned with Truth, Power and the way of Heart, but if in dissonance – it is associated with lack of integrity, disruption and Force. The shape of a text stems from the wave frequency of its creator. And so do the principles of ethics, or moralistic dictum, found in or between the lines, whose nature and spectrum arise from the context that gave roots to the particular awareness rising. Unprecedented in many scientific circles and literary milieus, Consciousness levels can be defined by the calibration technique, owing to the kinesiologic responses of the body muscles. How the procedure of identifying Energy levels occurs, what calibrations the creativity of outstanding poets, novelists and dramatists (including the Nobel Prize laureates) reveals, and what influence it might have on the domain of literature, and a circle of its recipients and experts, are central to this paper.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/129 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/129 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 305-320 Piechota, Dariusz 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/129 Dynastia Twin Peaks opery mydlane epoka cyfrowa nostalgia pl Artykuł poświęcony jest analizie i interpretacji popularnych oper mydlanych z lat dziewięćdziesiątych, które budzą nostalgię za beztroskim dzieciństwem. Z nich dowiadujemy się o stylu życia bogatych Amerykanów, poznajemy idoli starszych braci i sióstr. Odkrywamy stare ikony podziwiane na całym świecie (anielska Krystle, demoniczna Alexis). Z pionierskiej polskiej opery mydlanej (W labiryncie) dowiadujemy się o realiach końca lat osiemdziesiątych, obserwujemy, jak zmieniała się Warszawa i styl życia niektórych Polaków. Dziś możemy mówić o fenomenie retromanii w popkulturze; powstała nowa wersja Dynastii, a Lynch nakręcił trzeci sezon kultowego Twin Peaks. Nostalgia nasiliła się wraz z powracającymi operami mydlanymi z lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych. Żyjemy w epoce cyfrowej, w której nasze przedmioty i produkty straciły swoją materialność z powodu internetu. Tęsknimy za prawdziwymi obiektami, które zachowują ślady naszej egzystencji.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/130 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/130 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 321-334 Prusinowski, Piotr 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/130 kino francuskie metafizyka surrealizm pl Francuski reżyser Jean-Claude Brisseau (1944-2019) zaczynał swoją karierę od filmów bliskich poetyce realizmu społecznego, z biegiem czasu coraz dalej odchodząc od surowego, na poły dokumentalnego sposobu obrazowania na rzecz wyrafinowanej formy wizualnej, ewokującej metafizyczne i ezoteryczne treści. Swoim bohaterom i bohaterkom artysta kazał poszukiwać takiej egzystencjalnej drogi, która mogłaby prowadzić do wzniesienia się ponad reguły rządzące przyziemną, czysto materialną rzeczywistością. Wiarę w istnienie świata transcendentnego łączył ściśle z ideą piękna, jej najdoskonalszą reprezentację estetyczną dostrzegając w urodzie kobiecego ciała. Graniczące z sakralizacją uwielbienie dla „wiecznej kobiecości”, któremu Brisseau dawał wyraz w takich filmach, jak Z wściekłości i wrzasku (De bruit et de fureur, 1987), Céline (1992), Anioły zagłady (Les anges exterminateurs, 2006) czy À l’aventure (2008) zbliżało jego artystyczną postawę do ideałów, jakie wyznawali przedstawiciele surrealizmu.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/131 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/131 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 335-348 Trześniewska-Nowak, Agnieszka 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/131 thriller medyczny medycyna pielęgniarki morderstwo pl Rola pielęgniarki w literaturze zdaje się marginalizowana. Pielęgniarki stanowią margines, zwłaszcza w thrillerach medycznych, w których szpitalny świat zdominowany jest przez mężczyzn. Bohaterowie książek chociażby Robina Cooka nazywają pielęgniarki, nieco z pogardą, personelem niższego szczebla, upodrzędniając je w stosunku do lekarzy. Przeniesienie optyki z lekarzy na pielęgniarki podnosi ważną kwestię, jaką są role społeczne i stereotypy ugruntowywane od lat również przez literaturę. Ten schemat starają się łamać bohaterki Siostrzyczek Michaela Palmera oraz protagonistka powieści Robina Cooka Marker. Niemniej jednak należy pamiętać, iż te dwa jednostkowe przykłady zmiany optyki i oddanie głosu pielęgniarkom stanowią margines thrillerów medycznych (zarówno polskich, jak i amerykańskich), w których niepodzielnie rządzą męscy bohaterowie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/132 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/132 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 381-398 Taraszczuk, Izabela 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/132 bard (Minnesänger) dialekt śląski Grünberg in Schlesien Heimatdichter kultura pamięci literatura śląska percepcja kulturowa pieśń poezja regionalna redaktor Śląsk tożsamość kulturowa winobranie wydawca zielonogórskie wino pl Artykuł poświęcony jest twórczości poety i wydawcy Paula Petrasa. Autor przyszedł na świat w 1860 roku w ówczesnym Grünberg in Schlesien (Zielona Góra) i jest przykładem pisarza tworzącego w dialekcie śląskim. Petras wpisuje się w poczet osobistości z dawnego Grünbergu i wymieniany jest dzisiaj jednym tchem obok takich nazwisk, jak Georg Beuchelt, Otto Julius Bierbaum oraz Wilhelm Levysohn. Autorka przedstawiła w tekście biografię pisarza, dokonała analizy wybranych utworów (opowiadania i wiersze) oraz sformułowała próbę odpowiedzi na pytanie o współczesną percepcję literackiego dorobku Petrasa w Zielonej Górze i w Niemczech. Warto w tym miejscu przytoczyć słowa historyka regionalisty, prof. Hieronima Szczegóły: „dla zielonogórzan i mieszkańców północnego Śląska jest ta twórczość elementem historii, tradycji i rzadko spotykanym przykładem umiłowania najbliższej ojczyzny”.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/135 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/135 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 19-36 Lipińska, Ewa Seretny, Anna 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/135 nauczanie języka odziedziczonego teksty literackie metoda skorelowana integracja kompetencji językowych pl Język polski jako odziedziczony (na obczyźnie) i ojczysty (w Polsce) to dwa różne przedmioty, które wymagają inaczej ukierunkowanych działań dydaktycznych, w tym – w przypadku pierwszego – przesunięcia punktu ciężkości z kształcenia historyczno-literackiego na językowe. W artykule przedstawiamy metodę skorelowaną, czyli dydaktykę języka przez literaturę oraz literatury przez język. Jej istotą jest zintegrowane nauczanie części systemu językowego oraz sprawności. Jest bardzo przydatna w nauczaniu języka odziedziczonego. Pozwala ona na wielokrotny i zróżnicowany kontakt z treściami kształcenia, co wydatnie wspomaga proces zapamiętywania i internalizacji nauczanych zagadnień. Jest też bardziej ergonomiczna, co, przy ograniczonej liczbie godzin zajęć w szkołach polskich poza Polską, jest jej mocnym atutem.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/141 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/141 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 37-48 Izdebska-Długosz, Dominika 2022-02-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/141 szyk zdaniowy błędy językowe Ukraińcy język polski jako obcy pl W artykule przedstawia się jeden z typów błędów składniowych popełnianych w języku polskim przez studentów ukraińskojęzycznych. Są to błędy szyku wyrazów w zdaniu, w podziale na kilka mniejszych kategorii. Błędy szyku z czysto komunikacyjnego punktu widzenia nie zagrażają wzajemnemu porozumieniu się rozmówców, dlatego zagadnienia szyku w polszczyźnie są marginalizowane w podręcznikach i innych materiałach nauczania języka polskiego jako obcego. Tymczasem błędy te są wybitnie interferencyjne, stanowią typ kalek składniowych i jako takie mogą łatwo ulegać fosylizacji. Ponadto przynoszą one niezamierzony przez nadawcę efekt stylizacyjny, komiczność czy też wrażenie dziwności, nienaturalności. Wydaje się zatem celowe włączenie ćwiczeń doskonalących umiejętność stosowania właściwego szyku wyrazów w zdaniu do stałego zestawu zadań gramatycznych. W artykule zaprezentowano kilka ćwiczeń tego typu z najnowszej autorskiej publikacji dla Słowian wschodnich.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/142 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/142 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 49-59 Válková Maciejewska, Monika 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/142 glottodydaktyka polonistyczna glottokulturoznawstwo adres kulturowy nauczanie języka polskiego jako obcego/drugiego lingwakultura pl Celem artykułu jest zaprezentowanie walorów, jakie niesie nauczanie języka polskiego jako obcego/drugiego poprzez teksty kultury, zwłaszcza literaturę współczesną (przytoczono fragmenty takich książek jak m.in. Bezmatek Miry Marcinów, Rozdeptałem czarnego kota przez przypadek Filipa Zawady, Prymityw. Epopeja narodowa Marcina Kołodziejczyka). Artykuł podpowiada, w jaki sposób za pomocą tekstów literackich możemy mówić o polskiej przestrzeni lokalowej i krajobrazie miejskim (mieszkaniu, domu, regionie). Nauczanie poprzez literaturę, mimo że bywa ona niekiedy trudnym narzędziem wymagającym obróbki, jest doskonałą metodą przekazywania wiedzy o języku oraz realiach, krajobrazie społecznym i kulturze. Literatura jest, zdaniem autorki tego artykułu, niezbędnym elementem w procesie glottodydaktycznym.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/143 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/143 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 61-86 Podhajecka, Mirosława 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/143 Franciszek Kuszel język angielski dydaktyka podręcznik dziennik pl W literaturze glottodydaktycznej Franciszek Kuszel pojawia się sporadycznie jako autor rozmówek polsko-angielskich pt. Rozmowy podręczne dla podróżujących do Londynu Polaków nieumiejących zupełnie Języka Angielskiego (1857). Pozostawił po sobie także inne materiały: „Książkę Podręczną do Uczenia się Języka Angielskiego dla Uczniów Szkoły Główney w Warszawie” [1864] napisaną na potrzeby lektoratu angielskiego w Szkole Głównej Warszawskiej i powieloną metodą litograficzną, a także „Dziennik czynności osobistych od dnia 25 września 1834” – rękopiśmienne źródło informacji biograficznych. Artykuł stawia sobie dwa podstawowe cele: nakreślić biografię autora oraz dokonać analizy jego podręcznika.