Elementy leksykalne z pola semantycznego religii w Historii mego wieku… Franciszka Karpińskiego

Autor

DOI:

https://doi.org/10.34768/fp2019a8

Słowa kluczowe:

pamiętnik, oświecenie, wiara, Bóg, modlitwa

Abstrakt

Analizowany tekst Historii mego wieku... uznany jest za pamiętnik typowy dla sentymentalizmu. Jego autor, Franciszek Karpiński, nie był osobą duchowną, dlatego przyjęto, że leksyka religijna w tym tekście nie powinna odbiegać znacznie od przeciętnego języka, jakim posługiwano się w tej epoce. W artykule rozpatrzono słownictwo i frazeologię związaną semantycznie z religią, między innymi odnoszącą się do Boga, modlitwy, budynków sakralnych (kościół, kaplica, cerkiew), osób duchownych (ksiądz, zakonnik, mnich, pop, zakonnica). Mimo tego, że autor rzadko snuje refleksje dotyczące swojej wiary i religijności, jednak słownictwo związane z tymi zagadnieniami jest w tekście obecne i zróżnicowane, co świadczy, że w epoce uznanej powszechnie za czasy racjonalizmu i ateizmu pisarze – w tekstach opisujących życie codzienne – odwoływali się do religii.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

  • Joanna Gorzelana - Zakład Językoznawstwa, Uniwersytet Zielonogórski

    Dr hab., pracuje w Zakładzie Stylistyki w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego. W pracy naukowej skupia się na badaniach stylistycznych epoki oświecenia (poezja religijna, publicystyka). Zajmuje się także funkcjonowaniem biblizmów w różnych tekstach polskich (i tłumaczonych) oraz zagadnieniami etykiety językowej. Interesuje się również kulturą Górali czadeckich z Bukowiny.

Bibliografia

Gorzelana J., Elementy leksykalne z pola semantycznego religii w Historii mego wieku… Franciszka Karpińskiego, „Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego” 2019, nr 5, https://doi.org/10.34768/fp2019a8.

LITERATURA CYTOWANA

Antoniuk D., Perły klasztorów rzymskokatolickich Pokucia, „Kurier Galicyjski” 27.10.2017, za: https://www.kuriergalicyjski.com/historia/portrety-miast/6331-perly-klasztorow-rzymskokatolickich-pokucia.

Chachulski T., Franciszek Karpiński jako poeta religijny, [w:] Motywy religijne w twórczości pisarzy polskiego Oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Lublin 1995.

Cieński A., Pamiętniki, [w:] Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, wyd. 2, Wrocław 1996.

Gorzelana J., Swoistość stylistyczno­językowa poezji religijnej okresu oświecenia, Zielona Góra 2016.

Gorzelana J., Właściwości językowo­stylistyczne poezji religijnej Franciszka Karpińskiego, Zielona Góra 2006.

Grzegorczykowa R., Wypowiedzi religijne jako forma uczestnictwa w sacrum, [w:] Język religijny daw­niej i dziś. Materiały z konferencji. Gniezno 3­5 czerwca 2004, red. S. Mikołajczak i T. Węcławski, t. 2, Poznań 2005.

Karpiński F., Historia mego wieku i ludzi, z którymi żyłem, oprac. R. Sobol, Warszawa 1987.

Klimowicz M., Oświecenie, Warszawa 1972.

Langkammer H., Słownik biblijny, Katowice 1982.

Linde S.B., Słownik języka polskiego, t. 1-6, wyd. 2, Lwów 1854-1860.

Skubalanka T., Style literatury, [w:] Słownikliteratury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, wyd. 2, Wrocław 1996.

Słownik języka polskiego, red. A. Zdanowicz (et al.), t. 1-2, wyd. M. Orgelbrand, Wilno 1861, https://eswil.ijp.pan.pl/index.php.Słownik języka polskiego, red. J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, t. 6, wyd. 2, Warszawa 1952.

Sobol R., Franciszek Karpiński, Warszawa 1979.

Pobrania

Opublikowane

19.12.2019

Jak cytować

Gorzelana, Joanna. „Elementy leksykalne z pola semantycznego religii w Historii mego wieku… Franciszka Karpińskiego”. Filologia Polska. Roczniki Naukowe Uniwersytetu Zielonogórskiego, t. 5, grudnia 2019, s. 109-24, https://doi.org/10.34768/fp2019a8.

Podobne artykuły

1-10 z 34

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.

Inne teksty tego samego autora