Rycerze czarnego toru – wizerunek żużlowca-rycerza utrwalony w języku i twórczości kibiców
DOI:
https://doi.org/10.34768/fp2015a9Słowa kluczowe:
język środowiskowy, język kibiców żużlowych, kibice, żużel, stereotyp rycerzaAbstrakt
Artykuł przedstawia wizerunek żużlowca, utożsamianego ze średniowiecznym rycerzem, utrwalony w języku oraz twórczości kibiców wyścigów na żużlu. Materiał językowy wyekscerpowano z haseł, piosenek etc. fanów czarnego sportu oraz z ich wypowiedzi, zamieszczonych w kibicowskich śpiewnikach oraz na forach internetowych. Zasób lingwistyczny wzbogacono o terminologię i słownictwo zawodowe. Miłośnicy speedwaya od lat identyfikują zawodników ze średniowiecznymi wojami, nazywając sportowców rycerzami czarnego toru. Rycerski przydomek nawiązuje między innymi do stroju żużlowców – kombinezonu, przypominającego zbroję, żużlowego motocykla, porównywanego z rumakiem oraz innych analogii, tworząc stereotyp żużlowca-rycerza, funkcjonujący wśród kibiców czarnego sportu. Jak wynika z przeprowadzonych obserwacji, wizerunek ów determinuje także kibicowską leksykę środowiskową, operującą wieloma neosemantyzmami, jak jeździec, Krzyżacy, zbroja etc., konotującymi tradycję i kulturę rycerzy średniowiecza.
Pobrania
Bibliografia
LITERATURA CYTOWANA
Brückner A., Słownik etymologiczny języka polskiego, Warszawa 1985.
Delijewski J., Życie na wirażu, Poznań 1985-86.
Jaźwiecki A., Szybkość nie wybacza nikomu, Chorzów 2012.
Jezierski H., Speedway ponad wszystko, Gdańsk 2006.
Kołodziejek E., Człowiek i świat w języku subkultur, Szczecin 2005.
Kopaliński W., Słownik mitów i tradycji kultury, Warszawa 2007, t. 1-3.
Kurkowska H., Skorupka S., Stylistyka polska, Warszawa 2001.
Martynkin A., Czarny sport, Warszawa 1972.
Milcarz T., Rycerze w szalikach. Subkultura chuliganów piłkarskich w świetle koncepcji Ericha Fromma, Szczecin 2006.
Ossowska M., Ethos rycerski i jego odmiany, Warszawa 2004.
Ożdżyński J., Funkcjonalne warianty wypowiedzi w środowisku sportowym, [w:] Socjolingwistyka t. 3, Analizy i syntezy, red. W. Lubaś, Katowice 1980.
Ożdżyński J., Polskie współczesne słownictwo sportowe, Wrocław-Warszawa-Kraków 1970.
Roszak M., „Tylko jeden klub” – agresja językowa zielonogórskich kibiców żużlowych, „Sport Wyczynowy”, 2010, nr 2.
Roszak M., Agresja językowa polskich kibiców żużlowych, Kraków 2012 (rozprawa doktorska).
Słownik wyrazów obcych PWN, red. J. Tokarski, Warszawa 1980.
ARTYKUŁY I MATERIAŁY ON-LINE
Bilski D., Jurica Pavlic: Z wypadku pamiętam wszystko: http://www.sportowefakty.pl/zuzel/217561/jurica-pavlic-z-wypadku-pamietam-wszystko Falubazowe ABC: http://www.falubaziaki.com/Falubaziaki/Falubazowe-ABC.
Grobelak S., Szybkość i nowinki technologiczne, zabijają speedway!: http://drugastronamedalu-niemen.blogspot.com/2014/03/szybkosc-i-nowinki-technologicznezabija.html.
Korościel M., Nowy żużlowy komunizm: http://www.sportowefakty.pl/zuzel/391806/michal-korosciel-nowy-zuzlowy-komunizm.
Kuba Wojewódzki – talk-show z udziałem Tomasza Golloba i Tomasza Karolaka: http://kuba.tvn.pl/odcinki-online/tomasz-gollob-i-tomasz-karolak,9536,o.html.
Ogonowski W., 6 kwietnia w Zielonej Górze odbędzie się Memoriał Rycerzy Speedwaya: http://www.sportowefakty.pl/zuzel/421679/6-kwietnia-w-zielonej-gorze-odbedzie-sie-memorial-rycerzy-speedwaya.
Słownik języka polskiego PWN on-line: http://sjp.pwn.pl/.
Ułańska szarża: http://sport.zgora.pl/zuzel/ulanska-szarza,d7510.html.
Żużel od kuchni. Rozmowa z Waldemarem Bednarskim, byłym żużlowcem, mechanikiem Dawida Lamparta: http://www.speedway4u.pl/artykul/od-podejscia-do-motocykla-zalezy-bardzo-wiele.
Żużlowe kompendium: http://speedwaystars.pl/grand_prix/36/1.
WYBRANE ADRESY STRON I FORÓW INTERNETOWYCH KIBICÓW SPEEDWAYA
http://forum.niebiecy.plhttp://forum.uniatarnow.net
http://www.forum.gniezno.com.pl
http://www.forum.spartawroclaw.pl
http://www.speedway.torun.pl/kibice.php
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Kategorie
Licencja
Prawa autorskie (c) 2015 Katarzyna Węgorowska
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Prawa autorskie (a). Co do zasady – autorzy, niebędący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, zachowują prawa autorskie, w tym prawa wydawnicze do artykułów, bez żadnych ograniczeń.
Prawa autorskie (b). Co do zasady – autorzy, będący pracownikami Uniwersytetu Zielonogórskiego, nie zachowują praw autorskich, w tym praw wydawniczych do artykułów. W takich przypadkach właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Zielonogórski.