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/145 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/145 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 103-122 Bartkowiak, Edyta 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/145 nauczyciel wychowawca zawód nauczyciela pedeutologia osobowość kompetencje umiejętności zawodowe powinności nauczycielskie etyka moralność autorytet pl W artykule ukazano genezę zawodu nauczyciela i przemiany w myśleniu o profesji nauczycielskiej. Zaprezentowano kilka ujęć teoretycznych osoby nauczyciela-wychowawcy w rozwoju refleksji pedeutologicznej: ujęcie psychologiczne, eksponujące walory osobowo-moralne nauczyciela, ujęcie kompetencyjne skoncentrowane na nauczycielskich umiejętnościach, powinnościach i kwalifikacjach oraz ujęcie personalistyczne ukazujące nauczyciela jako artystę, który tworzy dzieło wychowania.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/146 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/146 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 123-144 Seul, Anastazja 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/146 Józef Kozielecki psychotransgresjonizm rozwój osobisty kultura literacka aksjologia pl Artykuł ukazuje polskiego psychologa jako miłośnika literatury pięknej. Przedstawia profesora, który wykorzystywał literaturę piękną w swej praktyce akademickiej, a także sam został autorem utworów literackich. Artykuł kładzie nacisk na to, że jego autobiograficzna książka jest bogata w cytaty, zmodyfikowane przytoczenia, parafrazy i inne formy odwołań do dzieł literackich, które świadczą o rozległej kulturze literackiej autora. Bliska mu była literatura klasyczna. Artykuł ukazuje niektóre walory stylistyczne języka Kozieleckiego (m.in. użycie synekdochy, ironii, kontrastu, pointy) i przekonuje o jego wartości sapiencjalnej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/147 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/147 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 147-167 Choruży, Igor Gorzelana, Joanna 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/147 grzeczność akt grzecznościowy wiedźmin Sapkowski pl Artykuł przedstawia sposób, w jaki bohaterowie opowiadań A. Sapkowskiego realizują zasady savoir-vivre’u. Przedstawiono sposoby tytułowania, które odzwierciedlają system hierarchii społecznej oraz emocje bohaterów. Opisano też inne pierwszorzędne akty grzecznościowe, takie jak powitania, pożegnania, prośby, podziękowania i przeprosiny. W opowieściach rzadziej występują sekundarne akty grzecznościowe, takie jak komplementy, pochwały, gratulacje, toasty, zaproszenia, które także świadczą o kulturze bohaterów. Na brak kultury – łamanie zasad grzeczności wskazują obecne w wypowiedziach bohaterów wyzwiska oraz wulgaryzmy. Służą one wzmocnieniu negatywnego obrazu bohatera.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/148 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/148 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 169-190 Ilnicka, Daniela 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/148 imię chrzest imię męskie parafia pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Częstochowie pl Przedmiotem niniejszego opracowania są imiona nadawane chłopcom w latach 1950-1955 oraz 1980-1985 w parafii pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Częstochowie. W artykule przedstawiono analizę jakościową i frekwencyjną imion nadanych po raz pierwszy, drugi, a niekiedy trzeci. Aby ocenić, czy na wybór imion dla chłopców miały wpływ imiona ich ojców, przy zbieraniu materiału badawczego uwzględniono również imiona rodzica. Na podstawie przedstawionych analiz można wywnioskować, że rodzice, nadając imię swojemu dziecku, tylko w małej mierze kierują się imionami, które sami noszą.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/149 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/149 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 191-212 Jaros, Violetta 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/149 odpowiedź na list do redakcji Joachim Lelewel leksyka związana z mówieniem XIX w. pl Przedmiotem obserwacji uczyniono leksykę odnoszącą się do zjawisk mowy i mówienia, która występuje w korespondencji, jaką Joachim Lelewel – uczony-polityk – prowadził na emigracji w latach 1831-1860 we Francji (m.in. Paryżu, La Grange, Tours) i Belgii (Brukseli). Stanowi ona bogaty zbiór 1496 listów pisanych w języku polskim (1423), francuskim (65) i niemieckim (8), które zebrała i wydała w pięciu tomach Helena Więckowska. Celem opracowania jest 1) wskazanie repertuaru słownictwa związanego z mówieniem w subidiolekcie potocznym Lelewela, 2) uporządkowanie ekscerptów w obrębie pola leksykalno-semantycznego związanego z procesem mowy i sytuacją mówienia, 3) ustalenie, które wyrazy mogły mieć charakter indywidualizmów. Analiza leksykograficzna odwołuje się do źródeł obejmujących słownictwo doby nowopolskiej. Wyekscerpowane z listów emigracyjnych Joachima Lelewela pisanych do przyjaciół i znajomych słownictwo z komponentem ‘komunikować ustnie’ liczy 226 jednostek leksykalnych.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/150 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/150 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 215-234 Siama, Alfred 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/150 romans tradycyjny oświecenie Ignacy Krasicki krytyka pl Tematyka pracy dotyczy stosunku wybitnego pisarza polskiego oświecenia, Ignacego Krasickiego, do epickiego gatunku przedpowieściowego, jakim jest romans. Uwaga badawcza w artykule skoncentrowana została na opiniach wobec romansów wyrażonych w kilku dziełach literackich księcia biskupa. Ignacy Krasicki, podobnie jak inni przedstawiciele ówczesnej elity literackiej, traktował romans jako gatunek anachroniczny, pozbawiony walorów artystycznych i dobrego smaku. Dlatego wyrażone przez niego w twórczości opinie wobec romansów mają charakter krytyczny i ironiczny. Poza tym pisarz potrafił w oryginalny sposób wykorzystać konwencję romansową, co szczególnie uwidacznia się w powieści Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki. Upoważnia to do konstatacji, że romanse nie tylko drażniły Krasickiego, lecz w pewnym sensie także inspirowały.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/151 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/151 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 235-254 Igliński, Grzegorz 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/151 romantyzm Stefan Witwicki robactwo robak owad pl W pracy, korzystającej z doświadczeń krytyki tematycznej i perspektywy mikrologicznej, uczyniono przedmiotem badań twórczość literacką Stefana Witwickiego. Rozważania mają w dużym stopniu charakter katalogowo-dokumentacyjny. Ich celem jest przyjrzenie się intensywności występowania określeń związanych z owadami i robakami, ich funkcji i znaczeniom. Uwzględniono kontekst tradycji kulturowej i utrwalonej przez nią symboliki. Z dokonanego przeglądu wynika, że owady i robaki przywoływane są rzadko. Spotkać je można co prawda w tekstach pod względem gatunkowym rozmaitych, ale nie tworzą jakiejś specjalnej dominanty w obrazowaniu. Robak miewa u poety dwa znaczenia: wyobraża nędzę ludzkiej egzystencji oraz śmierć. Ze śmiercią wiąże się również pająk. Motyla i pszczołę tradycyjnie powiązano z wiosną, a więc z nadzieją, odrodzeniem, pięknem, rozkoszą, szczęściem, miłością. Konwencjonalne sformułowanie „gonić (łapać) motyle” funkcjonuje zarówno w sensie pozytywnym (gdy dotyczy górnolotnych marzeń), jak i negatywnym (gdy sygnalizuje beztroskie zajmowanie się głupstwami). W obu przypadkach akcentuje się ulotność przeżyć. Nazwy „mrówka”, „mróweczka”, „mrowisko” wyrażają odpowiednio: pracowitość, przeciętność, zaaferowany tłum ludzi. Szarańcza i muchy posłużyły Witwickiemu do krytyki ludzkiego postępowania. Z szarańczą porównuje się wojska niemieckie i rosyjskie żołdactwo pustoszące Polskę. Muchy zaś ilustrują współczesną kupiecką mentalność. Ludzkie zachowania przedstawia Witwicki, wprowadzając także robaczka świętojańskiego (zestawionego z dzieckiem) i konika polnego (zestawionego z poetą). Obie te paralele podkreślają uczucia sympatii żywionej wobec kogoś lub zachwytu nad kimś. Analizowane „drobiazgi” zoomorficzne współtworzą metaforyczny język Witwickiego. Pojawiają się w konstrukcjach przenośnych, a kilkakrotnie jako porównania.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/152 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/152 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 255-273 Kubiak, Maciej 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/152 Stanisław Staszewski teksty piosenek wiersze poetyka oddziaływanie pl Artykuł ma na celu przybliżenie twórczości Stanisława Staszewskiego, poetyki jego utworów, które konstytuują się w polu semantycznym samotności, erotyzmu i tęsknoty. Niniejszy tekst analizuje twórczość Staszewskiego znaną z oryginalnych, zachowanych nagrań (również tych niepublikowanych) oraz bazuje na tekstach zawartych w tomiku Samotni ludzie, wiersze i piosenki (2015). Celem tego artykułu jest bliższe spojrzenie na formalną stronę muzyczno-tekstową utworów barda. Szkic stanowi przyczynek do ogólnego stanu badań nad twórczością i działalnością artystyczną Stanisława Staszewskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/153 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/153 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 275-286 Kopa, Dawid 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/153 Jan Kurowicki monodram poezja literaturoznawstwo filozofia pl Tekst analizuje rolę wierszy w budowie monodramu Jana Kurowickiego Pan Kepler raczy umierać. Stanowi inspirację do refleksji nad sposobem, w jaki przeczytane przejawia się w napisanym. Próbuje odnieść kategorię sylwiczności do sylwetki intelektualnej twórcy. Pokazuje Pana Keplera raczącego umierać jako punkt zwrotny w twórczości Jana Kurowickiego. Podejmuje trud określenia interferencji tego monodramu z różnymi polami aktywności twórczej autora.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/154 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/154 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 289-308 Juckiewicz, Piotr 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/154 krzyż figury symbole przygotowanie staurologiczne pl W artykule autor podejmuje się omówienia starotestamentalnych figur symbolu krzyża, ukazując tym samym wachlarz znaczeń i głębię tego znaku. Na podstawie wyników badań przeprowadzonych z wykorzystaniem metody heurystycznej, analitycznej oraz syntetyczno-krytycznej przedstawia w nim proces kształtowania się rozumienia znaku krzyża w mentalności ludzi wierzących, tworzących Pierwszy Kościół. Symbol ten, mimo negatywnych konotacji z narzędziem męki i śmierci nie tylko Chrystusa, ale i potencjalnych kolejnych chrześcijan, stał się w stosunkowo niedługim czasie sztandarem ich wiary. Niewątpliwie wpływ na to miały miejsca Historii Zbawienia opisanej w Starym Testamencie i ich interpretacje proponowane przez Ojców Kościoła – przedstawione i szeroko omówione w szkicu. Występujące zapowiedzi krzyża znacząco przyczyniły się do pozytywnego odbioru tej figury.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/155 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/155 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 309-333 Królikowski, Janusz 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/155 Hieronim Stary Testament Septuaginta przekład veritas hebraica kanon pl Święty Hieronim należy do najbardziej znaczących postaci Kościoła łacińskiego, w którym jest uznawany za „księcia egzegetów”, i kultury Zachodu, łącznie z dziełem dokonania ich syntezy duchowej na podstawie tekstu Biblii. Jego dzieło zachowuje niewątpliwą aktualność i inspirujące znaczenie. W nowych warunkach życia Kościoła, a zwłaszcza korzystania z Biblii, warto przyjrzeć się dziełu translatorskiemu Hieronima i zastosowanej przez niego metodzie, która pozwoliła mu osiągnąć trwałe rezultaty. Zwracamy więc uwagę w perspektywie historycznej na jego główne odkrycie intelektualne, streszcza je formuła veritas hebraica. Chodzi w niej o pierwszeństwo dane językowi hebrajskiemu – jego poznanie i rozumienie jest koniecznym warunkiem dojścia do prawdy objawionej i do samej tajemnicy Boga. Efekty translatorskich wysiłków Hieronima stworzyły naukowe kryteria służące pracom nad przekładem Biblii. Sięgnięcie do tradycji żydowskiej odzwierciedla się także w spojrzeniu Hieronima na kanon biblijny.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/159 2023-11-20T08:05:13Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/159 2023-11-20T08:05:13Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 1 (2015): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 281-294 Banaszewski, Kamil 2015-12-16 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/159 bibliografia, polonistyka, filologia polska, Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego. Lista jest pusta, ponieważ pierwszy numer rocznika ukazał się w 2015 roku.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/162 2025-02-15T20:34:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/162 2025-02-15T20:34:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 2 (2016): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 433-449 Banaszewski, Kamil Bartosiak, Katarzyna 2016-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/162 bibliografia, polonistyka, filologia polska, Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/165 2025-02-15T20:33:37Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/165 2025-02-15T20:33:37Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 3 (2017): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 487-505 Banaszewski, Kamil Bartosiak, Katarzyna 2017-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/165 bibliografia, polonistyka, filologia polska, Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/167 2025-02-15T20:32:33Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/167 2025-02-15T20:32:33Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 4 (2018): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 535-552 Banaszewski, Kamil Bartosiak, Katarzyna 2018-12-31 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/167 bibliografia, polonistyka, filologia polska, Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/169 2025-12-29T15:57:39Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/169 2025-12-29T15:57:39Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 5 (2019): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 299-317 Banaszewski, Kamil Bartosiak, Katarzyna 2019-12-19 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/169 bibliografia, polonistyka, filologia polska, Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/170 2025-12-29T14:57:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/170 2025-12-29T14:57:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 6 (2020): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 211-224 Banaszewski, Kamil Bartosiak, Katarzyna 2020-11-13 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/170 bibliografia, polonistyka, filologia polska, Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/171 2025-12-28T15:12:42Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/171 2025-12-28T15:12:42Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 7 (2021): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 407-416 Banaszewski, Kamil Bartosiak, Katarzyna 2021-12-18 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/171 bibliografia, polonistyka, filologia polska, Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/172 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/172 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 429-442 Banaszewski, Kamil 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/172 bibliografia, polonistyka, filologia polska, Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/176 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/176 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 19-46 Biernacka, Jadwiga 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/176 reportaż wyliczenie dramat liryka epika wiersz powieść opowiadanie pl Reportaż stał się w ostatnich latach kluczowym gatunkiem polskiego życia literackiego. Jego rosnąca od kilku dekad popularność zaowocowała również znaczącą liczbą badań, komentarzy i analiz poświęconych zarówno pojedynczym utworom czy konkretnym autorom, jak i bardziej uniwersalnym problemom dotyczącym wszystkich reprezentacji gatunku. Wśród tych najczęściej poruszanych zagadnień można wskazać choćby kwestię literackości reportażu, dopuszczalne (?) elementy fikcji czy też granice gatunku. Wielu literaturoznawców oraz prasoznawców analizuje reportaże również pod względem tematyki, funkcji, kompozycji czy stylu.To ostatnie zagadnienie, tj. stylistyka i językowe ukształtowanie reportażu, jest jednak najrzadziej poruszane przez badaczy. Z jednej strony jest to zrozumiałe: w końcu każdy twórca ma swój własny styl i odrębny język, a prawo do korzystania z rozmaitych środków artystycznych ogólnie stosowanych w epice zostało przyznane reportażowi już bardzo dawno temu. Z drugiej jednak strony nie sposób oprzeć się wrażeniu, że problem stylistyki reportażu został przez badaczy zaniedbany, że w recenzjach czy analizach utworów zaliczanych do tego gatunku powtarzają się nieustannie te same frazy. Dziennikarze są chwaleni za powściągliwość i lakoniczność (co przejawia się w unikaniu przymiotników i faworyzowaniu rzeczowników oraz czasowników), przedkładanie opowiadania nad opis, skupienie się na jednostce i oddanie jej głosu, utrzymywanie dynamicznego tempa narracji (osiąganego dzięki odpowiednim proporcjom zdań pojedynczych oraz złożonych podrzędnie i współrzędnie). Te wszystkie cechy pozwalają domniemywać, że może jednak istnieje jakiś ogólny styl polskiego reportażu, dlatego też warto zadawać pytania o to, jakie są jego właściwości i z czego one wynikają.Niniejszy artykuł jest poświęcony jednej konkretnej figurze retorycznej, która, moim zdaniem, pełni wyjątkową funkcję w polskim reportażu i którą łączy z nim szczególne strukturalne pokrewieństwo. Mowa o enumeracji. Jest ona wyjątkowo często i chętnie wykorzystywana przez reporterów: była „ulubionym chwytem” Ryszarda Kapuścińskiego (co zauważają choćby J. Jastrzębski, B. Nowacka i Z. Ziątek czy M. Horodecka), jest „znakiem rozpoznawczym” Wojciecha Tochmana (M. Wiszniowska), u Hanny Krall dominuje na równi z powtórzeniem (M. Ratajczak). Artur Rejter stwierdza zaś, że wyliczenie jest to „bardzo charakterystyczny wykładnik precyzji opisu tekstów reportażu podróżniczego”. Powszechność występowania enumeracji w polskich reportażach to jednak nie jedyny powód, dla którego związek pomiędzy figurą retoryczną a gatunkiem wydaje się warty bliższego zbadania i omówienia. Wyliczenie bywa bowiem zarówno domeną chaosu, jak i porządku, łączy w sobie ogół i szczegół, może ujawniać nadmiar i niedostatek, służyć zaprezentowaniu jednostkowego spojrzenia oraz ponadindywidualnej, uniwersalnej perspektywy. Tak samo jak reportaż.Celem niniejszego artykułu będzie zatem sprawdzenie, czy wyliczenia występujące w reportażach faktycznie się różnią, czy to pod względem budowy, funkcji, czy częstotliwości występowania od tych pojawiających się w innych gatunkach, a nawet rodzajach literackich. Badania te zostaną przeprowadzone na podstawie twórczości trojga polskich reportażystów: Hanny Krall, Ryszarda Kapuścińskiego i Krzysztofa Kąkolewskiego. Porównanie reportaży oraz dramatu, wierszy, powieści i opowiadań (opublikowanych przez każdego z tych autorów) pozwoli, mam nadzieję, na wskazanie, czy role, które enumeracja może odgrywać w reportażach, są zastrzeżone do tego jednego gatunku, czy jednak okażą się uniwersalne i wykorzystywane są w równym stopniu przez literaturę fikcjonalną i niefikcjonalną. Bo – czy granica między dziennikarstwem i literaturą przebiega w zupełnie innym miejscu niż stylistyka?

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/179 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/179 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 47-66 Dąbrowska, Dorota 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/179 reportaż ksenofobia międzykulturowość gościnność pl Cel artykułu stanowi podjęcie refleksji nad jednym z aspektów gościnności – zagadnieniem otwartości społeczeństwa na reprezentantów innych kultur. Gościnność stanowi, zgodnie z powszechnymi przekonaniami oraz w opinii badaczy polskich tradycji, jedną z podstawowych właściwości kultury polskiej. Równocześnie jednak przypisuje się jej dystans wobec innych, nieufność, niekiedy wręcz ksenofobię. Przedmiot analizy zawartej w artykule stanowią współczesne polskie reportaże, które pokazują Polskę jako kraj niegościnny. Celem analizy nie jest idea potraktowania reportaży jako wiarygodnych źródeł wiedzy na temat polskiej kultury, a namysł nad elementami perswazyjnymi obecnymi w opowieści o trudnościach w międzykulturowym komunikowaniu. Przedmiot analizy stanowią teksty zawarte w dwóch książkach – w Królu kebabów Marty Mazuś oraz w tomie zbiorowym o tytule Obrażenia. Pobici z Polską (autorstwa Urszuli Jabłońskiej, Magdaleny Kinińskiej, Kai Puto, Małgorzaty Rejmer, Ziemowita Szczerka, Macieja Wasielewskiego, Mirosława Wlekłego, Agnieszki Wójcińskiej). Autorka artykułu wskazuje na elementy ksenofobii możliwe do wydobycia z samych przytoczonych historii oraz na ujawniające się w narracji subiektywne punkty widzenia podmiotów relacjonujących i interpretujących przywoływane zdarzenia.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/180 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/180 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 67-77 Tomicka, Aleksandra 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/180 Mirosław Kuleba Czeczenia wojna rosyjsko-czeczeńska wartości Szamil Basajew Zbigniew Herbert pl Reportaż literacki zaliczany jest do literatury pięknej. Opowiada o zdarzeniach, których autor był świadkiem bądź uczestnikiem. Reportaż poruszający tematykę wojenną zajmuje wyjątkowe miejsce ze względu na determinację reportera, który podejmuje się tego zadania. Mirosław Kuleba uczestniczył w wojnach rosyjsko-czeczeńskich, a to, co widział, przeżył i odczuł, opisał m.in. w książce Szamil Basajew. Rycerski etos a powinność żołnierska. Poza rejestrem działań zbrojnych Kuleba zauważył, że wojna niesie ze sobą wartości, wśród nich zaś najważniejsza jest wolność. Zwrócił uwagę na to, że życie bojowników czeczeńskich jest mocno uduchowione. Spostrzeżenia te potwierdzają relacje innych reporterów, m.in. Patricka Chauvala, Wojciecha Jagielskiego, Anny Politkowskiej. Warto podnieść, że walkę o wolność Czeczenów wspierał duchowo Zbigniew Herbert.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/181 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/181 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 81-93 Draguła, Andrzej 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/181 Olga Tokarczuk Northrop Frye literatura Biblia mit pl Zarówno w wykładzie noblowskim, jak i w swoich esejach Olga Tokarczuk proponuje własną koncepcję literatury, którymi elementami są projekt nazywany przez nią ognozją, koncepcja narratora czwartoosobowego (panoptykalnego) czy też rozumienie i funkcja mitu, a szerzej – wszelkiej narracji. Jak sama przyznaje, jej koncepcję można uznać za alterreligijną. Ona sama odwołuje się do natury narracji biblijnej, aby – uciekając się do analogii – opisać własną koncepcję autora i innych składowych dzieła literackiego. Jej koncepcję można interpretować z punktu widzenia teorii literatury, ale także teologii. Niniejszy tekst jest próbą takiej właśnie interpretacji. Autor szuka paraleli pomiędzy literaturą w rozumieniu Tokarczuk a Biblią jako tekstem objawionym i spisanym przez hagiografa. W konkluzji autor stawia tezę, że nie jest to projekt postsekularny czy quasi-religijny, ale sekularny, a de facto gnostycki, ponieważ odwołuje się do wiedzy i kompetencji niby-boskiej jako fundamentu dla konstrukcji świata przedstawionego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/182 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/182 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 95-105 Dulko, Katarzyna 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/182 ekfraza kobieta poezja sztuka Wisława Szymborska pl Artykuł prezentuje analizę językową utworów Wisławy Szymborskiej, które nawiązują do innych tekstów kultury. Wybrane teksty rozpatrywane są w kontekście obecności kobiet w sztuce: malarstwie i literaturze. Tradycyjne ich ujęcia skonfrontowane są z wizerunkiem wynikającym z artystycznej wizji poetki, która próbuje rozbić lub rozszerzyć powszechne myślenie o tych postaciach.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/183 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/183 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 109-143 Królikowski, Janusz 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/183 Augustyn Pismo Święte Septuaginta kanon biblijny natchnienie biblijne interpretacja duchowa mówca chrześcijański kultura klasyczna retoryka pl Święty Augustyn jest kluczową postacią Kościoła i kultury zachodniej, którego wpływ widać także w podejściu do Pisma Świętego i Jego interpretacji. Całość swojego spojrzenia na Biblię opisał w dziele De doctrina christiana, które nadal zasługuje na uwagę i na uwzględnienie jej we współczesnych interpretacjach biblijnych. Wśród tematów dotyczących tekstu biblijnego, które podejmuje Augustyn, pierwszorzędne miejsce odgrywają zagadnienia prawdy i autorytetu Septuaginty, kanonu Pism Świętych, natchnienia biblijnego i duchowej interpretacji tekstów biblijnych oraz przymiotów mówcy chrześcijańskiego. Szerokie uwzględnienie tych zagadnień i ich twórcze rozwinięcie, także przy wykorzystaniu tradycji retorycznej zaczerpniętej z myślicieli rzymskich, przede wszystkim Cycerona, przyczyniło się do nawiązania twórczego dialogu Kościoła z kulturą klasyczną, a także stało się modelem do jego kontynuowania w późniejszych epokach. W swoim podejściu do tekstu biblijnego Augustyn pozostaje nadal twórczym inspiratorem, pokazującym żywotność tradycji biblijnej oraz jej znaczenie kulturowe.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/185 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/185 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 145-158 Kroczak, Justyna 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/185 Teofan Rekluz Święty z Wyszy Filokalia Jan Pryszmont Piotr Nikolski teologia prawosławna pl Św. Teofan Rekluz (Gieorgij Goworow, zm. 1894) zapamiętany został przez teologów i badaczy dzięki swym oryginalnym, ale mieszczącym się w tradycji rosyjskiego hezychazmu, pismom ascetyczno-moralnym. Ten biskup i święty był także autorem monumentalnego, pięciotomowego rosyjskiego wydania Filokalii (Dobrotolubija). Jego droga duchowa wiodła od pracy naukowej w Seminarium Duchowym, poprzez funkcję biskupa tambowskiego i szackiego aż do życia zamkniętego w Pustelni w Wyszy. Uważa się go zarówno za teoretyka, jak i praktyka życia ascetycznego opartego na wschodniej tradycji duchowej. Cała jego nauka i pouczenia związane były z modlitwą Jezusową, rolą serca w modlitwie i hezychazmem. W pracy Słowo o modlitwie twierdził, że „sprawa modlitwy w życiu chrześcijańskim jest najważniejsza”. Dążenie serca do Boga powinno być celem człowieka; nie zawsze jest to łatwe, ale dzięki wytrwałości każdy może cel ten osiągnąć. Święty Teofan uczył, jak wejść w dialog modlitewny z Bogiem. Jednym z najważniejszych ćwiczeń duchowych było, według niego, kształtowanie serca – środkiem do celu była tu pobożność i zwrócenie umysłu ku Bogu. Dzieło tego teologa jest znane w Polsce nie tylko w środowisku prawosławnym, ale także katolickim, gdzie powstała nawet monografia na jego temat (Jan Pryszmont). Mimo to czuje się pewien niedosyt – istnieją jedynie dwa przekłady jego pism oraz kilkanaście rozproszonych artykułów. W artykule przedstawiam twórczość św. Teofana w kontekście rosyjskiego hezychazmu, wskazuję także te jej aspekty, które najbardziej interesują polskich badaczy oraz kreślę perspektywy możliwego rozwoju badań nad myślą teologa.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/186 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/186 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 159-174 Rutkowska, Izabela 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/186 teolingwistyka język religijny teksty mistyczne Kościół katolicki pl Celem artykułu jest określenie, jakie miejsce w klasyfikacji języka religijnego może zajmować język tekstów mistycznych. Na początku zostały zdefiniowane pojęcia typu język mistyki, tekst mistyczny oraz opisane dotychczas stworzone klasyfikacje. Następnie skonfrontowano je z wiedzą filologiczną. Wykazało to znaczne różnice w rozumieniu pojęcia tekst mistyczny. Dla teologii bowiem główne kryterium oceny tekstu zależne jest od rodzaju relacji człowieka (autora) do Boga, a nie tylko od rodzaju użytego stylu czy zasobu słownictwa. Na tej podstawie można podzielić mistyczne dzieła na wynikające z kontaktu z Bogiem; na te, które służą do kontaktu z Bogiem; te, które są świadectwem kontaktu z Bogiem, oraz te, które służą do nauczania o Bogu. Inaczej też wygląda ocena ‘mistyczności’ tekstu – zależy ona w Kościele dodatkowo od poziomu duchowości i moralności autora, od zgodności treści z przesłaniem Biblii i nauki Kościoła. Natomiast odpowiedź na pytanie o miejsce, jakie zajmują teksty mistyczne pośród tekstów religijnych, zawarta jest poniekąd w odpowiedzi na pytanie o miejsce, jakie posiada doświadczenie mistyczne pośród doświadczeń religijnych. Podział takich dzieł ukazuje stopniowanie – od tekstu będącego świadectwem bezpośredniego kontaktu z Bogiem (poprzez objawienie, wizje, rozmowę), przez zapis doświadczenia religijnego, po tekst, w którym Bóg i sacrum są tylko przedmiotem opisu.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/187 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/187 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 177-189 Jankowiak, Lucyna Agnieszka 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/187 historia nauk historia terminologii polisemia terminologiczna pl W artykule zwrócono uwagę na zawodność kryterium odległości nauk w ocenie polisemii terminologicznej w świetle rozwoju nauk. Kryterium to w ujęciu H. Jadackiej (trzy stopnie wieloznaczności) i E. Grodzińskiego (polisemia dobra i zła) decyduje o wyróżnieniu dopuszczalnej polisemii terminologicznej. Okazuje się ono jednak mylące, co udowodniono w artykule na przykładzie terminów z medycyny i weterynarii. To jest dziedzin, które do końca XVIII w. rozwijały się jako jedna nauka, a dziś stanowią oddzielne dyscypliny, w dodatku należące do dwóch różnych zespołów nauk. Zastosowanie kryterium odległości nauk przy charakterystyce (diachronicznej i synchronicznej) terminologii może spowodować, że polisemia tego samego terminu (np. bielmo) może być odmiennie oceniana na różnych etapach roz­wo­ju danej nauki (tu: medycyny i weterynarii).

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/188 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/188 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 191-210 Malinowski, Wiesław Mateusz 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/188 zamek metafora literatura wiek XIX pl Artykuł poświęcony jest trzem kategoriom metafor, jakie generuje literacki obraz zamku w wybranych utworach z dziewiętnastowiecznej literatury Francji, Belgii i Polski. Mowa o zamku duszy (Nerval, Maeterlinck, Miciński), zamku tyranii (Hugo, Custine) oraz zamku chwały (Mickiewicz, Goszczyński).

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/189 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/189 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 211-227 Taraszczuk, Izabela 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/189 czasopismo demokracja gazeta Grünberg in Schlesien „Grünberger Wochenblatt” Judaica media redaktor wolnomyśliciel wolność wydawca Żydzi pl Dziedzictwo kulturowe wydawcy Wilhelma Levysohna jest obecnie przechowywane w Archiwum Państwowym w Zielonej Górze oraz na stronach internetowych Zielonogórskiej Biblioteki Cyfrowej (ZBC). Na dzisiejszym Placu Pocztowym odsłonięto w 2007 r. tablicę pamiątkową ku czci Wilhelma i Ulricha Levysohnów. Natomiast zielonogórskie Towarzystwo Społeczno-Kulturalne Mniejszości Niemieckiej od kilku lat wydaje miesięcznik „Grünberger Monatsblatt”. Swoją nazwą i treścią dziennik nawiązuje do periodyku Levysohna z XIX w. Niniejszy artykuł, Pochwała wolności: życie i twórczość wydawcy z dawnego Grünbergu, Wilhelma Levysohna, jest hołdem dla wybitnego redaktora, posła i człowieka mediów reprezentującego trzy nacje, który potrafił w trwały sposób zarchiwizować polityczną, społeczną i kulturową dynamikę burzliwego XIX w.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/190 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/190 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 229-239 Prusinowski, Piotr 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/190 surrealizm film dokumentalny kino francuskie kino polskie pl Słynny krytyk André Bazin dzielił filmowców na tych, którzy wierzą w obraz, i tych, którzy wierzą w rzeczywistość. Dokumentalną twórczość Waleriana Borowczyka, znanego przede wszystkim z filmów animowanych i fabularnych, trudno jednoznacznie przyporządkować do którejkolwiek z tych kategorii. Autor powyższego artykułu poddaje analizie tę część artystycznego dorobku reżysera, reprezentowaną przez takie filmy jak Dyptyk (Diptyque, 1967), Wyjątkowa kolekcja (Une collection particulière, 1973), List z Paryża (Brief von Paris, 1976) czy Miłość – potwór wszechczasów (L’amour – monstre de tous les temps, 1977). Obrazy te stanowią rzadkie przykłady wykorzystania elementów surrealizmu w kinie dokumentalnym.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/191 2025-12-27T12:03:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/191 2025-12-27T12:03:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 9 (2023): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 321-328 Banaszewski, Kamil 2023-12-21 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/191 bibliografia polonistyka filologia polska Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/194 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/194 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 19-119 Šípek , Richard 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/194 karty do gry wojna trzydziestoletnia Fryderyk V Ferdynand II F.G. Troilo W. Dembołęcki lisowczycy alegoria literatura okolicznościowa XVII w. pl Wkrótce po bitwie pod Białą Górą, prawdopodobnie w Wiedniu, ukazał się druk zawierający cztery zestawy miedziorytów, na każdy z nich złożyło się dziewięć kart do gry, wyposażonych w alegoryczne ryciny. Nakład tej publikacji trudno obecnie ustalić; do naszych czasów zachowały się jedynie dwa kompletne egzemplarze tej edycji, jeden zachował się w oryginalnej, nierozciętej formie i przechowywany jest w Deutsches Spielkartenmuseum w Leinfelden-Echterdingen w Niemczech. Drugi, pocięty na pojedyncze karty, był własnością bibliofila Františka Gottfrieda Troila (ok. 1583 – ok. 1648) jako fragment kolekcji jego ulotek z lat 1618-1622, a obecnie znajduje się w zbiorach wczesnych druków Biblioteki Muzeum Narodowego w Pradze. Alegoryczne ilustracje na kartach do gry przedstawiają wydarzenia związane z wybuchem powstania czeskiego, jego genezą, przebiegiem i militarną klęską, zdławioną brutalnymi represjami. Omawianą talię zatytułowano po łacinie: Declaratio mysterii novorum foliorum lusoriorum, dictorum Folia Kosakorum Lisoviensium (Objaśnienie tajemnicy nowych kart do gry zwanych Karty kozaków lisowskich). Poniżej poszczególnych kart, przyklejonych taśmą do kartek papieru większego formatu, właściciel druku, czyli F.G. Troilo napisał serię łacińskich komentarzy, wyjaśniających alegoryczne znaczenie ilustracji. Wszakże Troilo prawdopodobnie oparł treść tych subskrypcji na niezachowanym łacińskim wzorze polskiego druku pt. Declaratia, abo obiaśnienie kart kozackich, wydanego w 1621 roku, oraz na komentarzach do tychże kart zredagowanych wierszem. Wznowienie kart obejmuje facsimile (37) druku wraz z odręcznie poczynionymi komentarzami przez F.G. Troila, poprzedzonymi dziesięciojęzycznym przekładem manuskryptu. Przekłady oraz reprodukcje otrzymały identyczną numerację, aby skorelować odbitki z tekstem, ponieważ są publikowane w dwóch odrębnych częściach. Pierwsza liczba wskazuje pozycję karty w talii (1-36), natomiast druga – jej miejsce w obrębie czterech kolorów (1-9). Deskrypcje ogłoszono w następującej kolejności: oryginalne brzmienie łacińskie (1), następnie po polsku (2), czesku (3), angielsku (4), francusku (5), niemiecku (6), włosku (7), rosyjsku (8), hiszpańsku (9) oraz ukraińsku (10).

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/199 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/199 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 121-158 Stańczak, Wioletta 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/199 Żołnierz czasopismo patriotyzm „W Drodze” artykuły historia pl „W Drodze”, dwutygodnik polityczny i literacki to czasopismo, które było wydawane w Jerozolimie od 1943 do 1946 roku. Tytuł czasopisma wyznacza jego motyw przewodni, ciągłe przebywanie „W Drodze” może być rozumiane symbolicznie. Liczne odwołania do historii, do dziejów naszego kraju, to ciągłe wędrowanie ku wolności, droga do niepodległości, a także tułacze losy polskich żołnierzy, jak również osób cywilnych. W dwutygodniku „W Drodze” odnajdujemy zatem publikacje na temat sztuki i polityki, a przede wszystkim historii, do której odwołania znajdują się w większości tekstów poruszających sprawy patriotyzmu i ważnych świąt państwowych. Pismo przyczyniło się do rozpowszechnienia dokonań żołnierzy na arenie międzynarodowej, a przede wszystkim wśród czytelników emigracyjnych. Tytuł bez wątpienia należy do grupy najważniejszych periodyków emigracyjnych, osadzonych na Bliskim Wschodzie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/202 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/202 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 159-172 Turska, Magdalena 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/202 czasopiśmiennictwo „Lamus” ewolucja regionalne czasopismo literacko-artystyczne twórczość artystyczna pl Artykuł dotyczy pisma literacko-artystycznego „Lamus” wydawanego w latach 1993-2014 w Gorzowie Wielkopolskim. Ujmuje zagadnienie ewolucji periodyku na przestrzeni tego okresu na podstawie zawartości czasopisma. Celami artykułu są analiza korpusu oraz zarysowanie tła lokalnego czasopiśmiennictwa, aby unaocznić rolę „Lamusa” w Gorzowie Wielkopolskim. W czasie, gdy był publikowany, stanowił jeden z najbardziej opiniotwórczych regionalnych magazynów literackich. Pozycja „Lamusa” była na tyle silna, że w późniejszym czasie – po zmianie składu redakcji, od 2008 roku – miał zasięg ogólnokrajowy, będąc dystrybuowanym w sieci Klubu Międzynarodowej Prasy i Książki (EMPiK). Na podstawie pisma kreuje się obraz środowiska literackiego w Gorzowie Wielkopolskim, które skonsolidowane wokół Kamienicy Artystycznej „Lamus” przy ulicy Sikorskiego 5 oddziaływało na kulturalny charakter miasta. Periodyk w początkowej fazie był forum wypowiedzi dla lokalnych twórców, następnie – po rewolucyjnej zmianie szaty graficznej oraz zawartości – niejako zrzeszył głosy kręgów naukowo-filologiczno-artystycznych Polski. Wizja czasopisma konwertowała się zwłaszcza od 2008 roku, gdy redaktorką naczelną została Gabriela Balcerzakowa (po objęciu funkcji dyrektora Kamienicy Artystycznej przez Zbigniewa Sejwę). Artykuł prezentuje zawartość wybranych numerów i w charakterystyce pisma opiera się na rozmowach z Gabrielą Balcerzakową i Zbigniewem Sejwą przeprowadzonych w Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej im. Zbigniewa Herberta w Gorzowie Wielkopolskim latem 2023 roku (28 lipca 2023 r. – wywiad z dr. Zbigniewem Sejwą oraz 7 sierpnia 2023 r. – wywiad z dr Gabrielą Balcerzakową). Nagrany materiał posłużył do nakreślenia wizji i misji twórców „Lamusa” po 2008 roku. Wydawany od tego czasu jako półrocznik periodyk pretendował do miana specjalistycznego pisma quasi-naukowego. Należy przy tym zaznaczyć, że redaktorka naczelna – pomimo propozycji – nie kierowała się w stronę nadania „Lamusowi” statusu pisma punktowanego. Chociaż czasopismo przeszło rewolucyjną zmianę i pozyskało stałych odbiorców, to ostatni numer wyszedł w 2014 roku. Przyczyną wstrzymania wydawania periodyku było połączenie Kamienicy Artystycznej „Lamus” z Miejskim Ośrodkiem Sztuki w jedną samorządową instytucję kultury. Wówczas Sejwa przestał pełnić funkcję dyrektora Kamienicy. Idea stworzenia na gorzowskich podwalinach czasopisma wychodzącego poza lokalne środowisko w pewnym sensie się ugruntowała – w końcu przez sześć lat skutecznie publikowano półrocznik. Ostatecznie „Lamus” ze względów finansowych (podjęcie decyzji o połączeniu instytucji kultury, by znaleźć oszczędności w budżecie miasta) przeszedł do historii regionalnych magazynów literacko-artystycznych.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/208 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/208 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 175-187 Królikowski, Janusz 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/208 Augustyn Wyznania autobiografia sławienie Boga pokora modlitwa wędrówka duchowa pl Wyznania świętego Augustyna ze swoją specyfiką literacką i duchową wyznaczyły ważny kierunek w piśmiennictwie chrześcijańskim, który ciągle jest kontynuowany, i to nie tylko w środowiskach chrześcijańskich. Dyskutuje się w badaniach, dotyczących Biskupa z Hippony, co skłoniło go do napisania tego autobiograficznego dzieła. W niniejszym artykule nawiązujemy do hipotezy, że dokonało się to pod wpływem Paulina z Noli. Wskazujemy następnie motywy, które określiły już konkretną realizację zamysłu Augustyna, a zwłaszcza motyw sławienia Boga i uznania swojej grzeszności. Te dwa główne motywy dopełniają motywy okazania pomocy braciom w drodze do świętości poprzez „opowiadanie” dzieł, jakie Bóg w nim wypełnił, oraz motyw prośby skierowanej do braci, aby otrzymać od nich modlitewną pomoc. W swoim ostatecznym kształcie dzieło Augustyna stanowi ważną pomoc okazaną chrześcijanom w kształtowaniu ich wędrówki prowadzącej do Boga.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/209 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/209 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 189-222 Gorzelana, Joanna Seul, Anastazja 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/209 Jan Paweł II biografia czasopisma rosyjskojęzyczne selektywność religia okupacja pl Zamiarem autorek jest przedstawienie sposobów prezentacji elementów biografii Karola Wojtyły w czasopismach rosyjskich i rosyjskojęzycznych. Przeanalizowały one dostępne w internecie okolicznościowe artykuły prasowe dotyczące młodości przyszłego papieża. Autorki zwróciły uwagę na następujące tematy: środowisko rodzinne, przebieg edukacji, osoby i sytuacje, które doprowadziły go do wyboru drogi życiowej podczas okupacji. Na podstawie przeanalizowanych tekstów wnioskują, że wybór informacji biograficznych jest uzależniony od profilu czasopisma i cechuje go selektywność. Ponadto wielu tekstom brakuje obiektywizmu i rzetelności dziennikarskiej, obecne są też celowe zniekształcenia obrazu młodego Wojtyły. Badane materiały oprócz funkcji illokucyjnej, pełnią funkcję perlokucyjną, przekazując ideologię deprecjonującą rolę religii katolickiej w świecie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/218 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/218 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 223-246 Kotin, Andrey 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/218 autobiografia Nabokov fikcja literacka pl Tytuł artykułu nawiązuje (nieco przewrotnie) do pierwszej anglojęzycznej powieści Nabokova Prawdziwe życie Sebastiana Knighta, której narrator podąża tropem swojego niedawno zmarłego przyrodniego brata, wybitnego pisarza, by w finale uświadomić sobie nadaremność poszukiwania prawdy obiektywnej o artyście i człowieku w ogóle. Oprócz nadmienionego tekstu, przedmiotem analizy będą także ostatnia ukończona powieść Nabokova Patrz na te arlekiny!, gdzie życie i twórczość autora ukazują się w krzywym zwierciadle fikcji literackiej, oraz jego autobiografia Pamięci, przemów, którą z kolei można rozpatrywać jako swego rodzaju „zakamuflowaną” powieść.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/219 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/219 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 247-260 Kłos, Zdzisław 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/219 Michał Choromański autobiografizm literatura polska pl Michał Choromański był z pokolenia Witolda Gombrowicza, Brunona Schulza i Czesława Miłosza. Wielką popularność przyniosła mu w latach trzydziestych powieść Zazdrość i me­dycyna. Tej przedwojennej popularności nie utrwaliły jednak liczne utwory wydane w okresie po­wojennym. Dopiero w latach siedemdziesiątych zaczęto doceniać jego twórczość. Twórczość, którą przenikały w znacznym stopniu elementy autobiograficzne. Sam Choromański twierdził jednak nieco przewrotnie, że autobiografizmu wręcz nie znosi. W swoim artykule próbuję z pisarzem nieco pole­mi­zować, opierając się na cytowanych opracowaniach krytycznych. Staram się zatem wychwycić jak najwięcej wątków i motywów związanych z biografią Choromańskiego, wyodrębniając na podstawie wybranych powieści kilka kręgów tematycznych. Są to: narrator będący porte parole autora, zbeletryzowane wydarzenia z jego życia oraz miejsca związane z jego biografią.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/221 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/221 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 261-274 Niewdana, Agnieszka 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/221 Jan Józef Szczepański autobiografizm biografia autor pisarz Portki Odyssa pl Ile jest autora w jego tekście, obrazie czy rzeźbie? Wydawać by się mogło, że takie pytanie nie powinno być stawiane, bo oto liczy się samo dzieło. Autor mógł być całkowicie pomijany lub jedynie wzmiankowany; krótka notka biograficzna nie wnosiła tak naprawdę niczego istotnego w kontekście omawianego wytworu jego pracy. Jednak dla mnie zawsze postać kryjąca się za podpisem na książce czy pod fotografią miała znaczenie. Szczególnym przypadkiem w tej sytuacji jest krakowski pisarz Jan Józef Szczepański. Już kilka lat temu znawca i badacz Conrada, ale i autora Polskiej jesieni, zaproponował właśnie autobiograficzne odczytywanie twórczości Szczepańskiego. Sześć kluczy, mających pomóc w czytaniu, rozumieniu i interpretowaniu szeroko rozumianej twórczości, jest następujących: pokoleniowy, autobiograficzny, conradowski, koncepcji pisarza i literatury, zagadnienia totalitaryzmu, metafizyczny. Całościowo odnoszą się one do niezwykle barwnego życiorysu autora Ikara. Jednak stanowią one swego rodzaju wyzwanie czytelnicze, badawcze, a nowe światło na propozycję Zabierowskiego rzuciły wydawane od 2011 roku Dzienniki Szczepańskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/222 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/222 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 275-288 Mikołajec, Marek 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/222 anaideia autotematyzm powieść łotrzykowska powieść pikarejska Śląsk pl Zasadniczym celem rozważań w tym artykule jest omówienie powieści Utopek Leszka Libery w przekładzie Sławy Lisieckiej, której akcja zlokalizowana jest w stronach rodzinnych pisarza i profesora akademickiego (w Raciborzu na Górnym Śląsku), nie mniej ważna pozostaje także próba objaśnienia estetycznych i ideowych znaczeń tego utworu. Istotnym wątkiem pozostaje również przywołanie dość skromnej, względem rozmachu i oryginalności powieści, recepcji książki Libery. Punktem wyjścia jest motyw bezwstydu (anaideia) funkcjonujący jako strategia pisarska charakterystyczna dla głównego bohatera i narratora zarazem. Ten rodzaj dykcji i przedstawienia jest częścią dyspozycji narratora pikarejskiego. Autsajdera wywodzącego się z nizin, innego, który ze względu na swoją pozycję może powiedzieć więcej niewygodnych prawd niż bohaterowie osadzeni w hierarchii wyżej. Libera w swej książce sięga po motyw sakralizacji obiektów, powieściowych artefaktów, dzięki czemu nabierają one wielowymiarowego sensu (ekskrementy, beczka, pulok, drewno, miód). W tekście zostają przywołane i krytycznie skomentowane fragmenty unaoczniające te procesy. Prowadzą one do skrytej pod tkanką trudnego, obrazoburczego tekstu refleksji na temat opowieści w opowieści. Historii i literackości, które pozostają wartością bezwzględną przy względności waśni narodowych, aktów bohaterstwa, wyzwań umundurowanego świata. W artykule przedstawiono dekonstrukcje, interpretacje, analizy pokazujące, że książka Libery ma potencjał do odkrycia i otwarta jest na różne nowoczesne odczytania. Nade wszystko jest jednak triumfem literatury samej w sobie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/223 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/223 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 289-302 Prusinowski, Piotr 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/223 rock industrialny przestrzeń wewnętrzna pejzaż dźwiękowy pl Trent Reznor, lider i przez wiele lat jedyny stały członek grupy Nine Inch Nails, od ponad trzech dekad tworzy muzykę zaliczaną na ogół do rocka industrialnego, ale wymykającą się jednoznacznym klasyfikacjom gatunkowym. Jako wokalista częstokroć przechodzi od szeptu do gniewnego bądź desperackiego krzyku, ilustrując swoje pełne udręki wynurzenia muzyką, która przybiera formę brutalnych „sonicznych ataków”, przerywanych – niekiedy w obrębie jednego utworu – momentami wyciszenia, zawsze jednak podszytego nerwowym napięciem. W jego ujęciu pejzaż zdegradowanej cywilizacji przemysłowej, malowany za pomocą dźwięków, pełni funkcję scenerii dla skrajnie subiektywnej, silnie zabarwionej autobiografizmem wiwisekcji ekstremalnych stanów mentalnych. W latach dziewięćdziesiątych – okresie największych sukcesów Nine Inch Nails – młodzi słuchacze, reprezentanci tak zwanego pokolenia X, rozpoznawali w tych muzycznych psychodramach odbicie samych siebie, sfrustrowanych i zagubionych w zamęcie współczesności.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/224 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/224 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 305-321 Schönherr, Monika 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/224 afinitywność zdania bezczasownikowe forma finitywna/osobowa czasownika zdania afinitywne analiza korpusowa Psałterz floriański pl Pomimo istnienia różnych podejść syntaktycznych, w gramatyce tradycyjnej jako obiekt badawczy nadal dominują zdania zawierające czasownik finitywny. Zdania pozbawione elementu werbalnego nie są uwzględniane w wiodących teoriach składniowych. Samo istnienie tych syntagm podważa jednak tradycyjne rozumienie pojęcia zdania. W artykule dokonano analizy właściwości morfosyntaktycznych zdań bezczasownikowych na podstawie tekstu Psałterza floriańskiego. Pokazano, że afinitywne modele zdań należy uznać za pełnoprawne syntagmy. Uniwersalność i regularność zdań pozbawionych verbum finintum oraz ich niezależność w kodowaniu predykacji nakazują uznać je pod względem tworzenia zdań za równoprawne formacje zdaniowe.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/225 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/225 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 323-334 Majdańska-Wachowicz, Urszula 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/225 incipity genologia kontrastywna recenzja muzyczna „Rolling Stone” „Teraz Rock” pl Celem artykułu jest analiza wybranych incipitów recenzji muzycznej w ujęciu porównawczym. Materiał obejmuje recenzje z polskiego magazynu „Teraz Rock” oraz amerykańskiego „Rolling Stone” (roczniki 2015). Analiza dowodzi, że oba czasopisma wykazują wiele podobieństw kompozycyjnych i stylistycznych. Incipity mogą informować o rodzaju muzyki, dorobku fonograficznym artysty czy zawierać wybrane elementy biograficzne. Początek recenzji muzycznej to miejsce strategiczne, w którym ujawniają się cele komunikacyjne tego gatunku, tj. informacja i ocena. Incipity pełnią także funkcję perswazyjną, gdyż mają zachęcić czytelnika do dalszej lektury.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/226 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/226 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 335-343 Korzeniewska, Paulina 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/226 antybohater(ka) kino sportowe serial Wściekły Byk Zapaśnik Gambit królowej pl Niniejszy artykuł stara się prześledzić przemianę ekranowych antybohaterów w kinie sportowym. Materiał wybrany do analizy składa się z trzech tytułów, które problematyzują postać antybohatera (lub antybohaterki) w określonych społecznych i kulturowych okolicznościach, z wykorzystaniem powszechnych stereotypów dotyczących ich dyscyplin, a także biorąc pod uwagę oczekiwania dotyczące płci i przedstawianie porażki sportowej. Te tytuły to klasyczny film biograficzny Wściekły Byk (1980) opowiadający historię targanego konfliktami boksera Jake’a La Motty, opowieść Darrena Aronofsky’ego o zniekształconej i rozpadającej się na oczach widza męskości, Zapaśnik (2008), oraz popularny serial na platformie Netflix, Gambit królowej (2020), będący zapisem losów fikcyjnej genialnej szachistki Elizabeth Harmon. Zestawienie i porównanie wymienionych postaci sugeruje, że antybohater(ka)-sportowiec przechodzi na ekranie gruntowną przemianę; od karmiącego się przemocą La Motty do niepokojącej, ale fascynującej i inspirującej, Harmon.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/227 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/227 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 465-473 Banaszewski, Kamil 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/227 bibliografia polonistyka filologia polska Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/228 2025-12-27T08:06:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/228 2025-12-27T08:06:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 10 (2024): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 475-484 Majkowska, Michalina Sztyber, Radosław 2024-12-30 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/228 bibliografia polonistyka filologia polska Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi informacje o materiałach opublikowanych na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego” w latach 2015-2024, które powstały pod piórem pracowników Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego. Bibliografię tę sporządzono z okazji dziesięciolecia istnienia rocznika. Wielu autorów rozstało się już z uczelnią, dlatego też przyjęto zasadę uwzględniania afiliacji zgodnej z czasem ogłoszenia tekstu drukiem ze względów archiwizacyjnych. Rejestr przedstawia również wkład akademików, zatrudnionych w zielonogórskim Instytucie, w rozwój rocznika.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/232 2025-12-25T15:36:12Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/232 2025-12-25T15:36:12Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 17-28 Królikowski, Janusz 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/232 pochlebstwo kłamstwo zwodzenie fałsz spryt zmienność trucizna duchowa pl Pochlebstwo (łac. adulatio), zwłaszcza w okresie średniowiecza, było przedmiotem wielorakich i wnikliwych analiz, które mimo pewnych różnic w jego rozumieniu, jednogłośnie postrzegały je jako poważne wykroczenie moralne, burzące relacje międzyludzkie. Pod wpływem tych idei Dante w Boskiej komedii dokonał modyfikacji tradycyjnej doktryny siedmiu wad głównych, włączając do nich właśnie pochlebstwo i proponując dotkliwe kary dla grzeszników, którzy nim się posługiwali. Niestety, żyjemy w czasach, gdy pochlebstwo nie spotka się z adekwatną oceną moralną, a tym samym zatruwa relacje międzyludzkie, degradując przy tym wychowanie, politykę, kulturę. Warto więc sięgnąć do myślicieli średniowiecznych, aby zdać sobie sprawę z tego, że chodzi o zagadnienie rzeczywiście doniosłe ze społecznego punktu widzenia.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/235 2025-12-25T15:36:10Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/235 2025-12-25T15:36:10Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 29-41 Kłos, Zdzisław 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/235 język polityki nazwy ulic Warszawa pl Ulice miały nazwy już w starożytnym Rzymie. Te miejskie drogi „mówiły”, zawierając znaczące treści. Taka była np. via Sacra – „święta droga”. Od średniowiecza do XVIII w. ulice nosiły nazwy topograficzne, pochodzące od zawodów mieszczan bądź też od imion świętych. Pierwsze nazwy „symboliczne” pojawiły się w Warszawie już na początku wieku XIX. Były to nazwy „pamiątkowe”, noszące treść quasi-polityczną (np. ulica Napoleona). Od połowy wieku XIX licznym warszawskim ulicom rosyjski zaborca narzucał treści obce: nazwiska przedstawicieli carskich władz oraz nazwy rosyjskich miast. Można uznać, że te nomina propria niosły w sobie język polityki. Po roku 1918 polskie władze stolicy pragnęły zetrzeć widoczne ślady rosyjskiego panowania. Dotyczyło to również nazw ulic i placów. Przemianowania miały symbolicznie dokumentować i manifestować odzyskaną niepodległość. Tworzono coraz więcej nazw „pamiątkowych”, w których odzwierciedlała się myśl polityczna odrodzonej Rzeczypospolitej. Ulice z narzuconymi przez zaborcę nazwami otrzymywały nowe miana (np. Petersburska stała się Jagiellońską). W latach niemieckiej okupacji części ulic nadano nowe nazwy – niektóre neutralne (np. Parkstr. – ul. Fredry), pozostałe narzucały warszawiakom język hitlerowskiej propagandy. Szczególnie drastycznie brzmiały dla warszawiaków takie nazwy, jak Adolf-Hitler-Platz, Siegesstraße i Victoria-Str. Po drugiej wojnie światowej władze totalitarne połączyły aspekt pamiątkowości z politycznym i ideologicznym koniunkturalizmem. Od drugiej połowy XX w. zmieniano nazwy wielu ulic. Nazwy te wręcz „krzyczały” nazwiskami bohaterów ruchu komunistycznego. Można z pewnością uznać, że był w nich zakodowany język polityki. Po roku 1989 w warszawskim nazewnictwie ulicznym zastępowano narzuconych patronów własnymi bohaterami, czyli postaciami marginalizowanymi przez władze PRL. Stanowiło to pewną analogię z sytuacją po odzyskaniu niepodległości w 1918 r. Wówczas usuwano ślady rusyfikacji, z kolei od roku 1989 – „pamiątki” po niechlubnej PRL-owskiej przeszłości. Przywrócono więc wcześniejsze nazwy, np. Chmielna zamiast Rutkowskiego, plac Bankowy, a nie Dzierżyńskiego, plac Zwycięstwa stał się znów placem Piłsudskiego, a generał Władysław Anders zastąpił niesławnej pamięci Marcelego Nowotkę, aleja Rewolucji Październikowej stała się aleją Prymasa Tysiąclecia. Język polityki był więc w największym stopniu obecny w warszawskiej toponimii w długim okresie PRL-u, szczególnie w latach pięćdziesiątych. To właśnie wtedy nowo nadane nomina propria były wręcz „naszpikowane” treścią polityczną – informowały, edukowały „nieświadomych” obywateli, zmuszały do poznawania narzucanych przez władze treści.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/237 2025-12-25T15:36:09Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/237 2025-12-25T15:36:09Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 43-52 Dąbrowska, Dorota 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/237 reportaż wartościowanie perswazja obraza uczuć religijnych pl Cel artykułu stanowi refleksja nad zagadnieniem wartościowania rzeczywistości w reportażu – problemem ściśle powiązanym z kwestią podmiotowej postawy twórcy, przyjętej strategii narracyjnej. Tekst ma charakter case study – skoncentrowany jest na analizie dwóch reportaży literackich – Powietrze tu mokre Małgorzaty Rejmer oraz Zgorszenie polskie Mirosława Wlekłego. Zaprezentowane obserwacje zmierzają do wykazania, że funkcjonujące na gruncie polskim typologie określające możliwe postawy autorskie w tekście reportażowym nie odzwierciedlają złożoności literackich realizacji gatunku.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/238 2025-12-25T15:36:08Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/238 2025-12-25T15:36:08Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 53-61 Hawrysz, Magdalena Wojtysiak, Julia 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/238 komunikacja polityczna Przemysław Czarnek platforma „X” pl Szkic mieści się w obszarze badań nad medialnym wizerunkiem polityków. W opracowaniu obserwacji poddano wpisy na platformie „X” jednego z prominentnych działaczy partii Prawo i Sprawiedliwość, byłego ministra edukacji i nauki. Celem analiz jest wskazanie najbardziej charakterystycznych dla tych komunikatów właściwości stylistycznych oraz analiza wpisów polityka pod kątem realizowanych w nich funkcji widzianych w perspektywie komunikacji politycznej.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/240 2025-12-25T15:36:07Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/240 2025-12-25T15:36:07Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 65-87 Stańczak, Wioletta 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/240 czasopismo „W Drodze” powstanie warszawskie idea pisma bohaterowie polski emigrant pl „W Drodze” było czasopismem wydawanym w Jerozolimie w latach 1943-1946 przez środowiska polskie na emigracji, w szczególności przez polskich żołnierzy i uchodźców przebywających na Bliskim Wschodzie. Powstało w trudnych czasach II wojny światowej, kiedy wielu Polaków znalazło się poza granicami kraju, a czasopismo miało być dla nich łącznikiem z ojczyzną oraz platformą do wymiany myśli i poglądów. „W Drodze” poruszało tematy związane z kulturą, historią i literaturą polską, a także z codziennym życiem i wyzwaniami, jakie niosło życie na emigracji. Publikowane artykuły, eseje, poezja i recenzje literackie odzwierciedlały zarówno duchowy, jak i intelektualny charakter ówczesnej polskiej emigracji, podtrzymując jedność narodową w odległym zakątku świata.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/241 2025-12-25T15:36:06Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/241 2025-12-25T15:36:06Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 89-116 Kubiak, Maciej 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/241 Stanisław Staszewski mitologizacja kobieta piosenka XX w. pl Celem artykułu jest zwrócenie uwagi na sposób przedstawienia postaci kobiety w twórczości Stanisława Staszewskiego. Artysta w charakterystyczny dla siebie sposób nawiązuje do postaci znanych z własnego otoczenia, przefiltrowując prywatne znajomości przez literacko-muzyczną świadomość. Źródła postrzegania kobiety, proces mitologizacji jej postaci, nawiązanie do archetypów i kulturowo uwarunkowanych wzorców kobiety sięgają u Staszewskiego do twórczości młodopolskiej, której motywy, narracje i poetykę artysta wykorzystuje do stworzenia indywidualnego stylu literackiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/242 2025-12-25T15:36:05Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/242 2025-12-25T15:36:05Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 117-125 Zwolińska-Pieniążek, Paulina 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/242 „skrzynki” radiowe „Skrzynka Ogólna” „Skrzynka Odpowiedzi” „Francuska Skrzynka Katowic” audycja radiowa radio Polskie Radio nadawca odbiorca relacje nadawczo-odbiorcze pl Relacja między nadawcą i odbiorcą, będąca jednocześnie kontrastowa i spójna, jest fundamentem istnienia środków masowego przekazu, toteż od początku funkcjonowania polskiej radiofonii kładziono duży nacisk na budowanie silnej i trwałej więzi między nadawcami i odbiorcami radia. Artykuł przybliża „skrzynki” radiowe – specjalne audycje nadawane w Polskim Radiu, w których odczytywano listy przesyłane do redakcji przez słuchaczy i odpowiadano na nie na antenie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/243 2025-12-25T15:36:04Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/243 2025-12-25T15:36:04Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 127-144 Borowczyk, Paulina 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/243 Shrek filmy dubbingowane dialogi filmowe relacje intertekstualne aluzje kulturowe pl W niniejszym artykule skupiam się na przedstawieniu i omówieniu aspektów, które przyczyniły się do sukcesu pierwszej i drugiej części amerykańskiej produkcji Shrek. Czynniki, które omawiam, są w większości charakterystyczne również dla pozostałych filmów animowanych bądź tych z udziałem aktorów. Formuła zaproponowana przez twórców Shreka tak bardzo się sprawdziła, że animacje powstałe po 2001 r. są tworzone w podobnym duchu i sięgają po sprawdzone środki. Mowa tu m.in. o stworzeniu całej siatki aluzji do świata popkultury, absurdalnym humorze, parodii, wykorzystaniu głosów znanych aktorów czy nowoczesnych technologii komputerowych przy tworzeniu animowanych postaci i ich bajkowego świata.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/244 2025-12-25T15:36:03Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/244 2025-12-25T15:36:03Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 145-157 Izdebska-Długosz, Dominika 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/244 metodologia badań glottodydaktyka projekt badawczy studenci pl W artykule przedstawia się zakres tematyczny oraz cele wykładu z metodologii badań glottodydaktycznych na studiach II stopnia: Nauczanie języka polskiego jako obcego i drugiego na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Analizie treści towarzyszą wypowiedzi studentów rozpoczynających uczenie się metodologii oraz tych, którzy ukończyli już I rok studiów, pokazujące wzrost ich świadomości metodologicznej. Przegląd studenckich projektów badawczych, w których po raz pierwszy wykorzystują oni w praktyce badawczej poznane na wykładzie pojęcia metodologiczne, pokazuje, jakie strategie, metody i techniki badawcze są przez nich faworyzowane.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/245 2025-12-25T15:36:02Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/245 2025-12-25T15:36:02Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 159-173 Kładoczny, Piotr 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/245 konceptualizacja zmysły utrata wzroku hierarchia zmysłów rama semantyczna pl Leksyka opisująca doznania zmysłowe, choć opisywana wielokrotnie, wciąż jest interesującym polem badawczym ze względu na aspekt historyczny oraz idiolektalny i socjolingwistyczny. Teksty literackie należy uznać za bardzo dobry materiał do tego typu analiz i interpretacji nie tylko dlatego, że jest to gotowy obiekt, lecz przede wszystkim ze względu na jego walory jakościowe, w tym głównie bogactwo słownictwa. Opisany w artykule materiał pochodzący z powieści Jerzego Pilcha i Michała Kaziowa obrazuje, że hierarchia najważniejszych zmysłów jest ustabilizowana. Przeważa wzrok, następne w kolejności to słuch i dotyk. Jednak w poszczególnych sytuacjach, takich jak utrata wzroku czy przeważająca tematyka dotycząca komunikacji i relacji międzyludzkich, może dojść do zmiany tej hierarchii, dominacji słuchu. Kolejne badania mogą wykazać również inne zmiany w zakresie hierarchii zmysłów człowieka.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/247 2025-12-25T15:36:01Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/247 2025-12-25T15:36:01Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 175-190 Poroszewska, Dominika 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/247 podcast kreatywność genologiczna gatunek medialny blog stand-up list do redakcji pl Tematem niniejszego artykułu jest kreatywność genologiczna, polegająca na rozszerzaniu konwencjonalnych struktur gatunkowych i wprowadzaniu oryginalnych elementów do tekstu. Celem artykułu jest wstępne zbadanie kreatywności genologicznej w kontekście nowego gatunku medialnego, jakim jest podcast, który jako zjawisko wciąż słabo opisane nie doczekał się jeszcze jednoznacznie zdefiniowanego wzorca kanonicznego. Analiza skupia się na podcaście Ja i moje przyjaciółki idiotki i ma na celu określenie, jakie wzorce gatunkowe są w nim wykorzystywane. Badanie opiera się na analizie wybranych odcinków wskazanego podcastu, w których zidentyfikowano kluczowe cechy blogu, stand-upu oraz listu do redakcji.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/248 2025-12-25T15:35:59Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/248 2025-12-25T15:35:59Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 205-234 Jabłońska , Izabela Majkowska, Michalina Sztyber, Radosław 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/248 Instytut Filologii Polskiej Uniwersytet Zielonogórski polonistyka zielonogórska „Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego” pl Artykuł stanowi przegląd działań Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zie­lo­no­górskiego sukcesywnie odnotowywanych na łamach rocznika w latach 2015-2024. Wzięto tu zatem pod uwagę inicjatywy cykliczne oraz okolicznościowe, serie wydawnicze („Zielonogórskie Seminaria Językoznawcze”, „Scripta Humana”), konkursy tematyczne (z zakresu literatury i języka polskiego oraz wiedzy o mediach), konferencje naukowe (jak np. XIII Forum Kultury Słowa czy Sympozjum Mickiewiczowskie z okazji 160. rocznicy śmierci poety) i in. W osobnym segmencie pokrótce przypomniano sylwetki Pracowników Instytutu, zaprezentowanych w kolejnych numerach czasopisma, a są to: Marian Bugajski, Jerzy Brzeziński, Czesław Paweł Dutka, Maria Januszewicz, Leszek Libera, Krzysztof Maćkowiak, Ireneusz Sikora, Anna Szóstak, Marzanna Uździcka. W prezentowanym materiale archiwalnym nieco skromniej opisano także przedsięwzięcia realizowane przez redakcję zielonogórskiego czasopisma, gdyż bezpośrednio wpisują się w istotę funkcjonowania Instytutu. Podstawę źródłową omówienia stanowią materiały ogłoszone na łamach rocznika, wszakże wzbogacono ją o sporo innych pozycji bibliograficznych różnej proweniencji. Całość podzielono na trzy części: a) Wokół ludzi, b) Wokół zdarzeń, c) Wokół rocznika.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/249 2025-12-25T15:35:58Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/249 2025-12-25T15:35:58Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 249-256 Szott, Mirosława 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/249 regionalia lubuskie poezja proza pl Artykuł prezentuje podsumowanie dziesięciu lat istnienia działu Regionalia lubuskie w roczniku „Filologia Polska”. Autorka skupia się na tekstach literackich, czyli prezentowanej poezji i prozie. Śledzi także dalsze losy autorek i autorów pod kątem wydawanych książek i zdobywanych nagród. Wśród twórców, których teksty ogłoszono na łamach rocznika, znajdują się następujący autorzy: Roksana Bach, Michał Banaszak, Rafał Brasse, Edward Derylak, Elżbieta Dybalska, Jolanta Fainstein, Krzysztof Fedorowicz, Agnieszka Gadzińska-Grądkiewicz [Tymoszczuk], Agnieszka Ginko, Dorota Grzesiak, Jerzy Hajduga, Romuald Marek Jabłoński, Beata Patrycja Klary, Barbara Konarska, Elżbieta Kościucha-Wieczorek, Andrey Kotin, Marek Krukowski, Mirosław Kuleba, Eugeniusz Kurzawa, Agnieszka Leśniewska, Marcin Mielcarek, Anna Naplocha, Mieczysław Ostrowski, Aldona Reich, Alfred Siatecki, Czesław Sobkowiak, Anna Staszczuk, Izabela Taraszczuk, Jacek Uglik, Marek Lobo Wojciechowski, Konrad Wojtyła.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/250 2025-12-25T15:35:57Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/250 2025-12-25T15:35:57Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 277-289 Banaszewski, Kamil 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/250 bibliografia polonistyka filologia polska Uniwersytet Zielonogórski pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego”. Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/251 2025-12-25T15:35:56Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/251 2025-12-25T15:35:56Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 291-321 Majkowska, Michalina 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/251 „Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego” publikacje naukowe przeglądy recenzje poezja proza bibliografia czasopisma pl Poniższe zestawienie gromadzi materiały publikowane na łamach „Filologii Polskiej. Roczników Naukowych Uniwersytetu Zielonogórskiego” w latach 2015-2014 (numery 1-10). Jego cel wiąże się z danymi statystycznymi przydatnymi w dokumentacji i sprawozdawczości dla autorów, zespołu redakcyjnego rocznika, a także szefostwa Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego. Materiał w jego części zasadniczej podzielono na trzy części: Prace naukowe (1), Przeglądy i omówienia, w tym i recenzje (2) oraz Poezja i proza (3). Jest to kompletny rejestr publikacji, jaki ukazał się na łamach rocznika w ostatniej dekadzie.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/252 2025-12-25T15:35:55Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/252 2025-12-25T15:35:55Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 11 (2025): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 323-333 Sztyber, Radosław 2025-12-25 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/252 autorzy „Filologia Polska” rocznik publikacje metadane słowa kluczowe pl W syntetycznym przeglądzie zaprezentowano zestawienie wszystkich autorów i współtwórców rocznika (230) w podziale na charakter złożonych do publikacji materiałów – prace naukowe (123 autorów), przeglądy, omówienia i recenzje (74) oraz próby twórczości literackiej (33). To segment pierwszy rejestru (I.), drugi zaś mieści informacje o słowach kluczowych (blisko 650), przedrukowanych w pierwotnym ich brzmieniu i definiujących tematykę ogłoszonych artykułów badawczych (II.). W ciągu dekady ogółem ukazało się 165 artykułów naukowych, 142 rozmaite przeglądy (w tym wywiady, omówienia, sprawozdania, inwentarze bibliograficzne, zapisy archiwalne), a wśród nich 29 recenzji. Ponadto 32 tytuły literackie, niekiedy złożone z kilku tekstów.

oai:fpojs.rocznik.ifp.uz.zgora.pl:article/253 2025-12-28T10:48:51Z fprnuz:ART driver

v2 https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/253 2025-12-28T10:48:51Z Uniwersytet Zielonogórski Tom 8 (2022): Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego; 87-100 Rogulski, Krzysztof 2022-12-22 Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń. Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski. url:https://www.rocznik.ifp.uz.zgora.pl/index.php/fprnuz/article/view/253 kultura szlachecka dwór polski system wartości obyczaj pl Artykuł dotyczy obecności kultury szlacheckiej w Polsce XXI w., uzewnętrznionej w sferze kultury materialnej i niematerialnej. Współczesne społeczeństwo polskie świadomie, nieświadomie lub podświadomie korzysta z dorobku kulturalnego swych nobilitowanych przodków, zwłaszcza w dziedzinie architektury, utrzymania zieleni, receptur kulinariów i trunków, mody oraz wykreowanego przez nobilitates systemu wartości i oryginalnej obyczajowości.